{"id":1002,"date":"2020-01-23T09:47:00","date_gmt":"2020-01-23T08:47:00","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?p=1002"},"modified":"2020-02-08T09:50:56","modified_gmt":"2020-02-08T08:50:56","slug":"prawda-ktora-nie-moze-umrzec","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/","title":{"rendered":"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107"},"content":{"rendered":"\n

Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz<\/em><\/p>\n\n\n\n

Dwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia.<\/p>\n\n\n\n

Wolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz i jego podoboz\u00f3w wyprowadzono oko\u0142o 56 tysi\u0119cy wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rzy w wyniszczaj\u0105cych marszach \u015bmierci poszli w g\u0142\u0105b terytorium III Rzeszy. W obozie pozostali ludzie-cienie, trwale okaleczeni niewyobra\u017calnymi torturami fizycznymi i psychicznymi. Cudem prze\u017cyli nieludzkie warunki \u017cycia, g\u0142\u00f3d, mr\u00f3z, choroby, prac\u0119 ponad si\u0142y, bezlitosne bicie i szczucie psami, wrzask i wyzwiska oprawc\u00f3w. Niekt\u00f3rzy byli ofiarami zbrodniczych eksperyment\u00f3w medycznych. Codziennie patrzyli na \u015bmier\u0107 swoich towarzyszy niedoli: m\u0119\u017cczyzn, kobiet, os\u00f3b starszych i niepe\u0142nosprawnych oraz dzieci. Byli \u015bwiadkami licznych egzekucji \u2013 r\u00f3wnie\u017c takich, kt\u00f3rych esesmani dokonywali dla okrutnej rozrywki. Cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w zmuszona by\u0142a do przenoszenia zw\u0142ok os\u00f3b zamordowanych w komorach gazowych oraz do palenia ich w krematoriach. Ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce czeka\u0142 ich ten sam los.<\/p>\n\n\n\n

To jedynie skr\u00f3towy opis piek\u0142a na ziemi, kt\u00f3rym by\u0142 Konzentrationslager Auschwitz \u2013 miejsce, w kt\u00f3rym zg\u0142adzono ponad milion \u017byd\u00f3w oraz tysi\u0105ce ofiar innych narodowo\u015bci, w tym Polak\u00f3w, Rom\u00f3w, Sinti oraz je\u0144c\u00f3w wojennych z Armii Czerwonej. Ten sam los spotka\u0142 miliony \u017byd\u00f3w zamordowanych w innych niemieckich nazistowskich obozach \u015bmierci: w Treblince, Sobiborze, Be\u0142\u017ccu, Kulmhofie, Stutthofie oraz dziesi\u0105tkach innych. W\u0142adze III Rzeszy zaplanowa\u0142y i realizowa\u0142y ca\u0142kowit\u0105 eksterminacj\u0119 narodu \u017cydowskiego. Dlatego stworzy\u0142y sie\u0107 oboz\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych jak prawdziwe fabryki \u015bmierci.<\/em> Mord\u00f3w dokonywano tam na wz\u00f3r dzia\u0142alno\u015bci przemys\u0142owej \u2013 setkami i tysi\u0105cami, efektywnie, z uwzgl\u0119dnieniem czasu i koszt\u00f3w transportu, prowadz\u0105c drobiazgow\u0105 dokumentacj\u0119. Tak skrajnej dehumanizacji i poni\u017cenia milion\u00f3w niewinnych ofiar nigdy wcze\u015bniej nie by\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Trudno o tym pisa\u0107, czyta\u0107, rozmawia\u0107… W biblijnej Ksi\u0119dze Koheleta odnajdujemy s\u0142owa: W wielkiej m\u0105dro\u015bci \u2013 wiele utrapienia, a kto przysparza wiedzy \u2013 przysparza i cierpie\u0144. <\/em>Jednak trzeba \u00f3w trud podejmowa\u0107. Trzeba przysparza\u0107 tej wiedzy nowym pokoleniom. Nawet za cen\u0119 cierpienia, jak\u0105 ona ze sob\u0105 niesie. Przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata musimy kszta\u0142towa\u0107 w oparciu o g\u0142\u0119bokie zrozumienie tego, co ponad 75 lat temu wydarzy\u0142o si\u0119 w sercu Europy i o czym wci\u0105\u017c m\u00f3wi\u0105 naoczni \u015bwiadkowie. Niech wieczn\u0105 przestrog\u0105 b\u0119dzie tak\u017ce to, co sta\u0142o si\u0119 z narodem potomk\u00f3w Leibniza, Goethego, Schillera i Bacha \u2013 gdy zosta\u0142 zainfekowany wirusem imperialnej pychy i rasistowskiej pogardy. Nie mo\u017cemy te\u017c zapomina\u0107, \u017ce ostatni, decyduj\u0105cy krok ku II wojnie \u015bwiatowej \u2013 bez kt\u00f3rej nie by\u0142oby tragedii Holokaustu \u2013 to tajne porozumienie Hitlera i Stalina z 23 sierpnia 1939 roku. Zak\u0142ada\u0142o ono odebranie wolno\u015bci i suwerenno\u015bci pa\u0144stwom Europy \u015arodkowej i Wschodniej, a zainicjowana w\u00f3wczas bliska wsp\u00f3\u0142praca obu totalitarnych re\u017cim\u00f3w trwa\u0142a do ostatnich godzin przed atakiem, kt\u00f3rym nazistowskie Niemcy zaskoczy\u0142y ZSRR 22 czerwca 1941 roku.<\/p>\n\n\n\n

Prawda o Holokau\u015bcie nie mo\u017ce umrze\u0107. Nie wolno jej zniekszta\u0142ca\u0107 ani instrumentalizowa\u0107 dla jakichkolwiek cel\u00f3w. W imi\u0119 \u015bwi\u0119tej pami\u0119ci o zag\u0142adzie \u017byd\u00f3w oraz przez szacunek dla pozosta\u0142ych ofiar dwudziestowiecznych totalitaryzm\u00f3w \u2013 nie mo\u017cemy i nie b\u0119dziemy tego tolerowa\u0107. Nie ustaniemy w wysi\u0142kach, aby \u015bwiat pami\u0119ta\u0142 o tej zbrodni. Oraz by nic podobnego ju\u017c si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Misji ujawnienia prawdy o Holokau\u015bcie oraz wspierania zagro\u017conych eksterminacj\u0105 \u017byd\u00f3w podj\u0105\u0142 si\u0119 bardzo wcze\u015bnie polski ruch oporu. Utworzone na naszych okupowanych ziemiach Polskie Pa\u0144stwo Podziemne stara\u0142o si\u0119 chroni\u0107 wszystkich, kt\u00f3rzy jeszcze do niedawna byli obywatelami Polski niepodleg\u0142ej. We wrze\u015bniu 1940 roku dzia\u0142aj\u0105cy w porozumieniu z w\u0142adzami konspiracyjnymi