{"id":3519,"date":"2020-10-16T15:05:50","date_gmt":"2020-10-16T13:05:50","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/?p=3519"},"modified":"2020-10-16T15:07:23","modified_gmt":"2020-10-16T13:07:23","slug":"jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/","title":{"rendered":"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas"},"content":{"rendered":"\n<p>Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach jak inni.<\/p>\n<p>Jednak\u017ce dzi\u015b, pi\u0119tna\u015bcie lat po jego odej\u015bciu do Domu Ojca, widzimy, jak przenikliwie analizowa\u0142 on rzeczywisto\u015b\u0107 i jak trafnie potrafi\u0142 przewidzie\u0107 problemy, z kt\u00f3rymi si\u0119 zmagamy. Kiedy upada\u0142 system komunistyczny w Europie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 intelektualist\u00f3w uleg\u0142a powszechnemu optymizmowi, uwa\u017caj\u0105c, \u017ce oto zako\u0144czy\u0142 si\u0119 czas wielkich konfrontacji politycznych i ideologicznych i teraz nastanie niezm\u0105cona niczym z\u0142ota era demokracji liberalnej. Modne by\u0142o w\u00f3wczas powiedzenie o \u201eko\u0144cu historii\u201d.<\/p>\n<p>Jednak Ojciec \u015awi\u0119ty nie uleg\u0142 tej euforii, m\u00f3wi\u0105c (cho\u0107by w ksi\u0105\u017cce <em>Przekroczy\u0107 pr\u00f3g nadziei<\/em>), \u017ce marksistowski kolektywizm by\u0142 tylko \u201egorszym wydaniem\u201d pewnego szerszego programu, kt\u00f3ry zdominowa\u0142 \u017cycie publiczne na Zachodzie od trzech stuleci, a kt\u00f3rego istot\u0105 jest wyeliminowanie Boga i religii z przestrzeni publicznej. Historia XX wieku pokazuje, \u017ce taka walka nigdzie nie ko\u0144czy\u0142a si\u0119 dla cz\u0142owieka dobrze, przynosz\u0105c wiele tragedii.<\/p>\n<p>P\u00f3\u017aniejsze wydarzenia przyzna\u0142y racj\u0119 Janowi Paw\u0142owi II, kt\u00f3ry nie tylko trafnie zdiagnozowa\u0142 bol\u0105czki trapi\u0105ce \u015bwiat zachodni, lecz tak\u017ce umia\u0142 wskaza\u0107 na nie remedium. Jego zdaniem przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata rozegra si\u0119 nie na polach bitew, lecz przede wszystkim w \u0142onie rodzin i zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie od tego, jak u\u0142o\u017cymy sobie relacje z najbli\u017cszymi. Dlatego studia nad fenomenem rodziny wyni\u00f3s\u0142 do rangi nauki akademickiej. Wypracowana przez niego teologia cia\u0142a sta\u0142a si\u0119 pog\u0142\u0119bion\u0105, ca\u0142o\u015bciow\u0105 i wypr\u00f3bowan\u0105 odpowiedzi\u0105 na obserwowany obecnie kryzys to\u017csamo\u015bci w sferze ludzkiej p\u0142ciowo\u015bci i seksualno\u015bci.<\/p>\n<p>Ten problem widoczny jest g\u0142\u00f3wnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b m\u0142odych, kt\u00f3re maj\u0105 trudno\u015bci z wchodzeniem w doros\u0142o\u015b\u0107, poniewa\u017c wsp\u00f3\u0142czesna cywilizacja zachodnia zagubi\u0142a tradycyjne modele inicjacji, czyli osi\u0105gania dojrza\u0142o\u015bci. Jan Pawe\u0142 II jako pierwszy \u015bwiatowy przyw\u00f3dca wyodr\u0119bni\u0142 m\u0142odzie\u017c jako osobn\u0105 grup\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i tylko do niej adresowa\u0142 swoje przes\u0142anie, organizuj\u0105c cyklicznie \u015awiatowe Dni M\u0142odzie\u017cy i po\u015bwi\u0119caj\u0105c jedynie jej swoje liczne spotkania podczas pielgrzymek na ca\u0142ym globie. Pomaga\u0142 dorasta\u0107 ca\u0142ej generacji maj\u0105cej nieobecnych ojc\u00f3w i pozbawionej \u017cyciowych mistrz\u00f3w, wskazuj\u0105c, co jest prawdziw\u0105 istot\u0105 dojrzewania: odkrycie w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, powo\u0142ania, sensu i celu \u017cycia.