{"id":5779,"date":"2021-05-24T15:08:00","date_gmt":"2021-05-24T13:08:00","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?p=5779"},"modified":"2021-05-25T15:51:09","modified_gmt":"2021-05-25T13:51:09","slug":"outstanding-polish-women","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/","title":{"rendered":"Outstanding Polish Women"},"content":{"rendered":"\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Irena Sendler (1910-2008)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1429\" height=\"2000\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5725 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n.jpg 1429w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n-768x1075.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/164264438_2809917735940707_193687143323270514_n-1097x1536.jpg 1097w\" sizes=\"auto, (max-width: 1429px) 100vw, 1429px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Kierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce &#8222;ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Od pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota ratowa\u0142a \u017cydowskie dzieci, potajemnie wywo\u017c\u0105c je z warszawskiego getta i umieszczaj\u0105c w polskich rodzinach lub w przytu\u0142kach \u2013 w sumie ok. 2500 dzieci. Nazwiska ocalonych spisywa\u0142a na kartkach i zamyka\u0142a w s\u0142oikach, kt\u00f3re zakopywa\u0142a w ogrodzie, by da\u0107 im szans\u0119 na poznanie swojej prawdziwej to\u017csamo\u015bci. <\/p>\n\n\n\n<p>Poznaj Iren\u0119 Sendlerow\u0105-spo\u0142eczniczk\u0119, Sprawiedliw\u0105 W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata!<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video aligncenter\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P1.-24.03.2021-Sendlerowa-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Krystyna Chojnowska-Liskiewicz<\/strong> <strong>(1936)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5729 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n-768x1075.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n-1097x1536.jpg 1097w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/165707473_2812970368968777_4655921880262227743_n.jpg 1429w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>\u017beglarka, podr\u00f3\u017cniczka, in\u017cynier budowy okr\u0119t\u00f3w. Jako pierwsza kobieta samotnie op\u0142yn\u0119\u0142a \u015bwiat, czego dokona\u0142a na S\/Y &#8222;Mazurek&#8221;, jachcie zaprojektowanym przez m\u0119\u017ca. \u015aciga\u0142a si\u0119 z nowozelandzk\u0105 \u017ceglark\u0105 Naomi James, kt\u00f3r\u0105 wyprzedzi\u0142a o ponad miesi\u0105c.<\/p>\n\n\n\n<p>Sw\u00f3j rejs dooko\u0142a \u015bwiata wspomina jako niezwykle ciekawy rozdzia\u0142 w \u017cyciu, ale te\u017c ca\u0142odzienn\u0105, ci\u0119\u017ck\u0105 fizyczn\u0105 prac\u0119. Zmaga\u0142a si\u0119 ze sztormami, pi\u0119tnastometrowymi falami i g\u00f3rami lodowymi, ale najgorzej znosi\u0142a&#8230; brak snu.<\/p>\n\n\n\n<p>Rejs rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 28 marca 45 lat temu, trwa\u0142 2 lata, od marca 1976 roku do marca 1978 roku, i przebiega\u0142 przez Atlantyk, Kana\u0142 Panamski, Ocean Spokojny, Australi\u0119 i wok\u00f3\u0142 Afryki. Przep\u0142yn\u0119\u0142a samotnie 28.696 mil morskich, a jej wyczyn zosta\u0142 wpisany do Ksi\u0119gi Rekord\u00f3w Guinnessa. Mowa o Krystynie Chojnowskiej-Liskiewicz, nazywanej &#8222;pierwsz\u0105 dam\u0105 ocean\u00f3w&#8221;.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P2.-28.03.2021-Chojnowska-Liskiewicz-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Wis\u0142awa Szymborska (1923-2012)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5730 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/169814078_2820144058251408_7294259326063916244_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Jej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 emanowa\u0142a m\u0105dro\u015bci\u0105, b\u0142yskotliwo\u015bci\u0105 i humorem. Unika\u0142a patosu i wielkich s\u0142\u00f3w. W swojej poezji najbardziej ceni\u0142a podnoszenie wydarze\u0144 zwyk\u0142ych do rangi wydarze\u0144 wyj\u0105tkowych. Nie znosi\u0142a za to patosu.