{"id":11309,"date":"2023-12-11T14:09:21","date_gmt":"2023-12-11T13:09:21","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?p=11309"},"modified":"2024-01-09T10:58:08","modified_gmt":"2024-01-09T09:58:08","slug":"polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/","title":{"rendered":"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia"},"content":{"rendered":"\n

Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun<\/strong><\/p>\n

Rzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego i charyzmatyczny m\u0142ody \u017byd, kt\u00f3rego idee wkr\u00f3tce podzieli\u0142y spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105. Dla jednych heretyk, dla innych d\u0142ugo oczekiwany Mesjasz, Jacob Frank dzi\u0119ki swoim naukom gromadzi wok\u00f3\u0142 siebie kr\u0105g oddanych uczni\u00f3w i zmienia bieg historii. Olga Tokarczuk z niezwyk\u0142\u0105 dba\u0142o\u015bci\u0105 o szczeg\u00f3\u0142y oddaje realia epoki, architektur\u0119, stroje i obyczaje, odwiedzaj\u0105c dworki szlacheckie, parafie katolickie i domy \u017cydowskie, pogr\u0105\u017cona w modlitwie i studiowaniu pism ezoterycznych. Powie\u015b\u0107 od chwili publikacji sta\u0142a si\u0119 bestsellerem.<\/p>\n

Wis\u0142awa Szymborska \u201eWersja wydarze\u0144\u201d prze\u0142. Passionaria Stoicescu i Constantin Geamba\u0219u<\/strong><\/p>\n

Zasadniczy paradoks wierszy Szymborskiej polega w\u0142a\u015bnie na \u201eprostocie\u201d wypowiedzi poetyckiej w stosunku do z\u0142o\u017cono\u015bci poruszanej problematyki. Poezja wyj\u0119ta jest z b\u0142yszcz\u0105cych i bogato zdobionych szat, zatrzymuj\u0105c si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na kultywowaniu rejestru mo\u017cliwie naturalnego z technicznego punktu widzenia. Jest to naturalna konsekwencja podej\u015bcia artystycznego zmierzaj\u0105cego do ods\u0142aniania pierwotnych tajemnic w spos\u00f3b pierwotny, rezygnuj\u0105c z zdobnictwa, a do pewnego stopnia tak\u017ce muzykalno\u015bci. Perspektywa poznawcza narzuca form\u0119 poetyck\u0105: okrutna i gorzka prawda, pomieszana rzeczywisto\u015b\u0107, dramat i wzgl\u0119dno\u015b\u0107 ludzkiej wiedzy, to wszystko wymaga prostej poezji, pozbawionej wyrafinowanych ozdobnik\u00f3w i prozodycznej wirtuozerii. [\u2026] Szymborski liryk, pod znakiem paradoksu i spektakularnego odwr\u00f3cenia przyczynowo\u015bci, niewyczerpanego \u017cartobliwego impulsu wymy\u015blania alternatywnych wszech\u015bwiat\u00f3w, daje si\u0119 wpisa\u0107 w kontekst postmodernistyczny.<\/p>\n

Tina Oziewicz, Alekasndra Zaj\u0105c \u201eCo robi\u0105 uczucia\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an<\/strong><\/p>\n

Co robi\u0105 uczucia, gdy nikt ich nie widzi? Przyjrzyjmy si\u0119 tej galerii uroczych postaci (udaj\u0105c, \u017ce ich nie widzimy). Oto co widzimy! Ciekawo\u015b\u0107 zawsze wspina si\u0119 tak wysoko, jak to tylko mo\u017cliwe. Joy skacze na trampolinie. Wdzi\u0119czno\u015b\u0107 robi na drutach sweter (kt\u00f3ry grzeje). Niepewno\u015b\u0107 chodzi z grubym \u0142a\u0144cuchem kluczy do wszystkich klatek, kt\u00f3re buduje. Strach kryje si\u0119 w zardzewia\u0142ym pude\u0142ku pod szaf\u0105. Mi\u0142o\u015b\u0107 jest elektrykiem i roz\u015bwietla ca\u0142y pok\u00f3j…<\/p>\n

Piotr Socha, Wojciech Grajkowski \u201eDrzewa\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an<\/strong><\/p>\n

Drzewa s\u0105 najwi\u0119kszymi \u017cywymi organizmami na Ziemi. Olbrzymie czy cienkie, zwyczajne czy dziwaczne, drzewa s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nie tylko natury, ale tak\u017ce naszej historii i kultury. Naszym przewodnikiem po \u015bwiecie drzew jest ponownie Piotr Socha, mistrz polskiej karykatury i autor encyklopedii Pszczo\u0142y.<\/p>\n

Piotr Socha (ur. 1966) jest absolwentem Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Warszawie. Jest grafikiem, ilustratorem ksi\u0105\u017cek, a tak\u017ce jednym z najs\u0142ynniejszych polskich rysownik\u00f3w. Wychowywa\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d pszcz\u00f3\u0142, b\u0119d\u0105c synem pszczelarza. Wojciech Grajkowski (ur. 1980) jest doktorem biologii, autorem podr\u0119cznik\u00f3w szkolnych i trenerem warsztat\u00f3w przyrodniczych dla uczni\u00f3w i nauczycieli.<\/p>\n

Boles\u0142aw Le\u015bmian \u201ePrzygody Sindbada \u017beglarza\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu<\/strong><\/p>\n

We wszystkich siedmiu przygodach widoczne s\u0105 cechy charakterystyczne dla poezji. Przede wszystkim r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 krajobrazu, cz\u0119sto usytuowanego na granicy realnego i fantastycznego. Po drugie, obecno\u015b\u0107 snu w strukturze ka\u017cdej historii, poniewa\u017c tylko we \u015bnie mog\u0105 wydarzy\u0107 si\u0119 takie cuda. Dzi\u0119ki \u015bnieniu i \u015bnieniu Sindbad wkracza do pierwotnego, nieznanego, ba\u015bniowego \u015bwiata, poszerzaj\u0105c obszar wiedzy o intuicyjne, stworzone reprezentacje i byty niespotykane w codziennym wszech\u015bwiecie. \u015awiat jako opowie\u015b\u0107 otwiera szeroko drzwi do cudownego wszech\u015bwiata, coraz bardziej odleg\u0142ego od naszego racjonalnego i konkretnego postrzegania. Po trzecie, \u015bpiew jest sta\u0142ym sk\u0142adnikiem kompozycji materii narracyjnej (patrz zw\u0142aszcza z\u0142ota lutnia Urgeli, odg\u0142osy magicznego ognia w pa\u0142acu czarnoksi\u0119\u017cnika Barbela itp.).<\/p>\n

