{"id":1361,"date":"2019-05-06T11:35:00","date_gmt":"2019-05-06T09:35:00","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?p=1361"},"modified":"2020-05-12T11:38:40","modified_gmt":"2020-05-12T09:38:40","slug":"1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/","title":{"rendered":"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu"},"content":{"rendered":"\n<p>Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>W bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu, nast\u0119pnie Czechos\u0142owacja w 1968 roku. NRD, ze stolic\u0105 podzielon\u0105 przez s\u0142ynny Mur Berli\u0144ski i obywatelami terroryzowanymi przez STASI, sta\u0142o si\u0119 marn\u0105 imitacj\u0105 bli\u017aniaczego RFN, podczas gdy w Rumunii Ceausescu wymy\u015bli\u0142 nacjonalistyczny komunizm i odgrywa\u0142 rol\u0119 niezale\u017cnego przyw\u00f3dcy.<\/p>\n\n\n\n<p>Upadek \u017celaznej kurtyny w 1989 rku zosta\u0142 wsz\u0119dzie w Europie \u015arodkowej i Wschodniej przyj\u0119ty z takim samym entuzjazmem, ale spos\u00f3b, w jaki kraje tego regionu rozwija\u0142y si\u0119 w nowej przestrzeni demokratycznej, by\u0142 niezwykle odmienny. Mia\u0142y na to wp\u0142yw dzieje ka\u017cdego z pa\u0144stw, zar\u00f3wno przed jak i w okresie komunizmu.<\/p>\n\n\n\n<p>Co si\u0119 sta\u0142o w 1989 roku? W jakim stopniu nasze postrzeganie sytuacji w innych krajach komunistycznych by\u0142o zgodne z rzeczywisto\u015bci\u0105? Jakie by\u0142y podobie\u0144stwa i r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy dyktaturami komunistycznymi? Jak pr\u00f3bowali\u015bmy przeciwstawi\u0107 si\u0119 komunizmowi? Jak odnosimy si\u0119 do zbrodni komunizmu i jak upami\u0119tniamy jego ofiary? Czego nauczy\u0142o nas to do\u015bwiadczenie i kim jeste\u015bmy 30 lat po upadku komunizmu?<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Cykl debat rozpocznie dyskusja organizowana w Bukareszcie we wtorek 14 maja 2019 roku wraz z Instytutem Polskim, kt\u00f3ra odb\u0119dzie si\u0119 w Rezidenta BRD Scena9.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Polska w latach 80. By\u0142a w awangardzie oporu wobec re\u017cimu komunistycznego, kt\u00f3ry upad\u0142 ostatecznie w 1989 r. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 stworzonego w Gda\u0144sku pierwszego Niezale\u017cnego Samorz\u0105dnego Zwi\u0105zku Zawodowego \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3ry w szczytowym okresie liczy\u0142 10 milion\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w, negocjacje prowadzone mi\u0119dzy komunistami a polsk\u0105 opozycj\u0105 demokratyczn\u0105 podczas obrad Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u w okresie od lutego do kwietnia 1989 roku oraz pierwsze cz\u0119\u015bciowo wolne wybory parlamentarne z 4 czerwca 1989 r. zapocz\u0105tkowa\u0142y fal\u0119 demokratyzacji kraj\u00f3w bloku wschodniego.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym kontek\u015bcie go\u015b\u0107mi pierwszej debaty b\u0119d\u0105: dr Micha\u0142 Przeperski z Instytutu Pami\u0119ci Narodowej i profesor Ioan Stanomir z Wydzia\u0142u Nauk Politycznych w Uniwersytetu Bukareszcie.<\/p>\n\n\n\n<p>Dr Micha\u0142 Przeperski uko\u0144czy\u0142 histori\u0119 na Uniwersytecie Warszawskim. Tam r\u00f3wnie\u017c obroni\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105. By\u0142 stypendyst\u0105 na Uniwersytecie \u015arodkowo-Europejskim w Budapeszcie. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z O\u015brodkiem Karta, pracowa\u0142 wEuropejskim Centrum Solidarno\u015bci w Gda\u0144sku i by\u0142 redaktorem naczelnym jednego z najbardziej cenionych portali historycznych w Polsce histmag.org. Od 2015 r. pracuje w Biurze Bada\u0144 Historycznych Instytutu Pami\u0119ci Narodowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Profesor Ioan Stanomir jest jednym z najbardziej uznanych rumu\u0144skich politolog\u00f3w i cenionym komentatorem wydarze\u0144 politycznych w Rumunii. Od 1996 r. pracuje na Wydziale Nauk Politycznych Uniwersytetu w Bukareszcie. W latach 2010-2012 by\u0142 dyrektorem wykonawczym Instytutu Badania Zbrodni Komunizmu i Pami\u0119ci Rumu\u0144skiego Uchod\u017astwa.<\/p>\n\n\n\n<p>Przed dyskusj\u0105 zostanie zaprezentowany kr\u00f3tki film dokumentalny \u201eNie byli\u015bmy bohaterami. Strajk oczami kobiet\u201d, kt\u00f3rego opiekunem artystycznym by\u0142 Andrzej Wajda. Film ten ukazuje inn\u0105 stron\u0119 s\u0142ynnego strajku w Stoczni Gda\u0144skiej w sierpniu 1980 r. Stara si\u0119 przywr\u00f3ci\u0107 pami\u0119\u0107 o kobietach, kt\u00f3re odegra\u0142y rol\u0119 w tym wydarzeniu.<\/p>\n\n\n\n<p>Wydarzenie odb\u0119dzie si\u0119 14 maja, o godzinie 19:00 i w Rezidenta BRD Scena9, str. Ion Luca Caragiale 32.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119. W bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste. W\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":1355,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[41,96],"tags":[],"class_list":["post-1361","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-wydarzenia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu - Instytut Polski w Bukareszcie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu - Instytut Polski w Bukareszcie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119. W bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste. W\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Bukareszcie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-05-06T09:35:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-05-12T09:38:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"409\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"mirelal\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"mirelal\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/\",\"name\":\"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df-300x186.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\",\"datePublished\":\"2019-05-06T09:35:00+02:00\",\"dateModified\":\"2020-05-12T09:38:40+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/36eba23bd65c4ed8774deeb285a19272\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2019-05-14\",\"endDate\":\"2019-05-14\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119.\\nW bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste.\\nW\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu, nast\u0119pnie Czechos\u0142owacja w 1968 roku. NRD, ze stolic\u0105 podzielon\u0105 przez s\u0142ynny Mur Berli\u0144ski i obywatelami terroryzowanymi przez STASI, sta\u0142o si\u0119 marn\u0105 imitacj\u0105 bli\u017aniaczego RFN, podczas gdy w Rumunii Ceausescu wymy\u015bli\u0142 nacjonalistyczny komunizm i odgrywa\u0142 rol\u0119 niezale\u017cnego przyw\u00f3dcy.\\nUpadek \u017celaznej kurtyny w 1989 rku zosta\u0142 wsz\u0119dzie w Europie \u015arodkowej i Wschodniej przyj\u0119ty z takim samym entuzjazmem, ale spos\u00f3b, w jaki kraje tego regionu rozwija\u0142y si\u0119 w nowej przestrzeni demokratycznej, by\u0142 niezwykle odmienny. Mia\u0142y na to wp\u0142yw dzieje ka\u017cdego z pa\u0144stw, zar\u00f3wno przed jak i w okresie komunizmu.