{"id":1125,"date":"2019-03-01T16:59:00","date_gmt":"2019-03-01T15:59:00","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?p=1125"},"modified":"2020-02-08T17:00:25","modified_gmt":"2020-02-08T16:00:25","slug":"narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/","title":{"rendered":"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z jego podkomendnych pos\u0142ucha\u0142o dow\u00f3dcy i nie z\u0142o\u017cy\u0142o broni po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej. Kontynuowali walk\u0119 o prawdziwie woln\u0105 ojczyzn\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sytuacja Polski w 1945 roku by\u0142a trudna. Postanowienia konferencji w Teheranie, Ja\u0142cie i Poczdamie de facto skutkowa\u0142y podzia\u0142em Europy na strefy wp\u0142yw\u00f3w. Powo\u0142ywane od 1944 roku polskie rz\u0105dy nie pochodzi\u0142y z wybor\u00f3w i by\u0142y zale\u017cne od w\u0142adz Zwi\u0105zku Radzieckiego. Przeprowadzone w 1947 roku, zgodnie z ustaleniami konferencji ja\u0142ta\u0144skiej, wybory parlamentarne zosta\u0142y sfa\u0142szowane, m.in. przy pomocy dzia\u0142a\u0144 sowieckiej policji politycznej NKWD.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017bo\u0142nierze podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego decydowali si\u0119 stawi\u0107 nowej w\u0142adzy zbrojny op\u00f3r. Dzi\u015b nazywani s\u0105 \u201e\u017co\u0142nierzami wykl\u0119tymi\u201d, poniewa\u017c do odzyskania przez Polsk\u0119 pe\u0142nej suwerenno\u015bci w 1989 roku w\u0142adze PRL uznawa\u0142y ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 za zbrodnicz\u0105, jednocze\u015bnie milcz\u0105c o represjach, jakim byli poddawani przede wszystkim w okresie stalinizmu. Pierwsze struktury zbrojne antykomunistyczne podziemie utworzy\u0142o ju\u017c w 1943 roku, jednak najintensywniejszy zbrojny op\u00f3r przeciw narzuconej przemoc\u0105 w\u0142adzy przypad\u0142 na rok 1945. Szacuje si\u0119, \u017ce w ci\u0105gu kolejnych lat aktywno\u015bci w r\u00f3\u017cnych organizacjach podziemnych w powojennej Polsce dzia\u0142a\u0142o nawet 200 tys. os\u00f3b. Dzia\u0142acze podziemia nie godzili si\u0119 na narzucenie narodowi polskiemu obcej woli. Ich celem by\u0142o doprowadzenie do realizacji postanowie\u0144 ja\u0142ta\u0144skich w zakresie organizacji w Polsce prawdziwie wolnych i demokratycznych wybor\u00f3w.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u201e\u017bo\u0142nierze wykl\u0119ci\u201d gin\u0119li nie tylko w walce. Wielu z nich trafi\u0142o do wi\u0119zie\u0144, gdzie byli torturowani i mordowani. Wyroki wydawano w spos\u00f3b odbiegaj\u0105cy od demokratycznych norm. Niekt\u00f3rzy zostali wywiezieni do sowieckich \u0142agr\u00f3w. Cz\u0119sto byli skazywani pod fa\u0142szywymi zarzutami kolaboracji z Niemcami, nawet je\u015bli w czasie II wojny \u015bwiatowej aktywnie walczyli z nazistowskim okupantem w strukturach pa\u0144stwa podziemnego.<\/p>\n\n\n\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy podziemia antykomunistycznego wysz\u0142a z ukrycia w lutym 1947 roku. Wielu z nich musia\u0142o ukrywa\u0107 si\u0119 pod fa\u0142szywymi nazwiskami a\u017c do ko\u0144ca Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Ostatni \u201eNiez\u0142omny\u201d J\u00f3zef Franczak \u201eLalu\u015b\u201d zosta\u0142 zastrzelony w ob\u0142awie jesieni\u0105 1963 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Cho\u0107 w\u0142adze PRL konsekwentnie stara\u0142y si\u0119 wyprze\u0107 antykomunistyczne podziemie z pami\u0119ci zbiorowej, Polacy nie zapomnieli o \u201e\u017co\u0142nierzach wykl\u0119tych\u201d. Poj\u0119cie to narodzi\u0142o si\u0119 w latach 90., gdy mo\u017cna by\u0142o wreszcie otwarcie m\u00f3wi\u0107 o tym zjawisku i prowadzi\u0107 badania. Od 2011 roku w rocznic\u0119 \u015bmierci siedmiu cz\u0142onk\u00f3w ostatniego Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Zrzeszenia \u201eWolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107\u201d, straconych w mokotowskim wi\u0119zieniu, celebrujemy Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d. Ich historie to opowie\u015b\u0107 o niez\u0142omnym