oficer Wojska Polskiego Witold Pilecki \u015bwiadomie pozwoli\u0142 si\u0119 uwi\u0119zi\u0107 w KL Auschwitz. Uciek\u0142 w kwietniu 1943 roku, a nast\u0119pnie przekaza\u0142 raport o tym, co si\u0119 tam dzia\u0142o. Oto jego fragment: \u201eChorzy [na tyfus], nieprzytomni i prawie ju\u017c zdrowi (…) zostali wpakowani na auta i wywiezieni (…) do kom\u00f3r gazowych. (…) Jeden o\u015bmioletni ch\u0142opczyk prosi\u0142 esesmana, by go zostawi\u0142. Ukl\u0105k\u0142 przed nim na ziemi. Esesman kopn\u0105\u0142 go w \u017co\u0142\u0105dek i wrzuci\u0142 do auta jak szczeni\u0119\u201d. Tak\u017ce Jan Karski, emisariusz emigracyjnych w\u0142adz polskich, w\u0142asnymi oczyma ogl\u0105da\u0142 potworno\u015bci, do jakich dochodzi\u0142o w warszawskim getcie oraz w niemieckim obozie przej\u015bciowym w Izbicy. Przygotowa\u0142 memorandum o niemieckim systemowym ludob\u00f3jstwie \u017byd\u00f3w. Od grudnia 1942 roku prezentowa\u0142 je \u015brodowiskom opiniotw\u00f3rczym oraz najwy\u017cszym w\u0142adzom pa\u0144stw sprzymierzonych. Wcze\u015bniej jeszcze
genera\u0142 W\u0142adys\u0142aw Sikorski, premier rz\u0105du polskiego w Londynie, skierowa\u0142 do aliant\u00f3w not\u0119 przyj\u0119t\u0105 na posiedzeniu Rady Ministr\u00f3w 6 czerwca 1942 roku. Raportowa\u0142 w niej: \u201e…wyniszczenie ludno\u015bci \u017cydowskiej ma miejsce w niewiarogodnych rozmiarach. W miastach jak Wilno, Lw\u00f3w, Ko\u0142omyja, Stanis\u0142aw\u00f3w, Lublin, Rzesz\u00f3w, Miech\u00f3w, przeprowadza si\u0119 rzezie dziesi\u0105tk\u00f3w tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w. W ghettach Warszawy i Krakowa gestapo wykonuje codziennie egzekucje masowe. (…) \u017bydzi w Polsce cierpi\u0105 najstraszliwsze prze\u015bladowania w ci\u0105gu swych dziej\u00f3w\u201d.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3wnocze\u015bnie Polskie Pa\u0144stwo Podziemne utworzy\u0142o Rad\u0119 Pomocy \u017bydom przy Delegaturze Rz\u0105du RP na Kraj. Dzi\u0119ki niej blisko 50 tysi\u0119cy os\u00f3b zdoby\u0142o dokumenty, schronienie, pieni\u0105dze i opiek\u0119 lekarsk\u0105. Polscy dyplomaci organizowali ucieczki \u017byd\u00f3w na terytoria niekontrolowane przez nazistowskie Niemcy. Znaczny odsetek ocalonych z Holokaustu zawdzi\u0119cza\u0142 \u017cycie tysi\u0105com polskich Sprawiedliwych W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata. W naszych opowie\u015bciach rodzinnych, w dokumentach historycznych i literackich trwa pami\u0119\u0107 o wielu osobach pochodzenia \u017cydowskiego ukrywanych na strychach, w piwnicach i stodo\u0142ach. O u\u017cyczaniu \u017cydowskim uciekinierom skromnego posi\u0142ku lub wskazywaniu im bezpiecznej drogi ucieczki. A trzeba wiedzie\u0107, \u017ce w Polsce za ka\u017cdy taki gest niemiecki okupant kara\u0142 \u015bmierci\u0105. Zdarzy\u0142o si\u0119 to setki razy. W\u015br\u00f3d milion\u00f3w Polak\u00f3w by\u0142y te\u017c osoby, kt\u00f3re mog\u0142y udzieli\u0107 pomocy ukrywaj\u0105cym si\u0119 \u017bydom, ale nie potrafi\u0142y pokona\u0107 l\u0119ku o \u017cycie w\u0142asne i swoich najbli\u017cszych. Zdarzali si\u0119 te\u017c tacy, kt\u00f3rzy z niskich pobudek wydawali \u017byd\u00f3w w r\u0119ce niemieckich w\u0142adz okupacyjnych lub sami dopuszczali si\u0119 wobec nich czyn\u00f3w haniebnych. W dramatycznych okoliczno\u015bciach tamtego czasu wymiar sprawiedliwo\u015bci Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego orzeka\u0142 i wykonywa\u0142 wobec tych przest\u0119pc\u00f3w kar\u0119 \u015bmierci.<\/p>\n\n\n\n

Wybudowane w okupowanej Polsce niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne by\u0142y i do dzisiaj s\u0105 dla nas niezno\u015bnym upokorzeniem. Stanowi\u0105 one drastyczne zaprzeczenie naszej tysi\u0105cletniej kultury i historii, polskiego ducha wolno\u015bci, tolerancji i solidarno\u015bci. Ludob\u00f3jstwo \u017byd\u00f3w, cho\u0107 dokonywane na obszarze niemal ca\u0142ej Europy, by\u0142o szczeg\u00f3lnie dotkliwym ciosem w pa\u0144stwo polskie, od wiek\u00f3w wielowyznaniowe i wielonarodowe. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w przedwojennej Polsce nale\u017ca\u0142a do najliczniejszych w ca\u0142ej historii tego narodu. Spo\u015br\u00f3d 6 milion\u00f3w obywateli Rzeczypospolitej, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w wyniku II wojny \u015bwiatowej (to ponad jedna pi\u0105ta ca\u0142ej populacji), a\u017c 3 miliony stanowili polscy \u017bydzi. I to oni byli najwi\u0119ksz\u0105 grup\u0105 ofiar Holokaustu.<\/p>\n\n\n\n


Wsp\u00f3lnota \u017cydowska, \u017cyj\u0105ca i rozwijaj\u0105ca si\u0119 na naszych ziemiach przez blisko dziesi\u0119\u0107 wiek\u00f3w, w ci\u0105gu kilku lat znikn\u0119\u0142a niemal ca\u0142kowicie. Polska straci\u0142a nagle tysi\u0105ce \u017cydowskich tw\u00f3rc\u00f3w kultury, badaczy, lekarzy, prawnik\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w, przedsi\u0119biorc\u00f3w, rzemie\u015blnik\u00f3w, kupc\u00f3w i innych cenionych specjalist\u00f3w. W\u015br\u00f3d mordowanych byli ma\u0142\u017conkowie, przyjaciele, s\u0105siedzi i wsp\u00f3\u0142pracownicy os\u00f3b o korzeniach nie\u017cydowskich. W naszych miastach trwa pami\u0119\u0107 o m\u0119cze\u0144stwie \u017byd\u00f3w gromadzonych przez niemieckiego okupanta w dzielnicach-wi\u0119zieniach, jakim by\u0142y getta. Tylko pojedyncze przedwojenne synagogi s\u0142u\u017c\u0105 dzi\u015b za domy modlitwy.