Olga Tokarczuk \u201ePrawiek i inne czasy\u201d prze\u0142. Cristina Godun<\/strong><\/p>\n

\u201eStaro\u017cytno\u015b\u0107 i czasy inne\u201d uznawana jest za najbardziej udan\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 polskiego pisarza. Olga Tokarczuk buduje obszern\u0105 alegori\u0119 o niszczycielskiej sile czasu, opowiadaj\u0105c o osiemdziesi\u0119ciu latach \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w mitycznej wsi. Jego g\u0142\u0119bokie znaczenie wyra\u017ca spos\u00f3b, w jaki cz\u0142owiek mo\u017ce wpisa\u0107 si\u0119 w histori\u0119, aby odkry\u0107 siebie na nowo. \u0141\u0105cz\u0105c realizm z magi\u0105, ignoruj\u0105c (post)modernistyczne aspekty spo\u0142ecze\u0144stwa, pisarce udaje si\u0119 nada\u0107 swojej powie\u015bci wymiar uniwersalny. Szeroki zakres narracji przypomina czasami pami\u0119tne strony \u201eStulecia samotno\u015bci\u201d Gabriela Garc\u00edi M\u00e1rqueza.<\/p>\n

Zbigniew Stawrowski \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an<\/strong><\/p>\n

Ksi\u0105\u017cka profesora filozofii politycznej Zbigniewa Stawrowskiego dope\u0142nia niemal jednostronn\u0105 perspektyw\u0119 historiograficzn\u0105, proponuj\u0105c podzia\u0142 \u201efenomenu Solidarno\u015bci\u201d na dwa etapy, etap pierwszej Solidarno\u015bci, kiedy w Polsce tworzy\u0142a si\u0119 komunia wok\u00f3\u0142 warto\u015bci przyjmowanych przez du\u017cej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, odpowiednio przej\u0119cia ruchu przez \u201epolityk\u00f3w\u201d, takich jak Lech Wa\u0142\u0119sa, kt\u00f3ry zosta\u0142 pierwszym demokratycznym prezydentem pa\u0144stwa polskiego. Co wi\u0119cej, Stawrowski we wst\u0119pie rumu\u0144skiego wydania wyja\u015bnia swoje podej\u015bcie, twierdz\u0105c, \u017ce pocz\u0105tki Solidarno\u015bci analizowano in extenso z r\u00f3\u017cnych perspektyw, ze sfery historii, socjologii, psychologii, ale niewielu badaczy zwraca\u0142o uwag\u0119 na aspekt filozoficzny i religijny interpretacja.<\/p>\n

Vasile Moga \u201ePolski romantyzm mesjanistyczny. Antologia”<\/strong><\/p>\n

Pomys\u0142 tej antologii zrodzi\u0142 si\u0119 z potrzeby znalezienia sposobu na publikacj\u0119 w j\u0119zyku rumu\u0144skim prozy Juliusza S\u0142owackiego poematu Anhelli, zbyt kr\u00f3tkiego, aby mo\u017cna go by\u0142o osobno zredagowa\u0107, zbyt d\u0142ugiego, aby opublikowa\u0107 go na \u0142amach pisma, zbyt wa\u017cnego, aby pozosta\u0107 w zapomnieniu. Tak wi\u0119c narzucono kryterium mesjanizmu jako wystarczaj\u0105co solidne, aby uzasadni\u0107 pojawienie si\u0119 tomu, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 poezja, proza \u200b\u200b\u200b\u200bpoemat, esej itp. Pozosta\u0142o jedynie wskaza\u0107 teksty, kt\u00f3re spe\u0142nia\u0142yby obydwa wymienione warunki \u2013 nowo\u015b\u0107 dla rumu\u0144skiej publiczno\u015bci i reprezentatywno\u015b\u0107 dla obranego tematu. Nadmieniamy, \u017ce w momencie, gdy pod koniec 2021 roku polski Sejm og\u0142osi\u0142 rok 2022 rokiem romantyzmu, struktura Antologii by\u0142a ju\u017c praktycznie gotowa, mimo \u017ce nie mieli\u015bmy jeszcze zdecydowanego zaanga\u017cowania wydawnictwa w ten projekt .<\/p>\n

Szczepan Twardoch \u201eMorfina\u201d prze\u0142. Cristina Godun<\/strong><\/p>\n

Kim jest i kim okazuje si\u0119 Konstanty Willemann na 500 stronach powie\u015bci, trudno w kilku s\u0142owach powiedzie\u0107, gdy\u017c ca\u0142\u0105 jego to\u017csamo\u015b\u0107 wyznaczaj\u0105 stereotypy narodowe, spo\u0142eczne, etniczne, kulturowe i wreszcie osobiste. Szczepan Twardoch poprzez swoj\u0105 posta\u0107 satyruje prototyp mitologii narodowej, arogancj\u0119, a jednocze\u015bnie naiwno\u015b\u0107 Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy nadal postrzegaj\u0105 \u017cycie w tych samych przestarza\u0142ych, przestarza\u0142ych wsp\u00f3\u0142rz\u0119dnych tradycyjnej ideologii patriotycznej. W Morfinie martyrologia narodowa jest nieustannie demaskowana w gombrowiczowskim stylu, gdy\u017c jest to forma pozbawiona tre\u015bci. W poszukiwaniu w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, tej autentycznej, Konstanty Willemann cz\u0119sto spotyka si\u0119 z dobitnym j\u0119zykiem teatralnych, patriotycznych przem\u00f3wie\u0144 dzielnych bojownik\u00f3w o woln\u0105 ojczyzn\u0119.<\/p>\n

Olga Tokarczuk \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d prze\u0142. Cristina Godun<\/strong><\/p>\n