pragnieniu wolno\u015bci i najwy\u017cszej cenie, kt\u00f3r\u0105 cz\u0142owiek mo\u017ce za ni\u0105 zap\u0142aci\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><em>Biuro Rzecznika Prasowego<\/em><br><em>Ministerstwo Spraw Zagranicznych<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":116,"featured_media":1123,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"class_list":["post-1125","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d - Instytut Polski w Bratys\u0142awie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d - Instytut Polski w Bratys\u0142awie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Bratys\u0142awie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-03-01T15:59:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-02-08T16:00:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1198\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kyselm\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kyselm\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/\",\"name\":\"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019-300x200.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019-1024x684.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\",\"datePublished\":\"2019-03-01T15:59:00+02:00\",\"dateModified\":\"2020-02-08T16:00:25+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2019-03-01\",\"endDate\":\"2019-03-01\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z jego podkomendnych pos\u0142ucha\u0142o dow\u00f3dcy i nie z\u0142o\u017cy\u0142o broni po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej. Kontynuowali walk\u0119 o prawdziwie woln\u0105 ojczyzn\u0119.\\nSytuacja Polski w 1945 roku by\u0142a trudna. Postanowienia konferencji w Teheranie, Ja\u0142cie i Poczdamie de facto skutkowa\u0142y podzia\u0142em Europy na strefy wp\u0142yw\u00f3w. Powo\u0142ywane od 1944 roku polskie rz\u0105dy nie pochodzi\u0142y z wybor\u00f3w i by\u0142y zale\u017cne od w\u0142adz Zwi\u0105zku Radzieckiego. Przeprowadzone w 1947 roku, zgodnie z ustaleniami konferencji ja\u0142ta\u0144skiej, wybory parlamentarne zosta\u0142y sfa\u0142szowane, m.in. przy pomocy dzia\u0142a\u0144 sowieckiej policji politycznej NKWD.\\n\u017bo\u0142nierze podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego decydowali si\u0119 stawi\u0107 nowej w\u0142adzy zbrojny op\u00f3r. Dzi\u015b nazywani s\u0105 \u201e\u017co\u0142nierzami wykl\u0119tymi\u201d, poniewa\u017c do odzyskania przez Polsk\u0119 pe\u0142nej suwerenno\u015bci w 1989 roku w\u0142adze PRL uznawa\u0142y ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 za zbrodnicz\u0105, jednocze\u015bnie milcz\u0105c o represjach, jakim byli poddawani przede wszystkim w okresie stalinizmu. Pierwsze struktury zbrojne antykomunistyczne podziemie utworzy\u0142o ju\u017c w 1943 roku, jednak najintensywniejszy zbrojny op\u00f3r przeciw narzuconej przemoc\u0105 w\u0142adzy przypad\u0142 na rok 1945. Szacuje si\u0119, \u017ce w ci\u0105gu kolejnych lat aktywno\u015bci w r\u00f3\u017cnych organizacjach podziemnych w powojennej Polsce dzia\u0142a\u0142o nawet 200 tys. os\u00f3b. Dzia\u0142acze podziemia nie godzili si\u0119 na narzucenie narodowi polskiemu obcej woli. Ich celem by\u0142o doprowadzenie do realizacji postanowie\u0144 ja\u0142ta\u0144skich w zakresie organizacji w Polsce prawdziwie wolnych i demokratycznych wybor\u00f3w. \\n\u201e\u017bo\u0142nierze wykl\u0119ci\u201d gin\u0119li nie tylko w walce. Wielu z nich trafi\u0142o do wi\u0119zie\u0144, gdzie byli torturowani i mordowani. Wyroki wydawano w spos\u00f3b odbiegaj\u0105cy od demokratycznych norm. Niekt\u00f3rzy zostali wywiezieni do sowieckich \u0142agr\u00f3w. Cz\u0119sto byli skazywani pod fa\u0142szywymi zarzutami kolaboracji z Niemcami, nawet je\u015bli w czasie II wojny \u015bwiatowej aktywnie walczyli z nazistowskim okupantem w strukturach pa\u0144stwa podziemnego.\\nWi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy podziemia antykomunistycznego wysz\u0142a z ukrycia w lutym 1947 roku. Wielu z nich musia\u0142o ukrywa\u0107 si\u0119 pod fa\u0142szywymi nazwiskami a\u017c do ko\u0144ca Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Ostatni \u201eNiez\u0142omny\u201d J\u00f3zef Franczak \u201eLalu\u015b\u201d zosta\u0142 zastrzelony w ob\u0142awie jesieni\u0105 1963 roku.