W ocala\u0142ych budynkach \u017cydowskich szk\u00f3\u0142 religijnych czy rytualnych \u0142a\u017ani nie rozbrzmiewaj\u0105 ju\u017c j\u0119zyki jidysz i hebrajski. W obecnych granicach Polski jest blisko 1200 zidentyfikowanych cmentarzy \u017cydowskich, ale znajduj\u0105cych si\u0119 tam grob\u00f3w nie ma ju\u017c komu odwiedza\u0107. Bezpowrotnie zniszczono \u017cydowskie dzie\u0142a sztuki i rzemios\u0142a artystycznego, zabytkowe ksi\u0119gi, druki oraz r\u0119kopisy uczonych, literat\u00f3w i kompozytor\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Histori\u0119 \u017byd\u00f3w w Polsce oraz ich unicestwionego \u015bwiata opowiadamy dzisiaj poprzez publikacje i konferencje naukowe, festiwale, wystawy, koncerty i pomniki, w ramach dzia\u0142alno\u015bci pa\u0144stwowych instytucji naukowych i plac\u00f3wek kultury takich jak muzea, teatry, archiwa czy biblioteki. Stopniowo odradzaj\u0105 si\u0119 \u017cydowskie gminy wyznaniowe, organizacje spo\u0142eczne, wydawnictwa i czasopisma. Wspieramy te dzia\u0142ania, bo w opowie\u015bci o polskich \u017bydach i ich m\u0119cze\u0144stwie niemiecki nazizm nie mo\u017ce mie\u0107 ostatniego s\u0142owa.<\/p>\n\n\n\n

Upami\u0119tnienie tragedii, jak\u0105 by\u0142a zag\u0142ada \u017byd\u00f3w, powinno by\u0107 wa\u017cnym i trwa\u0142ym elementem edukacji dla pokoju. Opowie\u015bci\u0105, kt\u00f3ra przenika ludzkie serca, kruszy bariery uprzedze\u0144, podzia\u0142\u00f3w i nienawi\u015bci. Lekcj\u0105 tego, jak okazywa\u0107 zrozumienie i pomoc osobom najci\u0119\u017cej do\u015bwiadczonym przez los. <\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bnie w tym duchu b\u0119dziemy obchodzi\u0107 Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci o Ofiarach Holokaustu. Decyzj\u0105 Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ od 15 lat przypada on w rocznic\u0119 wyzwolenia KL Auschwitz. Dlatego za cztery dni, na terenie polskiego Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau \u2013 w miejscu, gdzie rozsypane s\u0105 prochy ponad miliona ofiar Holokaustu \u2013 spotkamy si\u0119 w gronie przyw\u00f3dc\u00f3w i wysokich przedstawicieli pa\u0144stw z ca\u0142ego \u015bwiata. B\u0119d\u0105 nam towarzyszy\u0107 s\u0119dziwi ocaleni. W 75. rocznic\u0119 symbolicznego zako\u0144czenia zag\u0142ady damy \u015bwiadectwo prawdzie. Wsp\u00f3lnie zaapelujemy o pok\u00f3j, sprawiedliwo\u015b\u0107 i szacunek mi\u0119dzy narodami. <\/p>\n\n\n\n

Wieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 zg\u0142adzonym w KL Auschwitz!<\/p>\n\n\n\n

Wieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 ofiarom Holokaustu! <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz Dwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia. Wolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz […]<\/p>\n","protected":false},"author":116,"featured_media":998,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"class_list":["post-1002","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"yoast_head":"\nPrawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107 - Instytut Polski w Bratys\u0142awie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107 - Instytut Polski w Bratys\u0142awie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz Dwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia. Wolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Bratys\u0142awie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-01-23T08:47:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-02-08T08:50:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"999\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kyselm\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kyselm\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/\",\"name\":\"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta-300x200.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta-1024x682.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\",\"datePublished\":\"2020-01-23T08:47:00+02:00\",\"dateModified\":\"2020-02-08T08:50:56+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2020-01-23\",\"endDate\":\"2020-01-23\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz\\nDwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia.\\nWolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz i jego podoboz\u00f3w wyprowadzono oko\u0142o 56 tysi\u0119cy wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rzy w wyniszczaj\u0105cych marszach \u015bmierci poszli w g\u0142\u0105b terytorium III Rzeszy. W obozie pozostali ludzie-cienie, trwale okaleczeni niewyobra\u017calnymi torturami fizycznymi i psychicznymi. Cudem prze\u017cyli nieludzkie warunki \u017cycia, g\u0142\u00f3d, mr\u00f3z, choroby, prac\u0119 ponad si\u0142y, bezlitosne bicie i szczucie psami, wrzask i wyzwiska oprawc\u00f3w. Niekt\u00f3rzy byli ofiarami zbrodniczych eksperyment\u00f3w medycznych. Codziennie patrzyli na \u015bmier\u0107 swoich towarzyszy niedoli: m\u0119\u017cczyzn, kobiet, os\u00f3b starszych i niepe\u0142nosprawnych oraz dzieci. Byli \u015bwiadkami licznych egzekucji \u2013 r\u00f3wnie\u017c takich, kt\u00f3rych esesmani dokonywali dla okrutnej rozrywki. Cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w zmuszona by\u0142a do przenoszenia zw\u0142ok os\u00f3b zamordowanych w komorach gazowych oraz do palenia ich w krematoriach. Ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce czeka\u0142 ich ten sam los.