W wiosce na granicy polsko-czeskiej, gdzie grupa mieszka\u0144c\u00f3w i kilku w\u0142a\u015bcicieli dom\u00f3w wakacyjnych \u017cyje niemal odizolowana od \u015bwiata, dochodzi do serii przest\u0119pstw. Ofiarami okazuj\u0105 si\u0119 zapaleni my\u015bliwi, a je\u015bli mamy pos\u0142ucha\u0107 opinii starej pani Duszejko, kt\u00f3rej g\u0142os opowiada ca\u0142\u0105 histori\u0119, to dzikie zwierz\u0119ta nie s\u0105 obce zbrodniom. Ale pani Duszejko, obro\u0144czyni zwierz\u0105t, sama jest postaci\u0105 dziwn\u0105: emerytowan\u0105 nauczycielk\u0105 j\u0119zyka angielskiego, pasjonuj\u0105c\u0105 si\u0119 astrologi\u0105 i jednocze\u015bnie poezj\u0105 Williama Blake’a, kt\u00f3rego apokaliptyczne teksty pojawiaj\u0105 si\u0119 jako motyw przewodni w ca\u0142ym tomie. Policyjna intryga oraz mistyczna i tajemnicza atmosfera s\u0105 wplecione w znane wsp\u00f3\u0142czesne otoczenie, postkomunistyczny \u015bwiat Europy Wschodniej, skorumpowany \u015bwiat maj\u0105cy obsesj\u0119 na punkcie pieni\u0119dzy i presti\u017cu spo\u0142ecznego. Nie pozbawiony dawki humoru i umiej\u0119tnie zasugerowanej ironii, \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d to nowe tour de force tej wybitnej polskiej prozatorki.<\/p>\n

J\u00f3zef Mackiewicz \u201eWatykan w cieniu czerwonej gwiazdy\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu<\/strong><\/p>\n

Ksi\u0105\u017cka bada delikatne relacje mi\u0119dzy Watykanem za pontyfikatu papie\u017ca Paw\u0142a VI a re\u017cimami komunistycznymi w okresie zimnej wojny. J\u00f3zef Mackiewicz analizuje, jak Watykan radzi\u0142 sobie w tym napi\u0119tym okresie, podaj\u0105c szczeg\u00f3\u0142y dotycz\u0105ce stosunk\u00f3w dyplomatycznych ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim, moralnego i materialnego wsparcia udzielanego antykomunistycznemu ruchowi oporu, ale tak\u017ce strategii stosowanych przez Pa\u0144stwo Ko\u015bcielne w zarz\u0105dzaniu stosunkami z komunistami kraj\u00f3w, w celu ochrony interes\u00f3w i wyznawc\u00f3w na tych terytoriach. W ksi\u0105\u017cce poruszane s\u0105 tak\u017ce tematy aktualne dla drugiej po\u0142owy XX wieku, takie jak wojna w Wietnamie, sytuacja w krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej czy w Azji.<\/p>\n

Piotr Wilko\u0144, J\u00f3zef Wilko\u0144 \u201eLeopantera\u201d prze\u0142. Dina Franculescu<\/strong><\/p>\n

M\u0142ody lampart Bruno wyrusza do d\u017cungli: to jego pierwszy dzie\u0144 na polowaniu! Jednak spomi\u0119dzy winoro\u015bli i cienistych drzew pod\u0105\u017caj\u0105 za nim jasne oczy Lizy, czarnej pantery.<\/p>\n

Ona kocha noc, on kocha dzie\u0144. Ona odwa\u017cna, on nie\u015bmia\u0142y. Wydaj\u0105 si\u0119 bardzo r\u00f3\u017cni, ale pantera Liza i lampart Bruno w ko\u0144cu znajduj\u0105 spos\u00f3b, aby pozosta\u0107 razem. Nieprawdopodobna przyja\u017a\u0144 zamienia si\u0119 w prost\u0105 i wzruszaj\u0105c\u0105 histori\u0119 mi\u0142osn\u0105.<\/p>\n