<\/p>\n<p>W czasach post\u0119puj\u0105cej atomizacji i anomii \u017cycia spo\u0142ecznego wskazywa\u0142 na solidarno\u015b\u0107 jako g\u0142\u00f3wn\u0105 zasad\u0119 \u017cycia zbiorowego. By\u0142a ona dla niego spo\u0142ecznym odpowiednikiem mi\u0142o\u015bci, a inspiracj\u0119 do niej stanowi\u0142y s\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a: \u201eJeden drugiego brzemiona no\u015bcie\u201d. Pomaga\u0142 nam odkrywa\u0107, jak wiele cn\u00f3t spo\u0142ecznych ma swoje zakorzenienie w Ewangelii. Dlatego ich odnowienie wymaga dzi\u015b powrotu do \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n<p>Wydaje si\u0119, \u017ce filozoficzn\u0105 zasad\u0105 porz\u0105dkuj\u0105c\u0105 jego stosunek do \u015bwiata by\u0142 personalizm, co owocowa\u0142o budowaniem \u017cycia przede wszystkim na relacjach osobowych \u2013 najpierw z osob\u0105 samego Boga, a nast\u0119pnie z innymi lud\u017ami. Takie uj\u0119cie wyklucza instrumentalizowanie cz\u0142owieka, wykorzystywanie go w celach merkantylnych lub politycznych. Pod tym k\u0105tem w\u0142a\u015bnie Jan Pawe\u0142 II ocenia\u0142 r\u00f3\u017cne systemy spo\u0142eczne i gospodarcze, patrz\u0105c, czy nie degraduj\u0105 one osoby ludzkiej jedynie do roli producenta lub konsumenta.<\/p>\n<p>Ten papieski personalizm odsy\u0142a nas do \u201ePierwszej Persony\u201d, czyli osoby samego Boga, kt\u00f3rego najwi\u0119kszym przymiotem wobec stworze\u0144 jest Mi\u0142osierdzie. Nieprzypadkowo by\u0142o ono jednym z g\u0142\u00f3wnych motyw\u00f3w teologicznych i duszpasterskich pontyfikatu. Zwr\u00f3ci\u0142 na to uwag\u0119 Benedykt XVI w swoim li\u015bcie og\u0142oszonym specjalnie z okazji 100-lecia urodzin Jana Paw\u0142a II, gdy pisa\u0142, \u017ce to jest \u201ew\u0142a\u015bciwe centrum, z perspektywy kt\u00f3rego nale\u017cy odczytywa\u0107 przes\u0142anie zawarte w jego r\u00f3\u017cnych tekstach\u201d.<\/p>\n<p>Mo\u017cna je odczyta\u0107 tak\u017ce w wypowiedzianych w 2002 roku w sanktuarium w \u0141agiewnikach s\u0142owach, kt\u00f3re do dzi\u015b zachowuj\u0105 swoj\u0105 aktualno\u015b\u0107: \u201eNa wszystkich kontynentach z g\u0142\u0119bin ludzkiego cierpienia zdaje si\u0119 wznosi\u0107 wo\u0142anie o mi\u0142osierdzie. Tam, gdzie panuje nienawi\u015b\u0107, ch\u0119\u0107 odwetu, gdzie wojna przynosi b\u00f3l i \u015bmier\u0107 niewinnych, potrzeba \u0142aski mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ra koi ludzkie umys\u0142y i serca i rodzi pok\u00f3j. Gdzie brak szacunku dla \u017cycia i godno\u015bci cz\u0142owieka, potrzeba mi\u0142osiernej mi\u0142o\u015bci Boga, w kt\u00f3rej \u015bwietle ods\u0142ania si\u0119 niewypowiedziana warto\u015b\u0107 ka\u017cdego ludzkiego istnienia. Potrzeba mi\u0142osierdzia, aby wszelka niesprawiedliwo\u015b\u0107 na \u015bwiecie znalaz\u0142a kres w blasku prawdy\u201d.