\\nCho\u0107 w\u0142adze PRL konsekwentnie stara\u0142y si\u0119 wyprze\u0107 antykomunistyczne podziemie z pami\u0119ci zbiorowej, Polacy nie zapomnieli o \u201e\u017co\u0142nierzach wykl\u0119tych\u201d. Poj\u0119cie to narodzi\u0142o si\u0119 w latach 90., gdy mo\u017cna by\u0142o wreszcie otwarcie m\u00f3wi\u0107 o tym zjawisku i prowadzi\u0107 badania. Od 2011 roku w rocznic\u0119 \u015bmierci siedmiu cz\u0142onk\u00f3w ostatniego Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Zrzeszenia \u201eWolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107\u201d, straconych w mokotowskim wi\u0119zieniu, celebrujemy Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d. Ich historie to opowie\u015b\u0107 o niez\u0142omnym pragnieniu wolno\u015bci i najwy\u017cszej cenie, kt\u00f3r\u0105 cz\u0142owiek mo\u017ce za ni\u0105 zap\u0142aci\u0107.\\nBiuro Rzecznika PrasowegoMinisterstwo Spraw Zagranicznych\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg\",\"width\":1198,\"height\":800},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Bratys\u0142awie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720\",\"name\":\"kyselm\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kyselm\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/author\/kyselm\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d - Instytut Polski w Bratys\u0142awie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d - Instytut Polski w Bratys\u0142awie","og_description":"\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/","og_site_name":"Instytut Polski w Bratys\u0142awie","article_published_time":"2019-03-01T15:59:00+00:00","article_modified_time":"2020-02-08T16:00:25+00:00","og_image":[{"width":1198,"height":800,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"kyselm","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"kyselm","Szacowany czas czytania":"3 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/","name":"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019-300x200.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019-1024x684.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg","datePublished":"2019-03-01T15:59:00+02:00","dateModified":"2020-02-08T16:00:25+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2019-03-01","endDate":"2019-03-01","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"\u201eWojna si\u0119 nie sko\u0144czy\u0142a [\u2026]. Nigdy nie zgodzimy si\u0119 na inne \u017cycie, jak tylko w ca\u0142kowicie suwerennym, niepodleg\u0142ym i sprawiedliwie urz\u0105dzonym Pa\u0144stwie Polskim [\u2026]. Daj\u0119 Wam ostatni rozkaz. Dalsz\u0105 sw\u0105 prac\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowad\u017acie w duchu odzyskania pe\u0142nej niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa\u201d \u2013 pisa\u0142 ostatni dow\u00f3dca Armii Krajowej gen. Leopold Okulicki \u201eNied\u017awiadek\u201d w 1945 roku. Wielu z jego podkomendnych pos\u0142ucha\u0142o dow\u00f3dcy i nie z\u0142o\u017cy\u0142o broni po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej. Kontynuowali walk\u0119 o prawdziwie woln\u0105 ojczyzn\u0119.\nSytuacja Polski w 1945 roku by\u0142a trudna. Postanowienia konferencji w Teheranie, Ja\u0142cie i Poczdamie de facto skutkowa\u0142y podzia\u0142em Europy na strefy wp\u0142yw\u00f3w. Powo\u0142ywane od 1944 roku polskie rz\u0105dy nie pochodzi\u0142y z wybor\u00f3w i by\u0142y zale\u017cne od w\u0142adz Zwi\u0105zku Radzieckiego. Przeprowadzone w 1947 roku, zgodnie z ustaleniami konferencji ja\u0142ta\u0144skiej, wybory parlamentarne zosta\u0142y sfa\u0142szowane, m.in. przy pomocy dzia\u0142a\u0144 sowieckiej policji politycznej NKWD.