\u201eLeopantera\u201d to klasyczna opowie\u015b\u0107, kt\u00f3ra pojawi\u0142a si\u0119 25 lat temu i wywodzi si\u0119 z polskiej przestrzeni kulturalnej. Ilustracje s\u0105 podpisane przez polskiego artyst\u0119 J\u00f3zefa Wilkona, a tekst przez jego syna, Piotra Wilkona.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun Rzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego […]<\/p>\n","protected":false},"author":44,"featured_media":11303,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[120],"tags":[],"class_list":["post-11309","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosc"],"yoast_head":"\nPolska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia - Instytut Polski w Bukareszcie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia - Instytut Polski w Bukareszcie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun Rzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Bukareszcie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-12-11T13:09:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-01-09T09:58:08+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-1024x576.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"576\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"zalaszewskak\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"zalaszewskak\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/\",\"name\":\"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-300x169.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-1024x576.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png\",\"datePublished\":\"2023-12-11T13:09:21+02:00\",\"dateModified\":\"2024-01-09T09:58:08+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/cbf38f4ffa10f919673d0e5f3ee6677d\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2023-12-11\",\"endDate\":\"2023-12-31\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun\\nRzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego i charyzmatyczny m\u0142ody \u017byd, kt\u00f3rego idee wkr\u00f3tce podzieli\u0142y spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105. Dla jednych heretyk, dla innych d\u0142ugo oczekiwany Mesjasz, Jacob Frank dzi\u0119ki swoim naukom gromadzi wok\u00f3\u0142 siebie kr\u0105g oddanych uczni\u00f3w i zmienia bieg historii. Olga Tokarczuk z niezwyk\u0142\u0105 dba\u0142o\u015bci\u0105 o szczeg\u00f3\u0142y oddaje realia epoki, architektur\u0119, stroje i obyczaje, odwiedzaj\u0105c dworki szlacheckie, parafie katolickie i domy \u017cydowskie, pogr\u0105\u017cona w modlitwie i studiowaniu pism ezoterycznych. Powie\u015b\u0107 od chwili publikacji sta\u0142a si\u0119 bestsellerem.\\nWis\u0142awa Szymborska \u201eWersja wydarze\u0144\u201d prze\u0142. Passionaria Stoicescu i Constantin Geamba\u0219u\\nZasadniczy paradoks wierszy Szymborskiej polega w\u0142a\u015bnie na \u201eprostocie\u201d wypowiedzi poetyckiej w stosunku do z\u0142o\u017cono\u015bci poruszanej problematyki. Poezja wyj\u0119ta jest z b\u0142yszcz\u0105cych i bogato zdobionych szat, zatrzymuj\u0105c si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na kultywowaniu rejestru mo\u017cliwie naturalnego z technicznego punktu widzenia. Jest to naturalna konsekwencja podej\u015bcia artystycznego zmierzaj\u0105cego do ods\u0142aniania pierwotnych tajemnic w spos\u00f3b pierwotny, rezygnuj\u0105c z zdobnictwa, a do pewnego stopnia tak\u017ce muzykalno\u015bci. Perspektywa poznawcza narzuca form\u0119 poetyck\u0105: okrutna i gorzka prawda, pomieszana rzeczywisto\u015b\u0107, dramat i wzgl\u0119dno\u015b\u0107 ludzkiej wiedzy, to wszystko wymaga prostej poezji, pozbawionej wyrafinowanych ozdobnik\u00f3w i prozodycznej wirtuozerii. [\u2026] Szymborski liryk, pod znakiem paradoksu i spektakularnego odwr\u00f3cenia przyczynowo\u015bci, niewyczerpanego \u017cartobliwego impulsu wymy\u015blania alternatywnych wszech\u015bwiat\u00f3w, daje si\u0119 wpisa\u0107 w kontekst postmodernistyczny.\\nTina Oziewicz, Alekasndra Zaj\u0105c \u201eCo robi\u0105 uczucia\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\\nCo robi\u0105 uczucia, gdy nikt ich nie widzi? Przyjrzyjmy si\u0119 tej galerii uroczych postaci (udaj\u0105c, \u017ce ich nie widzimy). Oto co widzimy! Ciekawo\u015b\u0107 zawsze wspina si\u0119 tak wysoko, jak to tylko mo\u017cliwe. Joy skacze na trampolinie. Wdzi\u0119czno\u015b\u0107 robi na drutach sweter (kt\u00f3ry grzeje). Niepewno\u015b\u0107 chodzi z grubym \u0142a\u0144cuchem kluczy do wszystkich klatek, kt\u00f3re buduje. Strach kryje si\u0119 w zardzewia\u0142ym pude\u0142ku pod szaf\u0105. Mi\u0142o\u015b\u0107 jest elektrykiem i roz\u015bwietla ca\u0142y pok\u00f3j...\\nPiotr Socha, Wojciech Grajkowski \u201eDrzewa\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\\nDrzewa s\u0105 najwi\u0119kszymi \u017cywymi organizmami na Ziemi. Olbrzymie czy cienkie, zwyczajne czy dziwaczne, drzewa s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nie tylko natury, ale tak\u017ce naszej historii i kultury. Naszym przewodnikiem po \u015bwiecie drzew jest ponownie Piotr Socha, mistrz polskiej karykatury i autor encyklopedii Pszczo\u0142y.\\nPiotr Socha (ur. 1966) jest absolwentem Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Warszawie. Jest grafikiem, ilustratorem ksi\u0105\u017cek, a tak\u017ce jednym z najs\u0142ynniejszych polskich rysownik\u00f3w. Wychowywa\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d pszcz\u00f3\u0142, b\u0119d\u0105c synem pszczelarza. Wojciech Grajkowski (ur. 1980) jest doktorem biologii, autorem podr\u0119cznik\u00f3w szkolnych i trenerem warsztat\u00f3w przyrodniczych dla uczni\u00f3w i nauczycieli.