<\/p>\n<p><strong><em>Kardyna\u0142 Stanis\u0142aw Dziwisz<\/em><\/strong><\/p>\n<p>(za: \u201eWszystko Co Najwa\u017cniejsze\u201d, 23\/2020)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":3515,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[16,107],"tags":[],"class_list":["post-3519","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas - Instytut Polski w Sofii<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas - Instytut Polski w Sofii\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Sofii\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-10-16T13:05:50+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-10-16T13:07:23+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1704\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"michailovam\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"michailovam\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/\",\"name\":\"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-300x200.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-1024x682.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\",\"datePublished\":\"2020-10-16T13:05:50+02:00\",\"dateModified\":\"2020-10-16T13:07:23+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/b30865535463064104f1d46270063b8e\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2020-10-16\",\"endDate\":\"2020-10-16\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach jak inni.\\nJednak\u017ce dzi\u015b, pi\u0119tna\u015bcie lat po jego odej\u015bciu do Domu Ojca, widzimy, jak przenikliwie analizowa\u0142 on rzeczywisto\u015b\u0107 i jak trafnie potrafi\u0142 przewidzie\u0107 problemy, z kt\u00f3rymi si\u0119 zmagamy. Kiedy upada\u0142 system komunistyczny w Europie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 intelektualist\u00f3w uleg\u0142a powszechnemu optymizmowi, uwa\u017caj\u0105c, \u017ce oto zako\u0144czy\u0142 si\u0119 czas wielkich konfrontacji politycznych i ideologicznych i teraz nastanie niezm\u0105cona niczym z\u0142ota era demokracji liberalnej. Modne by\u0142o w\u00f3wczas powiedzenie o \u201eko\u0144cu historii\u201d.\\nJednak Ojciec \u015awi\u0119ty nie uleg\u0142 tej euforii, m\u00f3wi\u0105c (cho\u0107by w ksi\u0105\u017cce Przekroczy\u0107 pr\u00f3g nadziei), \u017ce marksistowski kolektywizm by\u0142 tylko \u201egorszym wydaniem\u201d pewnego szerszego programu, kt\u00f3ry zdominowa\u0142 \u017cycie publiczne na Zachodzie od trzech stuleci, a kt\u00f3rego istot\u0105 jest wyeliminowanie Boga i religii z przestrzeni publicznej. Historia XX wieku pokazuje, \u017ce taka walka nigdzie nie ko\u0144czy\u0142a si\u0119 dla cz\u0142owieka dobrze, przynosz\u0105c wiele tragedii.\\nP\u00f3\u017aniejsze wydarzenia przyzna\u0142y racj\u0119 Janowi Paw\u0142owi II, kt\u00f3ry nie tylko trafnie zdiagnozowa\u0142 bol\u0105czki trapi\u0105ce \u015bwiat zachodni, lecz tak\u017ce umia\u0142 wskaza\u0107 na nie remedium. Jego zdaniem przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata rozegra si\u0119 nie na polach bitew, lecz przede wszystkim w \u0142onie rodzin i zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie od tego, jak u\u0142o\u017cymy sobie relacje z najbli\u017cszymi. Dlatego studia nad fenomenem rodziny wyni\u00f3s\u0142 do rangi nauki akademickiej. Wypracowana przez niego teologia cia\u0142a sta\u0142a si\u0119 pog\u0142\u0119bion\u0105, ca\u0142o\u015bciow\u0105 i wypr\u00f3bowan\u0105 odpowiedzi\u0105 na obserwowany obecnie kryzys to\u017csamo\u015bci w sferze ludzkiej p\u0142ciowo\u015bci i seksualno\u015bci.