\\nTo jedynie skr\u00f3towy opis piek\u0142a na ziemi, kt\u00f3rym by\u0142 Konzentrationslager Auschwitz \u2013 miejsce, w kt\u00f3rym zg\u0142adzono ponad milion \u017byd\u00f3w oraz tysi\u0105ce ofiar innych narodowo\u015bci, w tym Polak\u00f3w, Rom\u00f3w, Sinti oraz je\u0144c\u00f3w wojennych z Armii Czerwonej. Ten sam los spotka\u0142 miliony \u017byd\u00f3w zamordowanych w innych niemieckich nazistowskich obozach \u015bmierci: w Treblince, Sobiborze, Be\u0142\u017ccu, Kulmhofie, Stutthofie oraz dziesi\u0105tkach innych. W\u0142adze III Rzeszy zaplanowa\u0142y i realizowa\u0142y ca\u0142kowit\u0105 eksterminacj\u0119 narodu \u017cydowskiego. Dlatego stworzy\u0142y sie\u0107 oboz\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych jak prawdziwe fabryki \u015bmierci. Mord\u00f3w dokonywano tam na wz\u00f3r dzia\u0142alno\u015bci przemys\u0142owej \u2013 setkami i tysi\u0105cami, efektywnie, z uwzgl\u0119dnieniem czasu i koszt\u00f3w transportu, prowadz\u0105c drobiazgow\u0105 dokumentacj\u0119. Tak skrajnej dehumanizacji i poni\u017cenia milion\u00f3w niewinnych ofiar nigdy wcze\u015bniej nie by\u0142o.\\nTrudno o tym pisa\u0107, czyta\u0107, rozmawia\u0107... W biblijnej Ksi\u0119dze Koheleta odnajdujemy s\u0142owa: W wielkiej m\u0105dro\u015bci \u2013 wiele utrapienia, a kto przysparza wiedzy \u2013 przysparza i cierpie\u0144. Jednak trzeba \u00f3w trud podejmowa\u0107. Trzeba przysparza\u0107 tej wiedzy nowym pokoleniom. Nawet za cen\u0119 cierpienia, jak\u0105 ona ze sob\u0105 niesie. Przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata musimy kszta\u0142towa\u0107 w oparciu o g\u0142\u0119bokie zrozumienie tego, co ponad 75 lat temu wydarzy\u0142o si\u0119 w sercu Europy i o czym wci\u0105\u017c m\u00f3wi\u0105 naoczni \u015bwiadkowie. Niech wieczn\u0105 przestrog\u0105 b\u0119dzie tak\u017ce to, co sta\u0142o si\u0119 z narodem potomk\u00f3w Leibniza, Goethego, Schillera i Bacha \u2013 gdy zosta\u0142 zainfekowany wirusem imperialnej pychy i rasistowskiej pogardy. Nie mo\u017cemy te\u017c zapomina\u0107, \u017ce ostatni, decyduj\u0105cy krok ku II wojnie \u015bwiatowej \u2013 bez kt\u00f3rej nie by\u0142oby tragedii Holokaustu \u2013 to tajne porozumienie Hitlera i Stalina z 23 sierpnia 1939 roku. Zak\u0142ada\u0142o ono odebranie wolno\u015bci i suwerenno\u015bci pa\u0144stwom Europy \u015arodkowej i Wschodniej, a zainicjowana w\u00f3wczas bliska wsp\u00f3\u0142praca obu totalitarnych re\u017cim\u00f3w trwa\u0142a do ostatnich godzin przed atakiem, kt\u00f3rym nazistowskie Niemcy zaskoczy\u0142y ZSRR 22 czerwca 1941 roku.\\nPrawda o Holokau\u015bcie nie mo\u017ce umrze\u0107. Nie wolno jej zniekszta\u0142ca\u0107 ani instrumentalizowa\u0107 dla jakichkolwiek cel\u00f3w. W imi\u0119 \u015bwi\u0119tej pami\u0119ci o zag\u0142adzie \u017byd\u00f3w oraz przez szacunek dla pozosta\u0142ych ofiar dwudziestowiecznych totalitaryzm\u00f3w \u2013 nie mo\u017cemy i nie b\u0119dziemy tego tolerowa\u0107. Nie ustaniemy w wysi\u0142kach, aby \u015bwiat pami\u0119ta\u0142 o tej zbrodni. Oraz by nic podobnego ju\u017c si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142o.\\nMisji ujawnienia prawdy o Holokau\u015bcie oraz wspierania zagro\u017conych eksterminacj\u0105 \u017byd\u00f3w podj\u0105\u0142 si\u0119 bardzo wcze\u015bnie polski ruch oporu. Utworzone na naszych okupowanych ziemiach Polskie Pa\u0144stwo Podziemne stara\u0142o si\u0119 chroni\u0107 wszystkich, kt\u00f3rzy jeszcze do niedawna byli obywatelami Polski niepodleg\u0142ej. We wrze\u015bniu 1940 roku dzia\u0142aj\u0105cy w porozumieniu z w\u0142adzami konspiracyjnymi oficer Wojska Polskiego Witold Pilecki \u015bwiadomie pozwoli\u0142 si\u0119 uwi\u0119zi\u0107 w KL Auschwitz. Uciek\u0142 w kwietniu 1943 roku, a nast\u0119pnie przekaza\u0142 raport o tym, co si\u0119 tam dzia\u0142o. Oto jego fragment: \u201eChorzy [na tyfus], nieprzytomni i prawie ju\u017c zdrowi (...) zostali wpakowani na auta i wywiezieni (...) do kom\u00f3r gazowych. (...) Jeden o\u015bmioletni ch\u0142opczyk prosi\u0142 esesmana, by go zostawi\u0142. Ukl\u0105k\u0142 przed nim na ziemi. Esesman kopn\u0105\u0142 go w \u017co\u0142\u0105dek i wrzuci\u0142 do auta jak szczeni\u0119\u201d. Tak\u017ce Jan Karski, emisariusz emigracyjnych w\u0142adz polskich, w\u0142asnymi oczyma ogl\u0105da\u0142 potworno\u015bci, do jakich dochodzi\u0142o w warszawskim getcie oraz w niemieckim obozie przej\u015bciowym w Izbicy. Przygotowa\u0142 memorandum o niemieckim systemowym ludob\u00f3jstwie \u017byd\u00f3w. Od grudnia 1942 roku prezentowa\u0142 je \u015brodowiskom opiniotw\u00f3rczym oraz najwy\u017cszym w\u0142adzom pa\u0144stw sprzymierzonych. Wcze\u015bniej jeszczegenera\u0142 W\u0142adys\u0142aw Sikorski, premier rz\u0105du polskiego w Londynie, skierowa\u0142 do aliant\u00f3w not\u0119 przyj\u0119t\u0105 na posiedzeniu Rady Ministr\u00f3w 6 czerwca 1942 roku. Raportowa\u0142 w niej: \u201e...wyniszczenie ludno\u015bci \u017cydowskiej ma miejsce w niewiarogodnych rozmiarach. W miastach jak Wilno, Lw\u00f3w, Ko\u0142omyja, Stanis\u0142aw\u00f3w, Lublin, Rzesz\u00f3w, Miech\u00f3w, przeprowadza si\u0119 rzezie dziesi\u0105tk\u00f3w tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w. W ghettach Warszawy i Krakowa gestapo wykonuje codziennie egzekucje masowe. (...) \u017bydzi w Polsce cierpi\u0105 najstraszliwsze prze\u015bladowania w ci\u0105gu swych dziej\u00f3w\u201d.