\\nBoles\u0142aw Le\u015bmian \u201ePrzygody Sindbada \u017beglarza\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu\\nWe wszystkich siedmiu przygodach widoczne s\u0105 cechy charakterystyczne dla poezji. Przede wszystkim r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 krajobrazu, cz\u0119sto usytuowanego na granicy realnego i fantastycznego. Po drugie, obecno\u015b\u0107 snu w strukturze ka\u017cdej historii, poniewa\u017c tylko we \u015bnie mog\u0105 wydarzy\u0107 si\u0119 takie cuda. Dzi\u0119ki \u015bnieniu i \u015bnieniu Sindbad wkracza do pierwotnego, nieznanego, ba\u015bniowego \u015bwiata, poszerzaj\u0105c obszar wiedzy o intuicyjne, stworzone reprezentacje i byty niespotykane w codziennym wszech\u015bwiecie. \u015awiat jako opowie\u015b\u0107 otwiera szeroko drzwi do cudownego wszech\u015bwiata, coraz bardziej odleg\u0142ego od naszego racjonalnego i konkretnego postrzegania. Po trzecie, \u015bpiew jest sta\u0142ym sk\u0142adnikiem kompozycji materii narracyjnej (patrz zw\u0142aszcza z\u0142ota lutnia Urgeli, odg\u0142osy magicznego ognia w pa\u0142acu czarnoksi\u0119\u017cnika Barbela itp.).\\nOlga Tokarczuk \u201ePrawiek i inne czasy\u201d prze\u0142. Cristina Godun\\n\u201eStaro\u017cytno\u015b\u0107 i czasy inne\u201d uznawana jest za najbardziej udan\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 polskiego pisarza. Olga Tokarczuk buduje obszern\u0105 alegori\u0119 o niszczycielskiej sile czasu, opowiadaj\u0105c o osiemdziesi\u0119ciu latach \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w mitycznej wsi. Jego g\u0142\u0119bokie znaczenie wyra\u017ca spos\u00f3b, w jaki cz\u0142owiek mo\u017ce wpisa\u0107 si\u0119 w histori\u0119, aby odkry\u0107 siebie na nowo. \u0141\u0105cz\u0105c realizm z magi\u0105, ignoruj\u0105c (post)modernistyczne aspekty spo\u0142ecze\u0144stwa, pisarce udaje si\u0119 nada\u0107 swojej powie\u015bci wymiar uniwersalny. Szeroki zakres narracji przypomina czasami pami\u0119tne strony \u201eStulecia samotno\u015bci\u201d Gabriela Garc\u00edi M\u00e1rqueza.\\nZbigniew Stawrowski \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\\nKsi\u0105\u017cka profesora filozofii politycznej Zbigniewa Stawrowskiego dope\u0142nia niemal jednostronn\u0105 perspektyw\u0119 historiograficzn\u0105, proponuj\u0105c podzia\u0142 \u201efenomenu Solidarno\u015bci\u201d na dwa etapy, etap pierwszej Solidarno\u015bci, kiedy w Polsce tworzy\u0142a si\u0119 komunia wok\u00f3\u0142 warto\u015bci przyjmowanych przez du\u017cej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, odpowiednio przej\u0119cia ruchu przez \u201epolityk\u00f3w\u201d, takich jak Lech Wa\u0142\u0119sa, kt\u00f3ry zosta\u0142 pierwszym demokratycznym prezydentem pa\u0144stwa polskiego. Co wi\u0119cej, Stawrowski we wst\u0119pie rumu\u0144skiego wydania wyja\u015bnia swoje podej\u015bcie, twierdz\u0105c, \u017ce pocz\u0105tki Solidarno\u015bci analizowano in extenso z r\u00f3\u017cnych perspektyw, ze sfery historii, socjologii, psychologii, ale niewielu badaczy zwraca\u0142o uwag\u0119 na aspekt filozoficzny i religijny interpretacja.\\nVasile Moga \u201ePolski romantyzm mesjanistyczny. Antologia\\\"\\nPomys\u0142 tej antologii zrodzi\u0142 si\u0119 z potrzeby znalezienia sposobu na publikacj\u0119 w j\u0119zyku rumu\u0144skim prozy Juliusza S\u0142owackiego poematu Anhelli, zbyt kr\u00f3tkiego, aby mo\u017cna go by\u0142o osobno zredagowa\u0107, zbyt d\u0142ugiego, aby opublikowa\u0107 go na \u0142amach pisma, zbyt wa\u017cnego, aby pozosta\u0107 w zapomnieniu. Tak wi\u0119c narzucono kryterium mesjanizmu jako wystarczaj\u0105co solidne, aby uzasadni\u0107 pojawienie si\u0119 tomu, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 poezja, proza \u200b\u200b\u200b\u200bpoemat, esej itp. Pozosta\u0142o jedynie wskaza\u0107 teksty, kt\u00f3re spe\u0142nia\u0142yby obydwa wymienione warunki \u2013 nowo\u015b\u0107 dla rumu\u0144skiej publiczno\u015bci i reprezentatywno\u015b\u0107 dla obranego tematu. Nadmieniamy, \u017ce w momencie, gdy pod koniec 2021 roku polski Sejm og\u0142osi\u0142 rok 2022 rokiem romantyzmu, struktura Antologii by\u0142a ju\u017c praktycznie gotowa, mimo \u017ce nie mieli\u015bmy jeszcze zdecydowanego zaanga\u017cowania wydawnictwa w ten projekt .\\nSzczepan Twardoch \u201eMorfina\u201d prze\u0142. Cristina Godun\\nKim jest i kim okazuje si\u0119 Konstanty Willemann na 500 stronach powie\u015bci, trudno w kilku s\u0142owach powiedzie\u0107, gdy\u017c ca\u0142\u0105 jego to\u017csamo\u015b\u0107 wyznaczaj\u0105 stereotypy narodowe, spo\u0142eczne, etniczne, kulturowe i wreszcie osobiste. Szczepan Twardoch poprzez swoj\u0105 posta\u0107 satyruje prototyp mitologii narodowej, arogancj\u0119, a jednocze\u015bnie naiwno\u015b\u0107 Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy nadal postrzegaj\u0105 \u017cycie w tych samych przestarza\u0142ych, przestarza\u0142ych wsp\u00f3\u0142rz\u0119dnych tradycyjnej ideologii patriotycznej. W Morfinie martyrologia narodowa jest nieustannie demaskowana w gombrowiczowskim stylu, gdy\u017c jest to forma pozbawiona tre\u015bci. W poszukiwaniu w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, tej autentycznej, Konstanty Willemann cz\u0119sto spotyka si\u0119 z dobitnym j\u0119zykiem teatralnych, patriotycznych przem\u00f3wie\u0144 dzielnych bojownik\u00f3w o woln\u0105 ojczyzn\u0119.\\nOlga Tokarczuk \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d prze\u0142. Cristina Godun\\nW wiosce na granicy polsko-czeskiej, gdzie grupa mieszka\u0144c\u00f3w i kilku w\u0142a\u015bcicieli dom\u00f3w wakacyjnych \u017cyje niemal odizolowana od \u015bwiata, dochodzi do serii przest\u0119pstw. Ofiarami okazuj\u0105 si\u0119 zapaleni my\u015bliwi, a je\u015bli mamy pos\u0142ucha\u0107 opinii starej pani Duszejko, kt\u00f3rej g\u0142os opowiada ca\u0142\u0105 histori\u0119, to dzikie zwierz\u0119ta nie s\u0105 obce zbrodniom. Ale pani Duszejko, obro\u0144czyni zwierz\u0105t, sama jest postaci\u0105 dziwn\u0105: emerytowan\u0105 nauczycielk\u0105 j\u0119zyka angielskiego, pasjonuj\u0105c\u0105 si\u0119 astrologi\u0105 i jednocze\u015bnie poezj\u0105 Williama Blake'a, kt\u00f3rego apokaliptyczne teksty pojawiaj\u0105 si\u0119 jako motyw przewodni w ca\u0142ym tomie. Policyjna intryga oraz mistyczna i tajemnicza atmosfera s\u0105 wplecione w znane wsp\u00f3\u0142czesne otoczenie, postkomunistyczny \u015bwiat Europy Wschodniej, skorumpowany \u015bwiat maj\u0105cy obsesj\u0119 na punkcie pieni\u0119dzy i presti\u017cu spo\u0142ecznego. Nie pozbawiony dawki humoru i umiej\u0119tnie zasugerowanej ironii, \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d to nowe tour de force tej wybitnej polskiej prozatorki.