\\nTen problem widoczny jest g\u0142\u00f3wnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b m\u0142odych, kt\u00f3re maj\u0105 trudno\u015bci z wchodzeniem w doros\u0142o\u015b\u0107, poniewa\u017c wsp\u00f3\u0142czesna cywilizacja zachodnia zagubi\u0142a tradycyjne modele inicjacji, czyli osi\u0105gania dojrza\u0142o\u015bci. Jan Pawe\u0142 II jako pierwszy \u015bwiatowy przyw\u00f3dca wyodr\u0119bni\u0142 m\u0142odzie\u017c jako osobn\u0105 grup\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i tylko do niej adresowa\u0142 swoje przes\u0142anie, organizuj\u0105c cyklicznie \u015awiatowe Dni M\u0142odzie\u017cy i po\u015bwi\u0119caj\u0105c jedynie jej swoje liczne spotkania podczas pielgrzymek na ca\u0142ym globie. Pomaga\u0142 dorasta\u0107 ca\u0142ej generacji maj\u0105cej nieobecnych ojc\u00f3w i pozbawionej \u017cyciowych mistrz\u00f3w, wskazuj\u0105c, co jest prawdziw\u0105 istot\u0105 dojrzewania: odkrycie w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, powo\u0142ania, sensu i celu \u017cycia.\\nW czasach post\u0119puj\u0105cej atomizacji i anomii \u017cycia spo\u0142ecznego wskazywa\u0142 na solidarno\u015b\u0107 jako g\u0142\u00f3wn\u0105 zasad\u0119 \u017cycia zbiorowego. By\u0142a ona dla niego spo\u0142ecznym odpowiednikiem mi\u0142o\u015bci, a inspiracj\u0119 do niej stanowi\u0142y s\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a: \u201eJeden drugiego brzemiona no\u015bcie\u201d. Pomaga\u0142 nam odkrywa\u0107, jak wiele cn\u00f3t spo\u0142ecznych ma swoje zakorzenienie w Ewangelii. Dlatego ich odnowienie wymaga dzi\u015b powrotu do \u017ar\u00f3de\u0142.\\nWydaje si\u0119, \u017ce filozoficzn\u0105 zasad\u0105 porz\u0105dkuj\u0105c\u0105 jego stosunek do \u015bwiata by\u0142 personalizm, co owocowa\u0142o budowaniem \u017cycia przede wszystkim na relacjach osobowych \u2013 najpierw z osob\u0105 samego Boga, a nast\u0119pnie z innymi lud\u017ami. Takie uj\u0119cie wyklucza instrumentalizowanie cz\u0142owieka, wykorzystywanie go w celach merkantylnych lub politycznych. Pod tym k\u0105tem w\u0142a\u015bnie Jan Pawe\u0142 II ocenia\u0142 r\u00f3\u017cne systemy spo\u0142eczne i gospodarcze, patrz\u0105c, czy nie degraduj\u0105 one osoby ludzkiej jedynie do roli producenta lub konsumenta.\\nTen papieski personalizm odsy\u0142a nas do \u201ePierwszej Persony\u201d, czyli osoby samego Boga, kt\u00f3rego najwi\u0119kszym przymiotem wobec stworze\u0144 jest Mi\u0142osierdzie. Nieprzypadkowo by\u0142o ono jednym z g\u0142\u00f3wnych motyw\u00f3w teologicznych i duszpasterskich pontyfikatu. Zwr\u00f3ci\u0142 na to uwag\u0119 Benedykt XVI w swoim li\u015bcie og\u0142oszonym specjalnie z okazji 100-lecia urodzin Jana Paw\u0142a II, gdy pisa\u0142, \u017ce to jest \u201ew\u0142a\u015bciwe centrum, z perspektywy kt\u00f3rego nale\u017cy odczytywa\u0107 przes\u0142anie zawarte w jego r\u00f3\u017cnych tekstach\u201d.\\nMo\u017cna je odczyta\u0107 tak\u017ce w wypowiedzianych w 2002 roku w sanktuarium w \u0141agiewnikach s\u0142owach, kt\u00f3re do dzi\u015b zachowuj\u0105 swoj\u0105 aktualno\u015b\u0107: \u201eNa wszystkich kontynentach z g\u0142\u0119bin ludzkiego cierpienia zdaje si\u0119 wznosi\u0107 wo\u0142anie o mi\u0142osierdzie. Tam, gdzie panuje nienawi\u015b\u0107, ch\u0119\u0107 odwetu, gdzie wojna przynosi b\u00f3l i \u015bmier\u0107 niewinnych, potrzeba \u0142aski mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ra koi ludzkie umys\u0142y i serca i rodzi pok\u00f3j. Gdzie brak szacunku dla \u017cycia i godno\u015bci cz\u0142owieka, potrzeba mi\u0142osiernej mi\u0142o\u015bci Boga, w kt\u00f3rej \u015bwietle ods\u0142ania si\u0119 niewypowiedziana warto\u015b\u0107 ka\u017cdego ludzkiego istnienia. Potrzeba mi\u0142osierdzia, aby wszelka niesprawiedliwo\u015b\u0107 na \u015bwiecie znalaz\u0142a kres w blasku prawdy\u201d.