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8222;Zawsze, kiedy pisz\u0119, mam uczucie, jakby kto\u015b za mn\u0105 sta\u0142 i stroi\u0142 b\u0142aze\u0144skie miny. Dlatego bardzo si\u0119 pilnuj\u0119 i unikam, jak mog\u0119, wielkich s\u0142\u00f3w&#8221;, m\u00f3wi\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Poczucie humoru towarzyszy\u0142o jej nie tylko w poezji, ale i w \u017cyciu codziennym. Przejawia\u0142o si\u0119 m.in. w zami\u0142owaniu do kola\u017cy, kt\u00f3re tworzy\u0142a z wycink\u00f3w z gazet, tekst\u00f3w i zdj\u0119\u0107, komponowa\u0142a pod konkretnego adresata.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0142a poetk\u0105, ale tak\u017ce krytyczk\u0105 literack\u0105, eseistk\u0105 i t\u0142umaczk\u0105 francuskiej poezji barokowej. Mowa o Wis\u0142awie Szymborskiej, pierwszej Polce i dziewi\u0105tej kobiecie na \u015bwiecie, kt\u00f3rej przyznano Nagrod\u0119 Nobla w dziedzinie literatury.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P3.-7.04.2021-Szymborska-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Anna Walentynowicz (1929-2010)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5732 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/170586827_2822774414655039_247346086378471689_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Od 21. roku \u017cycia pracowa\u0142a w gda\u0144skiej stoczni \u2013 najpierw jako spawaczka, p\u00f3\u017aniej suwnicowa. By\u0142a wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielk\u0105 i dzia\u0142aczk\u0105 Wolnych Zwi\u0105zk\u00f3w Zawodowych na Wybrze\u017cu, nielegalnej opozycji wobec komunistycznej w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n<p>Zawsze odwa\u017cnie wyst\u0119powa\u0142a przeciwko niesprawiedliwo\u015bci i naruszeniom praw pracowniczych, co sprowadza\u0142o na ni\u0105 najdotkliwsze szykany ze strony S\u0142u\u017cb Bezpiecze\u0144stwa \u2013 zatrzymania, rewizje, gro\u017aby, internowania, wi\u0119zienie.<\/p>\n\n\n\n<p>Jej dyscyplinarne zwolnienie z pracy na 5 miesi\u0119cy przed emerytur\u0105 sta\u0142o si\u0119 iskr\u0105, kt\u00f3ra zapocz\u0105tkowa\u0142a strajk gda\u0144skich stoczniowc\u00f3w w sierpniu 1980 roku, a tym samym mia\u0142a sw\u00f3j udzia\u0142 w narodzinach &#8222;Solidarno\u015bci&#8221; i demokratycznych przemianach w Polsce i regionie w 1989 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Zgin\u0119\u0142a 10 kwietnia 2010 w katastrofie lotniczej pod Smole\u0144skiem. Mowa o Annie Walentynowicz, uznanej przez ameryka\u0144ski tygodnik TIME za jedn\u0105 ze 100 kobiet, kt\u00f3re zdefiniowa\u0142y ostatnie stulecie!<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P4.-10.04.2021-Walentynowicz-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Olga Bozna\u0144ska (1865-1940)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5735 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/174152080_2826537614278719_5361029303046674553_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Nazywano j\u0105 malark\u0105 ciszy lub malark\u0105 ludzkich dusz. M\u00f3wiono o niej, \u017ce nie malowa\u0142a oczu tylko spojrzenie, nie malowa\u0142a ust tylko u\u015bmiech.<\/p>\n\n\n\n<p>Tworzy\u0142a w Krakowie, Monachium i Pary\u017cu, gdzie w 1937 roku zdoby\u0142a Grand Prix na Wystawie \u015awiatowej.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0142a znana jako malarka martwych natur, studi\u00f3w wn\u0119trz i pejza\u017cy, ale przede wszystkim jako doskona\u0142a portrecistka. Jej portrety charakteryzowa\u0142y subtelna i elegancka kolorystyka, wieloznaczno\u015b\u0107 i nastrojowo\u015b\u0107. Obok cech wygl\u0105du, ukazywa\u0142y te\u017c wn\u0119trze malowanej osoby, charakter i emocje. Nie upi\u0119ksza\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Cieszy\u0142a si\u0119 du\u017cym uznaniem, osi\u0105ga\u0142a sukcesy, otrzymywa\u0142a liczne nagrody, prezentowa\u0142a swoje prace na wystawach w Europie i Stanach Zjednoczonych. <\/p>\n\n\n\n<p>15 kwietnia obchodzimy 156. rocznic\u0119 jej urodzin. Poznaj Olg\u0119 Bozna\u0144sk\u0105, uznan\u0105 przez pismo &#8222;Bazaar Berlin&#8221; za jedn\u0105 z dwunastu najlepszych europejskich malarek!<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P5.-15.04.2021-Boznanska-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Maria Sk\u0142odowska-Curie (1867-1934)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5736 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/176195775_2831061237159690_2755500577174158575_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Fizyczka i chemiczka, badaczka zjawiska promieniotw\u00f3rczo\u015bci i odkrywczyni dw\u00f3ch nowych pierwiastk\u00f3w: polonu i radu.