\\nJ\u00f3zef Mackiewicz \u201eWatykan w cieniu czerwonej gwiazdy\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu\\nKsi\u0105\u017cka bada delikatne relacje mi\u0119dzy Watykanem za pontyfikatu papie\u017ca Paw\u0142a VI a re\u017cimami komunistycznymi w okresie zimnej wojny. J\u00f3zef Mackiewicz analizuje, jak Watykan radzi\u0142 sobie w tym napi\u0119tym okresie, podaj\u0105c szczeg\u00f3\u0142y dotycz\u0105ce stosunk\u00f3w dyplomatycznych ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim, moralnego i materialnego wsparcia udzielanego antykomunistycznemu ruchowi oporu, ale tak\u017ce strategii stosowanych przez Pa\u0144stwo Ko\u015bcielne w zarz\u0105dzaniu stosunkami z komunistami kraj\u00f3w, w celu ochrony interes\u00f3w i wyznawc\u00f3w na tych terytoriach. W ksi\u0105\u017cce poruszane s\u0105 tak\u017ce tematy aktualne dla drugiej po\u0142owy XX wieku, takie jak wojna w Wietnamie, sytuacja w krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej czy w Azji.\\nPiotr Wilko\u0144, J\u00f3zef Wilko\u0144 \u201eLeopantera\u201d prze\u0142. Dina Franculescu\\nM\u0142ody lampart Bruno wyrusza do d\u017cungli: to jego pierwszy dzie\u0144 na polowaniu! Jednak spomi\u0119dzy winoro\u015bli i cienistych drzew pod\u0105\u017caj\u0105 za nim jasne oczy Lizy, czarnej pantery.\\nOna kocha noc, on kocha dzie\u0144. Ona odwa\u017cna, on nie\u015bmia\u0142y. Wydaj\u0105 si\u0119 bardzo r\u00f3\u017cni, ale pantera Liza i lampart Bruno w ko\u0144cu znajduj\u0105 spos\u00f3b, aby pozosta\u0107 razem. Nieprawdopodobna przyja\u017a\u0144 zamienia si\u0119 w prost\u0105 i wzruszaj\u0105c\u0105 histori\u0119 mi\u0142osn\u0105.\\n\u201eLeopantera\u201d to klasyczna opowie\u015b\u0107, kt\u00f3ra pojawi\u0142a si\u0119 25 lat temu i wywodzi si\u0119 z polskiej przestrzeni kulturalnej. Ilustracje s\u0105 podpisane przez polskiego artyst\u0119 J\u00f3zefa Wilkona, a tekst przez jego syna, Piotra Wilkona.\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png\",\"width\":1920,\"height\":1080},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Bukareszcie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/cbf38f4ffa10f919673d0e5f3ee6677d\",\"name\":\"zalaszewskak\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c2e847fb86e9b9e6a80aa771ff34772f?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c2e847fb86e9b9e6a80aa771ff34772f?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"zalaszewskak\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/author\/zalaszewskak\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia - Instytut Polski w Bukareszcie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia - Instytut Polski w Bukareszcie","og_description":"Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun Rzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego […]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/","og_site_name":"Instytut Polski w Bukareszcie","article_published_time":"2023-12-11T13:09:21+00:00","article_modified_time":"2024-01-09T09:58:08+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":576,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-1024x576.png","type":"image\/png"}],"author":"zalaszewskak","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"zalaszewskak","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/","name":"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-300x169.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78-1024x576.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png","datePublished":"2023-12-11T13:09:21+02:00","dateModified":"2024-01-09T09:58:08+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/cbf38f4ffa10f919673d0e5f3ee6677d"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2023-12-11","endDate":"2023-12-31","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"Olga Tokarczuk \u201eKsi\u0119gi Jakubowe\u201d prze\u0142. Cristina Godun\nRzeczpospolita w drugiej po\u0142owie XVIII wieku. Pa\u0144stwo wielokulturowe i wieloetniczne, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwo, judaizm i islam. Ksi\u0119gi Jakubowe (2014) to jednocze\u015bnie uniwersalna historia emancypacji spo\u0142ecznej i religijnej w \u015brodku feudalnego \u015bwiata, pe\u0142nego podzia\u0142\u00f3w, nier\u00f3wno\u015bci i uprzedze\u0144, a tak\u017ce opowie\u015b\u0107 o niesamowitym buncie wywo\u0142anym przez Jacoba Franka, przystojnego i charyzmatyczny m\u0142ody \u017byd, kt\u00f3rego idee wkr\u00f3tce podzieli\u0142y spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowsk\u0105. Dla jednych heretyk, dla innych d\u0142ugo oczekiwany Mesjasz, Jacob Frank dzi\u0119ki swoim naukom gromadzi wok\u00f3\u0142 siebie kr\u0105g oddanych uczni\u00f3w i zmienia bieg historii. Olga Tokarczuk z niezwyk\u0142\u0105 dba\u0142o\u015bci\u0105 o szczeg\u00f3\u0142y oddaje realia epoki, architektur\u0119, stroje i obyczaje, odwiedzaj\u0105c dworki szlacheckie, parafie katolickie i domy \u017cydowskie, pogr\u0105\u017cona w modlitwie i studiowaniu pism ezoterycznych. Powie\u015b\u0107 od chwili publikacji sta\u0142a si\u0119 bestsellerem.\nWis\u0142awa Szymborska \u201eWersja wydarze\u0144\u201d prze\u0142. Passionaria Stoicescu i Constantin Geamba\u0219u\nZasadniczy paradoks wierszy Szymborskiej polega w\u0142a\u015bnie na \u201eprostocie\u201d wypowiedzi poetyckiej w stosunku do z\u0142o\u017cono\u015bci poruszanej problematyki. Poezja wyj\u0119ta jest z b\u0142yszcz\u0105cych i bogato zdobionych szat, zatrzymuj\u0105c si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na kultywowaniu rejestru mo\u017cliwie naturalnego z technicznego punktu widzenia. Jest to naturalna konsekwencja podej\u015bcia artystycznego zmierzaj\u0105cego do ods\u0142aniania pierwotnych tajemnic w spos\u00f3b pierwotny, rezygnuj\u0105c z zdobnictwa, a do pewnego stopnia tak\u017ce muzykalno\u015bci. Perspektywa poznawcza narzuca form\u0119 poetyck\u0105: okrutna i gorzka prawda, pomieszana rzeczywisto\u015b\u0107, dramat i wzgl\u0119dno\u015b\u0107 ludzkiej wiedzy, to wszystko wymaga prostej poezji, pozbawionej wyrafinowanych ozdobnik\u00f3w i prozodycznej wirtuozerii. [\u2026] Szymborski liryk, pod znakiem paradoksu i spektakularnego odwr\u00f3cenia przyczynowo\u015bci, niewyczerpanego \u017cartobliwego impulsu wymy\u015blania alternatywnych wszech\u015bwiat\u00f3w, daje si\u0119 wpisa\u0107 w kontekst postmodernistyczny.