\\nR\u00f3wnocze\u015bnie Polskie Pa\u0144stwo Podziemne utworzy\u0142o Rad\u0119 Pomocy \u017bydom przy Delegaturze Rz\u0105du RP na Kraj. Dzi\u0119ki niej blisko 50 tysi\u0119cy os\u00f3b zdoby\u0142o dokumenty, schronienie, pieni\u0105dze i opiek\u0119 lekarsk\u0105. Polscy dyplomaci organizowali ucieczki \u017byd\u00f3w na terytoria niekontrolowane przez nazistowskie Niemcy. Znaczny odsetek ocalonych z Holokaustu zawdzi\u0119cza\u0142 \u017cycie tysi\u0105com polskich Sprawiedliwych W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata. W naszych opowie\u015bciach rodzinnych, w dokumentach historycznych i literackich trwa pami\u0119\u0107 o wielu osobach pochodzenia \u017cydowskiego ukrywanych na strychach, w piwnicach i stodo\u0142ach. O u\u017cyczaniu \u017cydowskim uciekinierom skromnego posi\u0142ku lub wskazywaniu im bezpiecznej drogi ucieczki. A trzeba wiedzie\u0107, \u017ce w Polsce za ka\u017cdy taki gest niemiecki okupant kara\u0142 \u015bmierci\u0105. Zdarzy\u0142o si\u0119 to setki razy. W\u015br\u00f3d milion\u00f3w Polak\u00f3w by\u0142y te\u017c osoby, kt\u00f3re mog\u0142y udzieli\u0107 pomocy ukrywaj\u0105cym si\u0119 \u017bydom, ale nie potrafi\u0142y pokona\u0107 l\u0119ku o \u017cycie w\u0142asne i swoich najbli\u017cszych. Zdarzali si\u0119 te\u017c tacy, kt\u00f3rzy z niskich pobudek wydawali \u017byd\u00f3w w r\u0119ce niemieckich w\u0142adz okupacyjnych lub sami dopuszczali si\u0119 wobec nich czyn\u00f3w haniebnych. W dramatycznych okoliczno\u015bciach tamtego czasu wymiar sprawiedliwo\u015bci Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego orzeka\u0142 i wykonywa\u0142 wobec tych przest\u0119pc\u00f3w kar\u0119 \u015bmierci.\\nWybudowane w okupowanej Polsce niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne by\u0142y i do dzisiaj s\u0105 dla nas niezno\u015bnym upokorzeniem. Stanowi\u0105 one drastyczne zaprzeczenie naszej tysi\u0105cletniej kultury i historii, polskiego ducha wolno\u015bci, tolerancji i solidarno\u015bci. Ludob\u00f3jstwo \u017byd\u00f3w, cho\u0107 dokonywane na obszarze niemal ca\u0142ej Europy, by\u0142o szczeg\u00f3lnie dotkliwym ciosem w pa\u0144stwo polskie, od wiek\u00f3w wielowyznaniowe i wielonarodowe. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w przedwojennej Polsce nale\u017ca\u0142a do najliczniejszych w ca\u0142ej historii tego narodu. Spo\u015br\u00f3d 6 milion\u00f3w obywateli Rzeczypospolitej, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w wyniku II wojny \u015bwiatowej (to ponad jedna pi\u0105ta ca\u0142ej populacji), a\u017c 3 miliony stanowili polscy \u017bydzi. I to oni byli najwi\u0119ksz\u0105 grup\u0105 ofiar Holokaustu.\\nWsp\u00f3lnota \u017cydowska, \u017cyj\u0105ca i rozwijaj\u0105ca si\u0119 na naszych ziemiach przez blisko dziesi\u0119\u0107 wiek\u00f3w, w ci\u0105gu kilku lat znikn\u0119\u0142a niemal ca\u0142kowicie. Polska straci\u0142a nagle tysi\u0105ce \u017cydowskich tw\u00f3rc\u00f3w kultury, badaczy, lekarzy, prawnik\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w, przedsi\u0119biorc\u00f3w, rzemie\u015blnik\u00f3w, kupc\u00f3w i innych cenionych specjalist\u00f3w. W\u015br\u00f3d mordowanych byli ma\u0142\u017conkowie, przyjaciele, s\u0105siedzi i wsp\u00f3\u0142pracownicy os\u00f3b o korzeniach nie\u017cydowskich. W naszych miastach trwa pami\u0119\u0107 o m\u0119cze\u0144stwie \u017byd\u00f3w gromadzonych przez niemieckiego okupanta w dzielnicach-wi\u0119zieniach, jakim by\u0142y getta. Tylko pojedyncze przedwojenne synagogi s\u0142u\u017c\u0105 dzi\u015b za domy modlitwy.W ocala\u0142ych budynkach \u017cydowskich szk\u00f3\u0142 religijnych czy rytualnych \u0142a\u017ani nie rozbrzmiewaj\u0105 ju\u017c j\u0119zyki jidysz i hebrajski. W obecnych granicach Polski jest blisko 1200 zidentyfikowanych cmentarzy \u017cydowskich, ale znajduj\u0105cych si\u0119 tam grob\u00f3w nie ma ju\u017c komu odwiedza\u0107. Bezpowrotnie zniszczono \u017cydowskie dzie\u0142a sztuki i rzemios\u0142a artystycznego, zabytkowe ksi\u0119gi, druki oraz r\u0119kopisy uczonych, literat\u00f3w i kompozytor\u00f3w.\\nHistori\u0119 \u017byd\u00f3w w Polsce oraz ich unicestwionego \u015bwiata opowiadamy dzisiaj poprzez publikacje i konferencje naukowe, festiwale, wystawy, koncerty i pomniki, w ramach dzia\u0142alno\u015bci pa\u0144stwowych instytucji naukowych i plac\u00f3wek kultury takich jak muzea, teatry, archiwa czy biblioteki. Stopniowo odradzaj\u0105 si\u0119 \u017cydowskie gminy wyznaniowe, organizacje spo\u0142eczne, wydawnictwa i czasopisma. Wspieramy te dzia\u0142ania, bo w opowie\u015bci o polskich \u017bydach i ich m\u0119cze\u0144stwie niemiecki nazizm nie mo\u017ce mie\u0107 ostatniego s\u0142owa.\\nUpami\u0119tnienie tragedii, jak\u0105 by\u0142a zag\u0142ada \u017byd\u00f3w, powinno by\u0107 wa\u017cnym i trwa\u0142ym elementem edukacji dla pokoju. Opowie\u015bci\u0105, kt\u00f3ra przenika ludzkie serca, kruszy bariery uprzedze\u0144, podzia\u0142\u00f3w i nienawi\u015bci. Lekcj\u0105 tego, jak okazywa\u0107 zrozumienie i pomoc osobom najci\u0119\u017cej do\u015bwiadczonym przez los. \\nW\u0142a\u015bnie w tym duchu b\u0119dziemy obchodzi\u0107 Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci o Ofiarach Holokaustu. Decyzj\u0105 Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ od 15 lat przypada on w rocznic\u0119 wyzwolenia KL Auschwitz. Dlatego za cztery dni, na terenie polskiego Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau \u2013 w miejscu, gdzie rozsypane s\u0105 prochy ponad miliona ofiar Holokaustu \u2013 spotkamy si\u0119 w gronie przyw\u00f3dc\u00f3w i wysokich przedstawicieli pa\u0144stw z ca\u0142ego \u015bwiata. B\u0119d\u0105 nam towarzyszy\u0107 s\u0119dziwi ocaleni. W 75. rocznic\u0119 symbolicznego zako\u0144czenia zag\u0142ady damy \u015bwiadectwo prawdzie. Wsp\u00f3lnie zaapelujemy o pok\u00f3j, sprawiedliwo\u015b\u0107 i szacunek mi\u0119dzy narodami. \\nWieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 zg\u0142adzonym w KL Auschwitz!