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza i jedyna kobieta na \u015bwiecie, kt\u00f3rej dwukrotnie przyznano Nagrod\u0119 Nobla, i jedyny naukowiec uhonorowany w dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych dziedzinach naukowych: fizyce i chemii. Pierwsza kobieta profesor na paryskiej Sorbonie. Uczona wszechczas\u00f3w wed\u0142ug brytyjskiego tygodnika New Scientist. <\/p>\n\n\n\n<p>Nie trzeba jej przedstawia\u0107, ale trzeba o niej m\u00f3wi\u0107. Mowa o Marii Sk\u0142odowskiej-Curie, kt\u00f3rej odkrycia by\u0142y prze\u0142omem w nauce i medycynie, w szczeg\u00f3lno\u015bci w walce z nowotworami.<\/p>\n\n\n\n<p><br><\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P6.-21.04.2021-Sklodowska-Curie-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Olga Tokarczuk (1962)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5741 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/177654833_2832812020317945_8175920709442573598_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>W jej ksi\u0105\u017ckach przenika si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107 obiektywna i wyobra\u017cona, obie r\u00f3wnie prawdziwie i wci\u0105gaj\u0105ce. Pisze, aby czytelnika zaniepokoi\u0107, sk\u0142oni\u0107 go do zadawania pyta\u0144 i kwestionowania oczywisto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Budowane przez ni\u0105 postacie s\u0105 autentyczne i przekonuj\u0105ce, co zawdzi\u0119cza m.in. studiom psychologicznym i pracy w szpitalu psychiatrycznym. Jak sama m\u00f3wi, zawsze fascynowa\u0142o j\u0105 &#8222;wszystko, co peryferyjne, ekscentryczne, inne, wszelkie zaburzenia, choroby, ka\u017cdy rodzaj kontestacji tzw. normy\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Jej ksi\u0105\u017cki to przede wszystkim pog\u0142\u0119biona, duchowa refleksja nad stanem wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka, pe\u0142na rozmaitych kontekst\u00f3w i odniesie\u0144 do historii, religii, mitologii i natury.<\/p>\n\n\n\n<p>Jest wegetariank\u0105, ekolo\u017ck\u0105, feministk\u0105 i aktywistk\u0105 udzielaj\u0105ca si\u0119 spo\u0142ecznie. Rzadko i niewiele m\u00f3wi o sobie, woli, \u017ceby ksi\u0105\u017cki m\u00f3wi\u0142y za ni\u0105. <\/p>\n\n\n\n<p>Mowa o laureatce literackiej Nagrody Nobla, Oldze Tokarczuk, mi\u0142o\u015bniczce natury, zwierz\u0105t i\u2026 ludzi.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P7.-24.04.2021-Tokarczuk-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Maria Siemionow (1950)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5746 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n-768x1075.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n-1097x1536.jpg 1097w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/181776562_2840457059553441_263646045523115821_n.jpg 1163w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Od lat 80. XX wieku, pomaga\u0142a pacjentom, kt\u00f3rzy stracili w wypadkach palce, r\u0119ce czy stopy, a tak\u017ce dzieciom z rozleg\u0142ymi poparzeniami.<\/p>\n\n\n\n<p>Wybitna specjalistka mikrochirurgii, chirurgii plastycznej i transplantologii. Kierowa\u0142a zespo\u0142em lekarzy, kt\u00f3ry w 2008 roku, w Cleveland, przeczepi\u0142 80% powierzchni twarzy ofierze postrzelenia. W wyniku 22-godzinnej operacji pacjentka wr\u00f3ci\u0142a do zdrowia, mog\u0142a samodzielnie oddycha\u0107, m\u00f3wi\u0107 i je\u015b\u0107, odzyska\u0142a te\u017c smak i w\u0119ch. By\u0142a to czwarta na \u015bwiecie operacja tego typu. <\/p>\n\n\n\n<p>Mowa o Profesor Marii Siemionow, autorce pierwszego w Stanach Zjednoczonych udanego przeszczepu twarzy, kt\u00f3ra 3 maja obchodzi\u0142a 71. urodziny.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P9.-3.05.2021-Siemionow-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>Wanda Rutkiewicz (1943-1992)<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5747 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n-768x1075.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n-1097x1536.jpg 1097w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/186324567_2846980582234422_3375453728456698674_n.jpg 1463w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>Gdy zaczyna\u0142a swoj\u0105 g\u00f3rsk\u0105 przygod\u0119 w \u015brodowisku powszechne by\u0142o przekonanie, \u017ce kobiety nie potrafi\u0105 i nie powinny si\u0119 wspina\u0107. Prze\u0142ama\u0142a ten stereotyp.