\nTina Oziewicz, Alekasndra Zaj\u0105c \u201eCo robi\u0105 uczucia\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\nCo robi\u0105 uczucia, gdy nikt ich nie widzi? Przyjrzyjmy si\u0119 tej galerii uroczych postaci (udaj\u0105c, \u017ce ich nie widzimy). Oto co widzimy! Ciekawo\u015b\u0107 zawsze wspina si\u0119 tak wysoko, jak to tylko mo\u017cliwe. Joy skacze na trampolinie. Wdzi\u0119czno\u015b\u0107 robi na drutach sweter (kt\u00f3ry grzeje). Niepewno\u015b\u0107 chodzi z grubym \u0142a\u0144cuchem kluczy do wszystkich klatek, kt\u00f3re buduje. Strach kryje si\u0119 w zardzewia\u0142ym pude\u0142ku pod szaf\u0105. Mi\u0142o\u015b\u0107 jest elektrykiem i roz\u015bwietla ca\u0142y pok\u00f3j...\nPiotr Socha, Wojciech Grajkowski \u201eDrzewa\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\nDrzewa s\u0105 najwi\u0119kszymi \u017cywymi organizmami na Ziemi. Olbrzymie czy cienkie, zwyczajne czy dziwaczne, drzewa s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 nie tylko natury, ale tak\u017ce naszej historii i kultury. Naszym przewodnikiem po \u015bwiecie drzew jest ponownie Piotr Socha, mistrz polskiej karykatury i autor encyklopedii Pszczo\u0142y.\nPiotr Socha (ur. 1966) jest absolwentem Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Warszawie. Jest grafikiem, ilustratorem ksi\u0105\u017cek, a tak\u017ce jednym z najs\u0142ynniejszych polskich rysownik\u00f3w. Wychowywa\u0142 si\u0119 w\u015br\u00f3d pszcz\u00f3\u0142, b\u0119d\u0105c synem pszczelarza. Wojciech Grajkowski (ur. 1980) jest doktorem biologii, autorem podr\u0119cznik\u00f3w szkolnych i trenerem warsztat\u00f3w przyrodniczych dla uczni\u00f3w i nauczycieli.\nBoles\u0142aw Le\u015bmian \u201ePrzygody Sindbada \u017beglarza\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu\nWe wszystkich siedmiu przygodach widoczne s\u0105 cechy charakterystyczne dla poezji. Przede wszystkim r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 krajobrazu, cz\u0119sto usytuowanego na granicy realnego i fantastycznego. Po drugie, obecno\u015b\u0107 snu w strukturze ka\u017cdej historii, poniewa\u017c tylko we \u015bnie mog\u0105 wydarzy\u0107 si\u0119 takie cuda. Dzi\u0119ki \u015bnieniu i \u015bnieniu Sindbad wkracza do pierwotnego, nieznanego, ba\u015bniowego \u015bwiata, poszerzaj\u0105c obszar wiedzy o intuicyjne, stworzone reprezentacje i byty niespotykane w codziennym wszech\u015bwiecie. \u015awiat jako opowie\u015b\u0107 otwiera szeroko drzwi do cudownego wszech\u015bwiata, coraz bardziej odleg\u0142ego od naszego racjonalnego i konkretnego postrzegania. Po trzecie, \u015bpiew jest sta\u0142ym sk\u0142adnikiem kompozycji materii narracyjnej (patrz zw\u0142aszcza z\u0142ota lutnia Urgeli, odg\u0142osy magicznego ognia w pa\u0142acu czarnoksi\u0119\u017cnika Barbela itp.).\nOlga Tokarczuk \u201ePrawiek i inne czasy\u201d prze\u0142. Cristina Godun\n\u201eStaro\u017cytno\u015b\u0107 i czasy inne\u201d uznawana jest za najbardziej udan\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 polskiego pisarza. Olga Tokarczuk buduje obszern\u0105 alegori\u0119 o niszczycielskiej sile czasu, opowiadaj\u0105c o osiemdziesi\u0119ciu latach \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w mitycznej wsi. Jego g\u0142\u0119bokie znaczenie wyra\u017ca spos\u00f3b, w jaki cz\u0142owiek mo\u017ce wpisa\u0107 si\u0119 w histori\u0119, aby odkry\u0107 siebie na nowo. \u0141\u0105cz\u0105c realizm z magi\u0105, ignoruj\u0105c (post)modernistyczne aspekty spo\u0142ecze\u0144stwa, pisarce udaje si\u0119 nada\u0107 swojej powie\u015bci wymiar uniwersalny. Szeroki zakres narracji przypomina czasami pami\u0119tne strony \u201eStulecia samotno\u015bci\u201d Gabriela Garc\u00edi M\u00e1rqueza.\nZbigniew Stawrowski \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d prze\u0142. Ioana Diaconu-Mure\u0219an\nKsi\u0105\u017cka profesora filozofii politycznej Zbigniewa Stawrowskiego dope\u0142nia niemal jednostronn\u0105 perspektyw\u0119 historiograficzn\u0105, proponuj\u0105c podzia\u0142 \u201efenomenu Solidarno\u015bci\u201d na dwa etapy, etap pierwszej Solidarno\u015bci, kiedy w Polsce tworzy\u0142a si\u0119 komunia wok\u00f3\u0142 warto\u015bci przyjmowanych przez du\u017cej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa, odpowiednio przej\u0119cia ruchu przez \u201epolityk\u00f3w\u201d, takich jak Lech Wa\u0142\u0119sa, kt\u00f3ry zosta\u0142 pierwszym demokratycznym prezydentem pa\u0144stwa polskiego. Co wi\u0119cej, Stawrowski we wst\u0119pie rumu\u0144skiego wydania wyja\u015bnia swoje podej\u015bcie, twierdz\u0105c, \u017ce pocz\u0105tki Solidarno\u015bci analizowano in extenso z r\u00f3\u017cnych perspektyw, ze sfery historii, socjologii, psychologii, ale niewielu badaczy zwraca\u0142o uwag\u0119 na aspekt filozoficzny i religijny interpretacja.\nVasile Moga \u201ePolski romantyzm mesjanistyczny. Antologia\"\nPomys\u0142 tej antologii zrodzi\u0142 si\u0119 z potrzeby znalezienia sposobu na publikacj\u0119 w j\u0119zyku rumu\u0144skim prozy Juliusza S\u0142owackiego poematu Anhelli, zbyt kr\u00f3tkiego, aby mo\u017cna go by\u0142o osobno zredagowa\u0107, zbyt d\u0142ugiego, aby opublikowa\u0107 go na \u0142amach pisma, zbyt wa\u017cnego, aby pozosta\u0107 w zapomnieniu. Tak wi\u0119c narzucono kryterium mesjanizmu jako wystarczaj\u0105co solidne, aby uzasadni\u0107 pojawienie si\u0119 tomu, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142istniej\u0105 poezja, proza \u200b\u200b\u200b\u200bpoemat, esej itp. Pozosta\u0142o jedynie wskaza\u0107 teksty, kt\u00f3re spe\u0142nia\u0142yby obydwa wymienione warunki \u2013 nowo\u015b\u0107 dla rumu\u0144skiej publiczno\u015bci i reprezentatywno\u015b\u0107 dla obranego tematu. Nadmieniamy, \u017ce w momencie, gdy pod koniec 2021 roku polski Sejm og\u0142osi\u0142 rok 2022 rokiem romantyzmu, struktura Antologii by\u0142a ju\u017c praktycznie gotowa, mimo \u017ce nie mieli\u015bmy jeszcze zdecydowanego zaanga\u017cowania wydawnictwa w ten projekt .