\\nWieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 ofiarom Holokaustu! \"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg\",\"width\":1500,\"height\":999},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Bratys\u0142awie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720\",\"name\":\"kyselm\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kyselm\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/author\/kyselm\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107 - Instytut Polski w Bratys\u0142awie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107 - Instytut Polski w Bratys\u0142awie","og_description":"Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz Dwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia. Wolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz […]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/","og_site_name":"Instytut Polski w Bratys\u0142awie","article_published_time":"2020-01-23T08:47:00+00:00","article_modified_time":"2020-02-08T08:50:56+00:00","og_image":[{"width":1500,"height":999,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"kyselm","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"kyselm","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/","name":"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta-300x200.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta-1024x682.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg","datePublished":"2020-01-23T08:47:00+02:00","dateModified":"2020-02-08T08:50:56+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2020-01-23","endDate":"2020-01-23","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"Prezydent Polski o 75. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu zag\u0142ady KL Auschwitz\nDwudziestego si\u00f3dmego stycznia 1945 roku sowieccy \u017co\u0142nierze wyzwolili niemiecki nazistowski ob\u00f3z zag\u0142ady KL Auschwitz. To, co tam zastali do dzi\u015b budzi najwy\u017csz\u0105 groz\u0119 i odruch absolutnego moralnego ot\u0119pienia.\nWolno\u015b\u0107 odzyska\u0142o wtedy blisko 7 tysi\u0119cy uwi\u0119zionych. Wcze\u015bniej, w dniach 17-21 stycznia, z KL Auschwitz i jego podoboz\u00f3w wyprowadzono oko\u0142o 56 tysi\u0119cy wi\u0119\u017ani\u00f3w, kt\u00f3rzy w wyniszczaj\u0105cych marszach \u015bmierci poszli w g\u0142\u0105b terytorium III Rzeszy. W obozie pozostali ludzie-cienie, trwale okaleczeni niewyobra\u017calnymi torturami fizycznymi i psychicznymi. Cudem prze\u017cyli nieludzkie warunki \u017cycia, g\u0142\u00f3d, mr\u00f3z, choroby, prac\u0119 ponad si\u0142y, bezlitosne bicie i szczucie psami, wrzask i wyzwiska oprawc\u00f3w. Niekt\u00f3rzy byli ofiarami zbrodniczych eksperyment\u00f3w medycznych. Codziennie patrzyli na \u015bmier\u0107 swoich towarzyszy niedoli: m\u0119\u017cczyzn, kobiet, os\u00f3b starszych i niepe\u0142nosprawnych oraz dzieci. Byli \u015bwiadkami licznych egzekucji \u2013 r\u00f3wnie\u017c takich, kt\u00f3rych esesmani dokonywali dla okrutnej rozrywki. Cz\u0119\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w zmuszona by\u0142a do przenoszenia zw\u0142ok os\u00f3b zamordowanych w komorach gazowych oraz do palenia ich w krematoriach. Ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce czeka\u0142 ich ten sam los.\nTo jedynie skr\u00f3towy opis piek\u0142a na ziemi, kt\u00f3rym by\u0142 Konzentrationslager Auschwitz \u2013 miejsce, w kt\u00f3rym zg\u0142adzono ponad milion \u017byd\u00f3w oraz tysi\u0105ce ofiar innych narodowo\u015bci, w tym Polak\u00f3w, Rom\u00f3w, Sinti oraz je\u0144c\u00f3w wojennych z Armii Czerwonej. Ten sam los spotka\u0142 miliony \u017byd\u00f3w zamordowanych w innych niemieckich nazistowskich obozach \u015bmierci: w Treblince, Sobiborze, Be\u0142\u017ccu, Kulmhofie, Stutthofie oraz dziesi\u0105tkach innych. W\u0142adze III Rzeszy zaplanowa\u0142y i realizowa\u0142y ca\u0142kowit\u0105 eksterminacj\u0119 narodu \u017cydowskiego. Dlatego stworzy\u0142y sie\u0107 oboz\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych jak prawdziwe fabryki \u015bmierci. Mord\u00f3w dokonywano tam na wz\u00f3r dzia\u0142alno\u015bci przemys\u0142owej \u2013 setkami i tysi\u0105cami, efektywnie, z uwzgl\u0119dnieniem czasu i koszt\u00f3w transportu, prowadz\u0105c drobiazgow\u0105 dokumentacj\u0119. Tak skrajnej dehumanizacji i poni\u017cenia milion\u00f3w niewinnych ofiar nigdy wcze\u015bniej nie by\u0142o.