\\nCo si\u0119 sta\u0142o w 1989 roku? W jakim stopniu nasze postrzeganie sytuacji w innych krajach komunistycznych by\u0142o zgodne z rzeczywisto\u015bci\u0105? Jakie by\u0142y podobie\u0144stwa i r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy dyktaturami komunistycznymi? Jak pr\u00f3bowali\u015bmy przeciwstawi\u0107 si\u0119 komunizmowi? Jak odnosimy si\u0119 do zbrodni komunizmu i jak upami\u0119tniamy jego ofiary? Czego nauczy\u0142o nas to do\u015bwiadczenie i kim jeste\u015bmy 30 lat po upadku komunizmu?\\nCykl debat rozpocznie dyskusja organizowana w Bukareszcie we wtorek 14 maja 2019 roku wraz z Instytutem Polskim, kt\u00f3ra odb\u0119dzie si\u0119 w Rezidenta BRD Scena9.\\nPolska w latach 80. By\u0142a w awangardzie oporu wobec re\u017cimu komunistycznego, kt\u00f3ry upad\u0142 ostatecznie w 1989 r. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 stworzonego w Gda\u0144sku pierwszego Niezale\u017cnego Samorz\u0105dnego Zwi\u0105zku Zawodowego \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3ry w szczytowym okresie liczy\u0142 10 milion\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w, negocjacje prowadzone mi\u0119dzy komunistami a polsk\u0105 opozycj\u0105 demokratyczn\u0105 podczas obrad Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u w okresie od lutego do kwietnia 1989 roku oraz pierwsze cz\u0119\u015bciowo wolne wybory parlamentarne z 4 czerwca 1989 r. zapocz\u0105tkowa\u0142y fal\u0119 demokratyzacji kraj\u00f3w bloku wschodniego.\\nW tym kontek\u015bcie go\u015b\u0107mi pierwszej debaty b\u0119d\u0105: dr Micha\u0142 Przeperski z Instytutu Pami\u0119ci Narodowej i profesor Ioan Stanomir z Wydzia\u0142u Nauk Politycznych w Uniwersytetu Bukareszcie.\\nDr Micha\u0142 Przeperski uko\u0144czy\u0142 histori\u0119 na Uniwersytecie Warszawskim. Tam r\u00f3wnie\u017c obroni\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105. By\u0142 stypendyst\u0105 na Uniwersytecie \u015arodkowo-Europejskim w Budapeszcie. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z O\u015brodkiem Karta, pracowa\u0142 wEuropejskim Centrum Solidarno\u015bci w Gda\u0144sku i by\u0142 redaktorem naczelnym jednego z najbardziej cenionych portali historycznych w Polsce histmag.org. Od 2015 r. pracuje w Biurze Bada\u0144 Historycznych Instytutu Pami\u0119ci Narodowej.\\nProfesor Ioan Stanomir jest jednym z najbardziej uznanych rumu\u0144skich politolog\u00f3w i cenionym komentatorem wydarze\u0144 politycznych w Rumunii. Od 1996 r. pracuje na Wydziale Nauk Politycznych Uniwersytetu w Bukareszcie. W latach 2010-2012 by\u0142 dyrektorem wykonawczym Instytutu Badania Zbrodni Komunizmu i Pami\u0119ci Rumu\u0144skiego Uchod\u017astwa.\\nPrzed dyskusj\u0105 zostanie zaprezentowany kr\u00f3tki film dokumentalny \u201eNie byli\u015bmy bohaterami. Strajk oczami kobiet\u201d, kt\u00f3rego opiekunem artystycznym by\u0142 Andrzej Wajda. Film ten ukazuje inn\u0105 stron\u0119 s\u0142ynnego strajku w Stoczni Gda\u0144skiej w sierpniu 1980 r. Stara si\u0119 przywr\u00f3ci\u0107 pami\u0119\u0107 o kobietach, kt\u00f3re odegra\u0142y rol\u0119 w tym wydarzeniu.\\nWydarzenie odb\u0119dzie si\u0119 14 maja, o godzinie 19:00 i w Rezidenta BRD Scena9, str. Ion Luca Caragiale 32.\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg\",\"width\":660,\"height\":409,\"caption\":\"Foto: Leonard Szmaglik \/ zbiory Europejskiego Centrum Solidarno\u015bci\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Bukareszcie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/36eba23bd65c4ed8774deeb285a19272\",\"name\":\"mirelal\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5838c7614d071fe473f8aeb2de72beb4?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5838c7614d071fe473f8aeb2de72beb4?