\nSzczepan Twardoch \u201eMorfina\u201d prze\u0142. Cristina Godun\nKim jest i kim okazuje si\u0119 Konstanty Willemann na 500 stronach powie\u015bci, trudno w kilku s\u0142owach powiedzie\u0107, gdy\u017c ca\u0142\u0105 jego to\u017csamo\u015b\u0107 wyznaczaj\u0105 stereotypy narodowe, spo\u0142eczne, etniczne, kulturowe i wreszcie osobiste. Szczepan Twardoch poprzez swoj\u0105 posta\u0107 satyruje prototyp mitologii narodowej, arogancj\u0119, a jednocze\u015bnie naiwno\u015b\u0107 Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy nadal postrzegaj\u0105 \u017cycie w tych samych przestarza\u0142ych, przestarza\u0142ych wsp\u00f3\u0142rz\u0119dnych tradycyjnej ideologii patriotycznej. W Morfinie martyrologia narodowa jest nieustannie demaskowana w gombrowiczowskim stylu, gdy\u017c jest to forma pozbawiona tre\u015bci. W poszukiwaniu w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, tej autentycznej, Konstanty Willemann cz\u0119sto spotyka si\u0119 z dobitnym j\u0119zykiem teatralnych, patriotycznych przem\u00f3wie\u0144 dzielnych bojownik\u00f3w o woln\u0105 ojczyzn\u0119.\nOlga Tokarczuk \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d prze\u0142. Cristina Godun\nW wiosce na granicy polsko-czeskiej, gdzie grupa mieszka\u0144c\u00f3w i kilku w\u0142a\u015bcicieli dom\u00f3w wakacyjnych \u017cyje niemal odizolowana od \u015bwiata, dochodzi do serii przest\u0119pstw. Ofiarami okazuj\u0105 si\u0119 zapaleni my\u015bliwi, a je\u015bli mamy pos\u0142ucha\u0107 opinii starej pani Duszejko, kt\u00f3rej g\u0142os opowiada ca\u0142\u0105 histori\u0119, to dzikie zwierz\u0119ta nie s\u0105 obce zbrodniom. Ale pani Duszejko, obro\u0144czyni zwierz\u0105t, sama jest postaci\u0105 dziwn\u0105: emerytowan\u0105 nauczycielk\u0105 j\u0119zyka angielskiego, pasjonuj\u0105c\u0105 si\u0119 astrologi\u0105 i jednocze\u015bnie poezj\u0105 Williama Blake'a, kt\u00f3rego apokaliptyczne teksty pojawiaj\u0105 si\u0119 jako motyw przewodni w ca\u0142ym tomie. Policyjna intryga oraz mistyczna i tajemnicza atmosfera s\u0105 wplecione w znane wsp\u00f3\u0142czesne otoczenie, postkomunistyczny \u015bwiat Europy Wschodniej, skorumpowany \u015bwiat maj\u0105cy obsesj\u0119 na punkcie pieni\u0119dzy i presti\u017cu spo\u0142ecznego. Nie pozbawiony dawki humoru i umiej\u0119tnie zasugerowanej ironii, \u201eProwad\u017a sw\u00f3j p\u0142ug przez ko\u015bci umar\u0142ych\u201d to nowe tour de force tej wybitnej polskiej prozatorki.\nJ\u00f3zef Mackiewicz \u201eWatykan w cieniu czerwonej gwiazdy\u201d prze\u0142. Constantin Geambasu\nKsi\u0105\u017cka bada delikatne relacje mi\u0119dzy Watykanem za pontyfikatu papie\u017ca Paw\u0142a VI a re\u017cimami komunistycznymi w okresie zimnej wojny. J\u00f3zef Mackiewicz analizuje, jak Watykan radzi\u0142 sobie w tym napi\u0119tym okresie, podaj\u0105c szczeg\u00f3\u0142y dotycz\u0105ce stosunk\u00f3w dyplomatycznych ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim, moralnego i materialnego wsparcia udzielanego antykomunistycznemu ruchowi oporu, ale tak\u017ce strategii stosowanych przez Pa\u0144stwo Ko\u015bcielne w zarz\u0105dzaniu stosunkami z komunistami kraj\u00f3w, w celu ochrony interes\u00f3w i wyznawc\u00f3w na tych terytoriach. W ksi\u0105\u017cce poruszane s\u0105 tak\u017ce tematy aktualne dla drugiej po\u0142owy XX wieku, takie jak wojna w Wietnamie, sytuacja w krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej czy w Azji.\nPiotr Wilko\u0144, J\u00f3zef Wilko\u0144 \u201eLeopantera\u201d prze\u0142. Dina Franculescu\nM\u0142ody lampart Bruno wyrusza do d\u017cungli: to jego pierwszy dzie\u0144 na polowaniu! Jednak spomi\u0119dzy winoro\u015bli i cienistych drzew pod\u0105\u017caj\u0105 za nim jasne oczy Lizy, czarnej pantery.\nOna kocha noc, on kocha dzie\u0144. Ona odwa\u017cna, on nie\u015bmia\u0142y. Wydaj\u0105 si\u0119 bardzo r\u00f3\u017cni, ale pantera Liza i lampart Bruno w ko\u0144cu znajduj\u0105 spos\u00f3b, aby pozosta\u0107 razem. Nieprawdopodobna przyja\u017a\u0144 zamienia si\u0119 w prost\u0105 i wzruszaj\u0105c\u0105 histori\u0119 mi\u0142osn\u0105.\n\u201eLeopantera\u201d to klasyczna opowie\u015b\u0107, kt\u00f3ra pojawi\u0142a si\u0119 25 lat temu i wywodzi si\u0119 z polskiej przestrzeni kulturalnej. Ilustracje s\u0105 podpisane przez polskiego artyst\u0119 J\u00f3zefa Wilkona, a tekst przez jego syna, Piotra Wilkona."},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2023\/12\/Design-fara-titlu-78.png","width":1920,"height":1080},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2023\/12\/11\/polska-literatura-na-swieta-bozego-narodzenia\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Polska literatura na \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/","name":"Instytut Polski w Bukareszcie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/cbf38f4ffa10f919673d0e5f3ee6677d","name":"zalaszewskak","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c2e847fb86e9b9e6a80aa771ff34772f?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c2e847fb86e9b9e6a80aa771ff34772f?s=96&d=mm&r=g","caption":"zalaszewskak"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/author\/zalaszewskak\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11309","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/users\/44"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11309"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11309\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11370,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11309\/revisions\/11370"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11303"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11309"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11309"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}