\nTrudno o tym pisa\u0107, czyta\u0107, rozmawia\u0107... W biblijnej Ksi\u0119dze Koheleta odnajdujemy s\u0142owa: W wielkiej m\u0105dro\u015bci \u2013 wiele utrapienia, a kto przysparza wiedzy \u2013 przysparza i cierpie\u0144. Jednak trzeba \u00f3w trud podejmowa\u0107. Trzeba przysparza\u0107 tej wiedzy nowym pokoleniom. Nawet za cen\u0119 cierpienia, jak\u0105 ona ze sob\u0105 niesie. Przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata musimy kszta\u0142towa\u0107 w oparciu o g\u0142\u0119bokie zrozumienie tego, co ponad 75 lat temu wydarzy\u0142o si\u0119 w sercu Europy i o czym wci\u0105\u017c m\u00f3wi\u0105 naoczni \u015bwiadkowie. Niech wieczn\u0105 przestrog\u0105 b\u0119dzie tak\u017ce to, co sta\u0142o si\u0119 z narodem potomk\u00f3w Leibniza, Goethego, Schillera i Bacha \u2013 gdy zosta\u0142 zainfekowany wirusem imperialnej pychy i rasistowskiej pogardy. Nie mo\u017cemy te\u017c zapomina\u0107, \u017ce ostatni, decyduj\u0105cy krok ku II wojnie \u015bwiatowej \u2013 bez kt\u00f3rej nie by\u0142oby tragedii Holokaustu \u2013 to tajne porozumienie Hitlera i Stalina z 23 sierpnia 1939 roku. Zak\u0142ada\u0142o ono odebranie wolno\u015bci i suwerenno\u015bci pa\u0144stwom Europy \u015arodkowej i Wschodniej, a zainicjowana w\u00f3wczas bliska wsp\u00f3\u0142praca obu totalitarnych re\u017cim\u00f3w trwa\u0142a do ostatnich godzin przed atakiem, kt\u00f3rym nazistowskie Niemcy zaskoczy\u0142y ZSRR 22 czerwca 1941 roku.\nPrawda o Holokau\u015bcie nie mo\u017ce umrze\u0107. Nie wolno jej zniekszta\u0142ca\u0107 ani instrumentalizowa\u0107 dla jakichkolwiek cel\u00f3w. W imi\u0119 \u015bwi\u0119tej pami\u0119ci o zag\u0142adzie \u017byd\u00f3w oraz przez szacunek dla pozosta\u0142ych ofiar dwudziestowiecznych totalitaryzm\u00f3w \u2013 nie mo\u017cemy i nie b\u0119dziemy tego tolerowa\u0107. Nie ustaniemy w wysi\u0142kach, aby \u015bwiat pami\u0119ta\u0142 o tej zbrodni. Oraz by nic podobnego ju\u017c si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142o.\nMisji ujawnienia prawdy o Holokau\u015bcie oraz wspierania zagro\u017conych eksterminacj\u0105 \u017byd\u00f3w podj\u0105\u0142 si\u0119 bardzo wcze\u015bnie polski ruch oporu. Utworzone na naszych okupowanych ziemiach Polskie Pa\u0144stwo Podziemne stara\u0142o si\u0119 chroni\u0107 wszystkich, kt\u00f3rzy jeszcze do niedawna byli obywatelami Polski niepodleg\u0142ej. We wrze\u015bniu 1940 roku dzia\u0142aj\u0105cy w porozumieniu z w\u0142adzami konspiracyjnymi oficer Wojska Polskiego Witold Pilecki \u015bwiadomie pozwoli\u0142 si\u0119 uwi\u0119zi\u0107 w KL Auschwitz. Uciek\u0142 w kwietniu 1943 roku, a nast\u0119pnie przekaza\u0142 raport o tym, co si\u0119 tam dzia\u0142o. Oto jego fragment: \u201eChorzy [na tyfus], nieprzytomni i prawie ju\u017c zdrowi (...) zostali wpakowani na auta i wywiezieni (...) do kom\u00f3r gazowych. (...) Jeden o\u015bmioletni ch\u0142opczyk prosi\u0142 esesmana, by go zostawi\u0142. Ukl\u0105k\u0142 przed nim na ziemi. Esesman kopn\u0105\u0142 go w \u017co\u0142\u0105dek i wrzuci\u0142 do auta jak szczeni\u0119\u201d. Tak\u017ce Jan Karski, emisariusz emigracyjnych w\u0142adz polskich, w\u0142asnymi oczyma ogl\u0105da\u0142 potworno\u015bci, do jakich dochodzi\u0142o w warszawskim getcie oraz w niemieckim obozie przej\u015bciowym w Izbicy. Przygotowa\u0142 memorandum o niemieckim systemowym ludob\u00f3jstwie \u017byd\u00f3w. Od grudnia 1942 roku prezentowa\u0142 je \u015brodowiskom opiniotw\u00f3rczym oraz najwy\u017cszym w\u0142adzom pa\u0144stw sprzymierzonych. Wcze\u015bniej jeszczegenera\u0142 W\u0142adys\u0142aw Sikorski, premier rz\u0105du polskiego w Londynie, skierowa\u0142 do aliant\u00f3w not\u0119 przyj\u0119t\u0105 na posiedzeniu Rady Ministr\u00f3w 6 czerwca 1942 roku. Raportowa\u0142 w niej: \u201e...wyniszczenie ludno\u015bci \u017cydowskiej ma miejsce w niewiarogodnych rozmiarach. W miastach jak Wilno, Lw\u00f3w, Ko\u0142omyja, Stanis\u0142aw\u00f3w, Lublin, Rzesz\u00f3w, Miech\u00f3w, przeprowadza si\u0119 rzezie dziesi\u0105tk\u00f3w tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w. W ghettach Warszawy i Krakowa gestapo wykonuje codziennie egzekucje masowe. (...) \u017bydzi w Polsce cierpi\u0105 najstraszliwsze prze\u015bladowania w ci\u0105gu swych dziej\u00f3w\u201d.\nR\u00f3wnocze\u015bnie Polskie Pa\u0144stwo Podziemne utworzy\u0142o Rad\u0119 Pomocy \u017bydom przy Delegaturze Rz\u0105du RP na Kraj. Dzi\u0119ki niej blisko 50 tysi\u0119cy os\u00f3b zdoby\u0142o dokumenty, schronienie, pieni\u0105dze i opiek\u0119 lekarsk\u0105. Polscy dyplomaci organizowali ucieczki \u017byd\u00f3w na terytoria niekontrolowane przez nazistowskie Niemcy. Znaczny odsetek ocalonych z Holokaustu zawdzi\u0119cza\u0142 \u017cycie tysi\u0105com polskich Sprawiedliwych W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata. W naszych opowie\u015bciach rodzinnych, w dokumentach historycznych i literackich trwa pami\u0119\u0107 o wielu osobach pochodzenia \u017cydowskiego ukrywanych na strychach, w piwnicach i stodo\u0142ach. O u\u017cyczaniu \u017cydowskim uciekinierom skromnego posi\u0142ku lub wskazywaniu im bezpiecznej drogi ucieczki. A trzeba wiedzie\u0107, \u017ce w Polsce za ka\u017cdy taki gest niemiecki okupant kara\u0142 \u015bmierci\u0105. Zdarzy\u0142o si\u0119 to setki razy. W\u015br\u00f3d milion\u00f3w Polak\u00f3w by\u0142y te\u017c osoby, kt\u00f3re mog\u0142y udzieli\u0107 pomocy ukrywaj\u0105cym si\u0119 \u017bydom, ale nie potrafi\u0142y pokona\u0107 l\u0119ku o \u017cycie w\u0142asne i swoich najbli\u017cszych. Zdarzali si\u0119 te\u017c tacy, kt\u00f3rzy z niskich pobudek wydawali \u017byd\u00f3w w r\u0119ce niemieckich w\u0142adz okupacyjnych lub sami dopuszczali si\u0119 wobec nich czyn\u00f3w haniebnych. W dramatycznych okoliczno\u015bciach tamtego czasu wymiar sprawiedliwo\u015bci Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego orzeka\u0142 i wykonywa\u0142 wobec tych przest\u0119pc\u00f3w kar\u0119 \u015bmierci.