\n\u017bo\u0142nierze podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego decydowali si\u0119 stawi\u0107 nowej w\u0142adzy zbrojny op\u00f3r. Dzi\u015b nazywani s\u0105 \u201e\u017co\u0142nierzami wykl\u0119tymi\u201d, poniewa\u017c do odzyskania przez Polsk\u0119 pe\u0142nej suwerenno\u015bci w 1989 roku w\u0142adze PRL uznawa\u0142y ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 za zbrodnicz\u0105, jednocze\u015bnie milcz\u0105c o represjach, jakim byli poddawani przede wszystkim w okresie stalinizmu. Pierwsze struktury zbrojne antykomunistyczne podziemie utworzy\u0142o ju\u017c w 1943 roku, jednak najintensywniejszy zbrojny op\u00f3r przeciw narzuconej przemoc\u0105 w\u0142adzy przypad\u0142 na rok 1945. Szacuje si\u0119, \u017ce w ci\u0105gu kolejnych lat aktywno\u015bci w r\u00f3\u017cnych organizacjach podziemnych w powojennej Polsce dzia\u0142a\u0142o nawet 200 tys. os\u00f3b. Dzia\u0142acze podziemia nie godzili si\u0119 na narzucenie narodowi polskiemu obcej woli. Ich celem by\u0142o doprowadzenie do realizacji postanowie\u0144 ja\u0142ta\u0144skich w zakresie organizacji w Polsce prawdziwie wolnych i demokratycznych wybor\u00f3w. \n\u201e\u017bo\u0142nierze wykl\u0119ci\u201d gin\u0119li nie tylko w walce. Wielu z nich trafi\u0142o do wi\u0119zie\u0144, gdzie byli torturowani i mordowani. Wyroki wydawano w spos\u00f3b odbiegaj\u0105cy od demokratycznych norm. Niekt\u00f3rzy zostali wywiezieni do sowieckich \u0142agr\u00f3w. Cz\u0119sto byli skazywani pod fa\u0142szywymi zarzutami kolaboracji z Niemcami, nawet je\u015bli w czasie II wojny \u015bwiatowej aktywnie walczyli z nazistowskim okupantem w strukturach pa\u0144stwa podziemnego.\nWi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy podziemia antykomunistycznego wysz\u0142a z ukrycia w lutym 1947 roku. Wielu z nich musia\u0142o ukrywa\u0107 si\u0119 pod fa\u0142szywymi nazwiskami a\u017c do ko\u0144ca Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Ostatni \u201eNiez\u0142omny\u201d J\u00f3zef Franczak \u201eLalu\u015b\u201d zosta\u0142 zastrzelony w ob\u0142awie jesieni\u0105 1963 roku.\nCho\u0107 w\u0142adze PRL konsekwentnie stara\u0142y si\u0119 wyprze\u0107 antykomunistyczne podziemie z pami\u0119ci zbiorowej, Polacy nie zapomnieli o \u201e\u017co\u0142nierzach wykl\u0119tych\u201d. Poj\u0119cie to narodzi\u0142o si\u0119 w latach 90., gdy mo\u017cna by\u0142o wreszcie otwarcie m\u00f3wi\u0107 o tym zjawisku i prowadzi\u0107 badania. Od 2011 roku w rocznic\u0119 \u015bmierci siedmiu cz\u0142onk\u00f3w ostatniego Zarz\u0105du G\u0142\u00f3wnego Zrzeszenia \u201eWolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107\u201d, straconych w mokotowskim wi\u0119zieniu, celebrujemy Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d. Ich historie to opowie\u015b\u0107 o niez\u0142omnym pragnieniu wolno\u015bci i najwy\u017cszej cenie, kt\u00f3r\u0105 cz\u0142owiek mo\u017ce za ni\u0105 zap\u0142aci\u0107.\nBiuro Rzecznika PrasowegoMinisterstwo Spraw Zagranicznych"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-content\/uploads\/sites\/13\/2020\/02\/1marca2019.jpg","width":1198,"height":800},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/pl\/2019\/03\/01\/narodowy-dzien-pamieci-zolnierzy-wykletych\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Narodowy Dzie\u0144 Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/","name":"Instytut Polski w Bratys\u0142awie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/9ec657f865a156712552ca9f0ad27720","name":"kyselm","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/ba96f7f4a6104a2e2f0328f9863f506d?s=96&d=mm&r=g","caption":"kyselm"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/author\/kyselm\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1125","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/users\/116"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1125"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1125\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1126,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1125\/revisions\/1126"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1123"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1125"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1125"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bratislava\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1125"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}