\\nKardyna\u0142 Stanis\u0142aw Dziwisz\\n(za: \u201eWszystko Co Najwa\u017cniejsze\u201d, 23\/2020)\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg\",\"width\":2560,\"height\":1704,\"caption\":\"episkopat.pl\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Sofii\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/b30865535463064104f1d46270063b8e\",\"name\":\"michailovam\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f839c62e29ba694556e8280b560be4a0?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f839c62e29ba694556e8280b560be4a0?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"michailovam\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/author\/michalowam\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas - Instytut Polski w Sofii","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas - Instytut Polski w Sofii","og_description":"Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/","og_site_name":"Instytut Polski w Sofii","article_published_time":"2020-10-16T13:05:50+00:00","article_modified_time":"2020-10-16T13:07:23+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1704,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"michailovam","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"michailovam","Szacowany czas czytania":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/","name":"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-300x200.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-1024x682.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg","datePublished":"2020-10-16T13:05:50+02:00","dateModified":"2020-10-16T13:07:23+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/b30865535463064104f1d46270063b8e"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2020-10-16","endDate":"2020-10-16","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"Za \u017cycia Jana Paw\u0142a II cz\u0119sto zarzucano mu, \u017ce jest zapatrzony w przesz\u0142o\u015b\u0107, nie rozumie wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci i nie nad\u0105\u017ca za \u015bwiatem. Doceniano co prawda jego rol\u0119 w obaleniu komunizmu, jednak uwa\u017cano, \u017ce nie umia\u0142 odnale\u017a\u0107 si\u0119 w czasach demokracji i pluralizmu, na globalnym rynku idei, gdzie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi zabiega\u0107 o uwag\u0119 na takich samych zasadach jak inni.\nJednak\u017ce dzi\u015b, pi\u0119tna\u015bcie lat po jego odej\u015bciu do Domu Ojca, widzimy, jak przenikliwie analizowa\u0142 on rzeczywisto\u015b\u0107 i jak trafnie potrafi\u0142 przewidzie\u0107 problemy, z kt\u00f3rymi si\u0119 zmagamy. Kiedy upada\u0142 system komunistyczny w Europie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 intelektualist\u00f3w uleg\u0142a powszechnemu optymizmowi, uwa\u017caj\u0105c, \u017ce oto zako\u0144czy\u0142 si\u0119 czas wielkich konfrontacji politycznych i ideologicznych i teraz nastanie niezm\u0105cona niczym z\u0142ota era demokracji liberalnej. Modne by\u0142o w\u00f3wczas powiedzenie o \u201eko\u0144cu historii\u201d.