\nWybudowane w okupowanej Polsce niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne by\u0142y i do dzisiaj s\u0105 dla nas niezno\u015bnym upokorzeniem. Stanowi\u0105 one drastyczne zaprzeczenie naszej tysi\u0105cletniej kultury i historii, polskiego ducha wolno\u015bci, tolerancji i solidarno\u015bci. Ludob\u00f3jstwo \u017byd\u00f3w, cho\u0107 dokonywane na obszarze niemal ca\u0142ej Europy, by\u0142o szczeg\u00f3lnie dotkliwym ciosem w pa\u0144stwo polskie, od wiek\u00f3w wielowyznaniowe i wielonarodowe. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska w przedwojennej Polsce nale\u017ca\u0142a do najliczniejszych w ca\u0142ej historii tego narodu. Spo\u015br\u00f3d 6 milion\u00f3w obywateli Rzeczypospolitej, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w wyniku II wojny \u015bwiatowej (to ponad jedna pi\u0105ta ca\u0142ej populacji), a\u017c 3 miliony stanowili polscy \u017bydzi. I to oni byli najwi\u0119ksz\u0105 grup\u0105 ofiar Holokaustu.\nWsp\u00f3lnota \u017cydowska, \u017cyj\u0105ca i rozwijaj\u0105ca si\u0119 na naszych ziemiach przez blisko dziesi\u0119\u0107 wiek\u00f3w, w ci\u0105gu kilku lat znikn\u0119\u0142a niemal ca\u0142kowicie. Polska straci\u0142a nagle tysi\u0105ce \u017cydowskich tw\u00f3rc\u00f3w kultury, badaczy, lekarzy, prawnik\u00f3w i urz\u0119dnik\u00f3w, przedsi\u0119biorc\u00f3w, rzemie\u015blnik\u00f3w, kupc\u00f3w i innych cenionych specjalist\u00f3w. W\u015br\u00f3d mordowanych byli ma\u0142\u017conkowie, przyjaciele, s\u0105siedzi i wsp\u00f3\u0142pracownicy os\u00f3b o korzeniach nie\u017cydowskich. W naszych miastach trwa pami\u0119\u0107 o m\u0119cze\u0144stwie \u017byd\u00f3w gromadzonych przez niemieckiego okupanta w dzielnicach-wi\u0119zieniach, jakim by\u0142y getta. Tylko pojedyncze przedwojenne synagogi s\u0142u\u017c\u0105 dzi\u015b za domy modlitwy.W ocala\u0142ych budynkach \u017cydowskich szk\u00f3\u0142 religijnych czy rytualnych \u0142a\u017ani nie rozbrzmiewaj\u0105 ju\u017c j\u0119zyki jidysz i hebrajski. W obecnych granicach Polski jest blisko 1200 zidentyfikowanych cmentarzy \u017cydowskich, ale znajduj\u0105cych si\u0119 tam grob\u00f3w nie ma ju\u017c komu odwiedza\u0107. Bezpowrotnie zniszczono \u017cydowskie dzie\u0142a sztuki i rzemios\u0142a artystycznego, zabytkowe ksi\u0119gi, druki oraz r\u0119kopisy uczonych, literat\u00f3w i kompozytor\u00f3w.\nHistori\u0119 \u017byd\u00f3w w Polsce oraz ich unicestwionego \u015bwiata opowiadamy dzisiaj poprzez publikacje i konferencje naukowe, festiwale, wystawy, koncerty i pomniki, w ramach dzia\u0142alno\u015bci pa\u0144stwowych instytucji naukowych i plac\u00f3wek kultury takich jak muzea, teatry, archiwa czy biblioteki. Stopniowo odradzaj\u0105 si\u0119 \u017cydowskie gminy wyznaniowe, organizacje spo\u0142eczne, wydawnictwa i czasopisma. Wspieramy te dzia\u0142ania, bo w opowie\u015bci o polskich \u017bydach i ich m\u0119cze\u0144stwie niemiecki nazizm nie mo\u017ce mie\u0107 ostatniego s\u0142owa.\nUpami\u0119tnienie tragedii, jak\u0105 by\u0142a zag\u0142ada \u017byd\u00f3w, powinno by\u0107 wa\u017cnym i trwa\u0142ym elementem edukacji dla pokoju. Opowie\u015bci\u0105, kt\u00f3ra przenika ludzkie serca, kruszy bariery uprzedze\u0144, podzia\u0142\u00f3w i nienawi\u015bci. Lekcj\u0105 tego, jak okazywa\u0107 zrozumienie i pomoc osobom najci\u0119\u017cej do\u015bwiadczonym przez los. \nW\u0142a\u015bnie w tym duchu b\u0119dziemy obchodzi\u0107 Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci o Ofiarach Holokaustu. Decyzj\u0105 Zgromadzenia Og\u00f3lnego ONZ od 15 lat przypada on w rocznic\u0119 wyzwolenia KL Auschwitz. Dlatego za cztery dni, na terenie polskiego Pa\u0144stwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau \u2013 w miejscu, gdzie rozsypane s\u0105 prochy ponad miliona ofiar Holokaustu \u2013 spotkamy si\u0119 w gronie przyw\u00f3dc\u00f3w i wysokich przedstawicieli pa\u0144stw z ca\u0142ego \u015bwiata. B\u0119d\u0105 nam towarzyszy\u0107 s\u0119dziwi ocaleni. W 75. rocznic\u0119 symbolicznego zako\u0144czenia zag\u0142ady damy \u015bwiadectwo prawdzie. Wsp\u00f3lnie zaapelujemy o pok\u00f3j, sprawiedliwo\u015b\u0107 i szacunek mi\u0119dzy narodami. \nWieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 zg\u0142adzonym w KL Auschwitz!\nWieczna pami\u0119\u0107 i cze\u015b\u0107 ofiarom Holokaustu! "},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/fot.-Kancelaria-Prezydenta.jpg","width":1500,"height":999},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2020\/01\/23\/prawda-ktora-nie-moze-umrzec\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Prawda, kt\u00f3ra nie mo\u017ce umrze\u0107"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/","name":"Instytut Polski w Bratys\u0142awie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720","name":"kyselm","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g","caption":"kyselm"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/author\/kyselm\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1002","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/users\/116"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1002"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1002\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1003,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1002\/revisions\/1003"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/media\/998"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1002"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1002"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1002"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}