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"mirelal\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/author\/mirelal\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu - Instytut Polski w Bukareszcie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu - Instytut Polski w Bukareszcie","og_description":"Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119. W bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste. W\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/","og_site_name":"Instytut Polski w Bukareszcie","article_published_time":"2019-05-06T09:35:00+00:00","article_modified_time":"2020-05-12T09:38:40+00:00","og_image":[{"width":660,"height":409,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"mirelal","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"mirelal","Szacowany czas czytania":"3 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/","name":"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df-300x186.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","datePublished":"2019-05-06T09:35:00+02:00","dateModified":"2020-05-12T09:38:40+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/36eba23bd65c4ed8774deeb285a19272"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2019-05-14","endDate":"2019-05-14","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"Kraje bloku wschodniego w\u0142\u0105czone w orbit\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRS po II wojnie \u015bwiatowej teoretycznie wyznawa\u0142y t\u0119 sam\u0105 ideologi\u0119 i by\u0142y rz\u0105dzone \u017celazn\u0105 r\u0119k\u0105 re\u017cim\u00f3w komunistycznych zainstalowanych i wspieranych przez Moskw\u0119.\nW bardzo kr\u00f3tkim czasie r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy pa\u0144stwami komunistycznymi sta\u0142y si\u0119 jednak oczywiste.\nW\u0119gry i Polska ju\u017c w 1956 r. zbuntowa\u0142y si\u0119 i pierwsze wyst\u0105pi\u0142y przeciwko Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu, nast\u0119pnie Czechos\u0142owacja w 1968 roku. NRD, ze stolic\u0105 podzielon\u0105 przez s\u0142ynny Mur Berli\u0144ski i obywatelami terroryzowanymi przez STASI, sta\u0142o si\u0119 marn\u0105 imitacj\u0105 bli\u017aniaczego RFN, podczas gdy w Rumunii Ceausescu wymy\u015bli\u0142 nacjonalistyczny komunizm i odgrywa\u0142 rol\u0119 niezale\u017cnego przyw\u00f3dcy.\nUpadek \u017celaznej kurtyny w 1989 rku zosta\u0142 wsz\u0119dzie w Europie \u015arodkowej i Wschodniej przyj\u0119ty z takim samym entuzjazmem, ale spos\u00f3b, w jaki kraje tego regionu rozwija\u0142y si\u0119 w nowej przestrzeni demokratycznej, by\u0142 niezwykle odmienny. Mia\u0142y na to wp\u0142yw dzieje ka\u017cdego z pa\u0144stw, zar\u00f3wno przed jak i w okresie komunizmu.\nCo si\u0119 sta\u0142o w 1989 roku? W jakim stopniu nasze postrzeganie sytuacji w innych krajach komunistycznych by\u0142o zgodne z rzeczywisto\u015bci\u0105? Jakie by\u0142y podobie\u0144stwa i r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy dyktaturami komunistycznymi? Jak pr\u00f3bowali\u015bmy przeciwstawi\u0107 si\u0119 komunizmowi? Jak odnosimy si\u0119 do zbrodni komunizmu i jak upami\u0119tniamy jego ofiary? Czego nauczy\u0142o nas to do\u015bwiadczenie i kim jeste\u015bmy 30 lat po upadku komunizmu?\nCykl debat rozpocznie dyskusja organizowana w Bukareszcie we wtorek 14 maja 2019 roku wraz z Instytutem Polskim, kt\u00f3ra odb\u0119dzie si\u0119 w Rezidenta BRD Scena9.\nPolska w latach 80. By\u0142a w awangardzie oporu wobec re\u017cimu komunistycznego, kt\u00f3ry upad\u0142 ostatecznie w 1989 r. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 stworzonego w Gda\u0144sku pierwszego Niezale\u017cnego Samorz\u0105dnego Zwi\u0105zku Zawodowego \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3ry w szczytowym okresie liczy\u0142 10 milion\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w, negocjacje prowadzone mi\u0119dzy komunistami a polsk\u0105 opozycj\u0105 demokratyczn\u0105 podczas obrad Okr\u0105g\u0142ego Sto\u0142u w okresie od lutego do kwietnia 1989 roku oraz pierwsze cz\u0119\u015bciowo wolne wybory parlamentarne z 4 czerwca 1989 r. zapocz\u0105tkowa\u0142y fal\u0119 demokratyzacji kraj\u00f3w bloku wschodniego.\nW tym kontek\u015bcie go\u015b\u0107mi pierwszej debaty b\u0119d\u0105: dr Micha\u0142 Przeperski z Instytutu Pami\u0119ci Narodowej i profesor Ioan Stanomir z Wydzia\u0142u Nauk Politycznych w Uniwersytetu Bukareszcie.\nDr Micha\u0142 Przeperski uko\u0144czy\u0142 histori\u0119 na Uniwersytecie Warszawskim. Tam r\u00f3wnie\u017c obroni\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105. By\u0142 stypendyst\u0105 na Uniwersytecie \u015arodkowo-Europejskim w Budapeszcie. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z O\u015brodkiem Karta, pracowa\u0142 wEuropejskim Centrum Solidarno\u015bci w Gda\u0144sku i by\u0142 redaktorem naczelnym jednego z najbardziej cenionych portali historycznych w Polsce histmag.org. Od 2015 r. pracuje w Biurze Bada\u0144 Historycznych Instytutu Pami\u0119ci Narodowej.\nProfesor Ioan Stanomir jest jednym z najbardziej uznanych rumu\u0144skich politolog\u00f3w i cenionym komentatorem wydarze\u0144 politycznych w Rumunii. Od 1996 r. pracuje na Wydziale Nauk Politycznych Uniwersytetu w Bukareszcie. W latach 2010-2012 by\u0142 dyrektorem wykonawczym Instytutu Badania Zbrodni Komunizmu i Pami\u0119ci Rumu\u0144skiego Uchod\u017astwa.\nPrzed dyskusj\u0105 zostanie zaprezentowany kr\u00f3tki film dokumentalny \u201eNie byli\u015bmy bohaterami. Strajk oczami kobiet\u201d, kt\u00f3rego opiekunem artystycznym by\u0142 Andrzej Wajda. Film ten ukazuje inn\u0105 stron\u0119 s\u0142ynnego strajku w Stoczni Gda\u0144skiej w sierpniu 1980 r. Stara si\u0119 przywr\u00f3ci\u0107 pami\u0119\u0107 o kobietach, kt\u00f3re odegra\u0142y rol\u0119 w tym wydarzeniu.\nWydarzenie odb\u0119dzie si\u0119 14 maja, o godzinie 19:00 i w Rezidenta BRD Scena9, str. Ion Luca Caragiale 32."},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-content\/uploads\/sites\/11\/2020\/05\/polonia-la-30-de-ani-de-la-caderea-comunismului_2669df.jpg","width":660,"height":409,"caption":"Foto: Leonard Szmaglik \/ zbiory Europejskiego Centrum Solidarno\u015bci"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/pl\/2019\/05\/06\/1989-polska-30-lat-po-upadku-komunizmu-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"#1989 \/\/ Polska 30 lat po upadku komunizmu"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/","name":"Instytut Polski w Bukareszcie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/36eba23bd65c4ed8774deeb285a19272","name":"mirelal","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5838c7614d071fe473f8aeb2de72beb4?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5838c7614d071fe473f8aeb2de72beb4?s=96&d=mm&r=g","caption":"mirelal"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/author\/mirelal\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1361","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1361"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1361\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1363,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1361\/revisions\/1363"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1355"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1361"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1361"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/bucuresti\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1361"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}