\nJednak Ojciec \u015awi\u0119ty nie uleg\u0142 tej euforii, m\u00f3wi\u0105c (cho\u0107by w ksi\u0105\u017cce Przekroczy\u0107 pr\u00f3g nadziei), \u017ce marksistowski kolektywizm by\u0142 tylko \u201egorszym wydaniem\u201d pewnego szerszego programu, kt\u00f3ry zdominowa\u0142 \u017cycie publiczne na Zachodzie od trzech stuleci, a kt\u00f3rego istot\u0105 jest wyeliminowanie Boga i religii z przestrzeni publicznej. Historia XX wieku pokazuje, \u017ce taka walka nigdzie nie ko\u0144czy\u0142a si\u0119 dla cz\u0142owieka dobrze, przynosz\u0105c wiele tragedii.\nP\u00f3\u017aniejsze wydarzenia przyzna\u0142y racj\u0119 Janowi Paw\u0142owi II, kt\u00f3ry nie tylko trafnie zdiagnozowa\u0142 bol\u0105czki trapi\u0105ce \u015bwiat zachodni, lecz tak\u017ce umia\u0142 wskaza\u0107 na nie remedium. Jego zdaniem przysz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwiata rozegra si\u0119 nie na polach bitew, lecz przede wszystkim w \u0142onie rodzin i zale\u017ce\u0107 b\u0119dzie od tego, jak u\u0142o\u017cymy sobie relacje z najbli\u017cszymi. Dlatego studia nad fenomenem rodziny wyni\u00f3s\u0142 do rangi nauki akademickiej. Wypracowana przez niego teologia cia\u0142a sta\u0142a si\u0119 pog\u0142\u0119bion\u0105, ca\u0142o\u015bciow\u0105 i wypr\u00f3bowan\u0105 odpowiedzi\u0105 na obserwowany obecnie kryzys to\u017csamo\u015bci w sferze ludzkiej p\u0142ciowo\u015bci i seksualno\u015bci.\nTen problem widoczny jest g\u0142\u00f3wnie w\u015br\u00f3d os\u00f3b m\u0142odych, kt\u00f3re maj\u0105 trudno\u015bci z wchodzeniem w doros\u0142o\u015b\u0107, poniewa\u017c wsp\u00f3\u0142czesna cywilizacja zachodnia zagubi\u0142a tradycyjne modele inicjacji, czyli osi\u0105gania dojrza\u0142o\u015bci. Jan Pawe\u0142 II jako pierwszy \u015bwiatowy przyw\u00f3dca wyodr\u0119bni\u0142 m\u0142odzie\u017c jako osobn\u0105 grup\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i tylko do niej adresowa\u0142 swoje przes\u0142anie, organizuj\u0105c cyklicznie \u015awiatowe Dni M\u0142odzie\u017cy i po\u015bwi\u0119caj\u0105c jedynie jej swoje liczne spotkania podczas pielgrzymek na ca\u0142ym globie. Pomaga\u0142 dorasta\u0107 ca\u0142ej generacji maj\u0105cej nieobecnych ojc\u00f3w i pozbawionej \u017cyciowych mistrz\u00f3w, wskazuj\u0105c, co jest prawdziw\u0105 istot\u0105 dojrzewania: odkrycie w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, powo\u0142ania, sensu i celu \u017cycia.\nW czasach post\u0119puj\u0105cej atomizacji i anomii \u017cycia spo\u0142ecznego wskazywa\u0142 na solidarno\u015b\u0107 jako g\u0142\u00f3wn\u0105 zasad\u0119 \u017cycia zbiorowego. By\u0142a ona dla niego spo\u0142ecznym odpowiednikiem mi\u0142o\u015bci, a inspiracj\u0119 do niej stanowi\u0142y s\u0142owa \u015bw. Paw\u0142a: \u201eJeden drugiego brzemiona no\u015bcie\u201d. Pomaga\u0142 nam odkrywa\u0107, jak wiele cn\u00f3t spo\u0142ecznych ma swoje zakorzenienie w Ewangelii. Dlatego ich odnowienie wymaga dzi\u015b powrotu do \u017ar\u00f3de\u0142.\nWydaje si\u0119, \u017ce filozoficzn\u0105 zasad\u0105 porz\u0105dkuj\u0105c\u0105 jego stosunek do \u015bwiata by\u0142 personalizm, co owocowa\u0142o budowaniem \u017cycia przede wszystkim na relacjach osobowych \u2013 najpierw z osob\u0105 samego Boga, a nast\u0119pnie z innymi lud\u017ami. Takie uj\u0119cie wyklucza instrumentalizowanie cz\u0142owieka, wykorzystywanie go w celach merkantylnych lub politycznych. Pod tym k\u0105tem w\u0142a\u015bnie Jan Pawe\u0142 II ocenia\u0142 r\u00f3\u017cne systemy spo\u0142eczne i gospodarcze, patrz\u0105c, czy nie degraduj\u0105 one osoby ludzkiej jedynie do roli producenta lub konsumenta.\nTen papieski personalizm odsy\u0142a nas do \u201ePierwszej Persony\u201d, czyli osoby samego Boga, kt\u00f3rego najwi\u0119kszym przymiotem wobec stworze\u0144 jest Mi\u0142osierdzie. Nieprzypadkowo by\u0142o ono jednym z g\u0142\u00f3wnych motyw\u00f3w teologicznych i duszpasterskich pontyfikatu. Zwr\u00f3ci\u0142 na to uwag\u0119 Benedykt XVI w swoim li\u015bcie og\u0142oszonym specjalnie z okazji 100-lecia urodzin Jana Paw\u0142a II, gdy pisa\u0142, \u017ce to jest \u201ew\u0142a\u015bciwe centrum, z perspektywy kt\u00f3rego nale\u017cy odczytywa\u0107 przes\u0142anie zawarte w jego r\u00f3\u017cnych tekstach\u201d.\nMo\u017cna je odczyta\u0107 tak\u017ce w wypowiedzianych w 2002 roku w sanktuarium w \u0141agiewnikach s\u0142owach, kt\u00f3re do dzi\u015b zachowuj\u0105 swoj\u0105 aktualno\u015b\u0107: \u201eNa wszystkich kontynentach z g\u0142\u0119bin ludzkiego cierpienia zdaje si\u0119 wznosi\u0107 wo\u0142anie o mi\u0142osierdzie. Tam, gdzie panuje nienawi\u015b\u0107, ch\u0119\u0107 odwetu, gdzie wojna przynosi b\u00f3l i \u015bmier\u0107 niewinnych, potrzeba \u0142aski mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ra koi ludzkie umys\u0142y i serca i rodzi pok\u00f3j. Gdzie brak szacunku dla \u017cycia i godno\u015bci cz\u0142owieka, potrzeba mi\u0142osiernej mi\u0142o\u015bci Boga, w kt\u00f3rej \u015bwietle ods\u0142ania si\u0119 niewypowiedziana warto\u015b\u0107 ka\u017cdego ludzkiego istnienia. Potrzeba mi\u0142osierdzia, aby wszelka niesprawiedliwo\u015b\u0107 na \u015bwiecie znalaz\u0142a kres w blasku prawdy\u201d.\nKardyna\u0142 Stanis\u0142aw Dziwisz\n(za: \u201eWszystko Co Najwa\u017cniejsze\u201d, 23\/2020)"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-content\/uploads\/sites\/8\/2020\/10\/Card.-Stanislaw-Dziwisz-fot-episkopat.pl_-scaled.jpg","width":2560,"height":1704,"caption":"episkopat.pl"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/pl\/2020\/10\/16\/jan-pawel-ii-wyprzedzil-swoj-czas\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Jan Pawe\u0142 II wyprzedzi\u0142 sw\u00f3j czas"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/","name":"Instytut Polski w Sofii","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/b30865535463064104f1d46270063b8e","name":"michailovam","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f839c62e29ba694556e8280b560be4a0?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f839c62e29ba694556e8280b560be4a0?s=96&d=mm&r=g","caption":"michailovam"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/author\/michalowam\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3519"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3519\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3521,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3519\/revisions\/3521"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3515"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/sofia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}