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1986 roku zosta\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 na \u015bwiecie, kt\u00f3ra wesz\u0142a na K2, jedn\u0105 z najniebezpieczniejszych g\u00f3r \u015bwiata. W 1978 roku, jako pierwsza Europejka, zdoby\u0142a Mount Everest. Uwielbia\u0142a wyzwania.<\/p>\n\n\n\n<p>Chcia\u0142a zdoby\u0107 wszystkie 14 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w \u2013 projekt ten nazwa\u0142a &#8222;Karawan\u0105 do marze\u0144&#8221;. Zdoby\u0142a ich w sumie osiem: K2, Mount Everest, Nanga Parbat, Sziszapangm\u0119, Gaszerbrum II, Gaszerbrum I, Czo Oju i Annapurn\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Wspina\u0142a si\u0119 cz\u0119sto samotnie, bez tlenu i trudnymi drogami. Zagin\u0119\u0142a w wieku 49 lat, w drodze na Kanczendzong\u0119. 13 maja przypad\u0142a 29. rocznica jej zagini\u0119cia. <\/p>\n\n\n\n<p>Mowa o Wandzie Rutkiewicz, legendzie polskiego i \u015bwiatowego himalaizmu.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P10.-13.05.2021-Rutkiewicz-EN-1.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><br><strong>F\u00f6rsta kvinnliga parlamentsledam\u00f6ter<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text alignwide is-stacked-on-mobile is-vertically-aligned-top\" style=\"grid-template-columns:48% auto\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"732\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n-732x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-5745 size-full\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n-732x1024.jpg 732w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n-214x300.jpg 214w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n-768x1074.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n-1098x1536.jpg 1098w, https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/178873288_2836499776615836_7644425146263578682_n.jpg 1454w\" sizes=\"auto, (max-width: 732px) 100vw, 732px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p>28 listopada 1918 roku, tu\u017c po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci, wydany zosta\u0142 dekret o ordynacji wyborczej, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Polska sta\u0142a si\u0119 jednym z pierwszych pa\u0144stw na \u015bwiecie, kt\u00f3re przyzna\u0142y prawa wyborcze kobietom.<\/p>\n\n\n\n<p>Polskie dzia\u0142aczki na rzecz r\u00f3wnouprawnienia pochodzi\u0142y z r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk, r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 wykszta\u0142ceniem, do\u015bwiadczeniem i pogl\u0105dami, ale \u0142\u0105czy\u0142 je sprzeciw wobec spychania kobiet na margines \u017cycia publicznego.<\/p>\n\n\n\n<p>26 stycznia 1919 roku, w pierwszych wyborach parlamentarnych II RP, Polki mia\u0142y prawo nie tylko wybiera\u0107 swoich przedstawicieli, mog\u0142y te\u017c nimi zosta\u0107. Mimo \u017ce pocz\u0105tkowo kobiety stanowi\u0142y jedynie 2% og\u00f3lnej liczby pos\u0142\u00f3w, determinacj\u0105 i ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0105 doprowadzi\u0142y do wielu usprawnie\u0144 i unowocze\u015bnie\u0144 w prawie cywilnym, procesowym, administracyjnym, a tak\u017ce w systemie szkolnictwa, edukacji i opieki spo\u0142ecznej. <\/p>\n\n\n\n<p>Mowa o Gabrieli Balickiej-Iwanowskiej, Irenie Kosmowskiej, Jadwidze Dziubi\u0144skiej, Annie Piaseckiej, Marii Moczyd\u0142owskiej, Zofii Moraczewskiej, Zofii Sokolnickiej i Franciszce Wilczkowiakowej.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/P8.-28.04.2021-Poslanki-EN.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\" \/>\n\n\n\n<p><br>Tutaj mo\u017cna dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej o dziesi\u0119ciu wybitnych Polkach &#8211; w j\u0119zyku angielskim i polskim: <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-rich is-provider-issuu wp-block-embed-issuu\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\nhttps:\/\/issuu.com\/msz.gov.pl\/docs\/polandmfa_outstanding_polish_women\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Irena Sendler (1910-2008) Kierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce &#8222;ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.&#8221;. Dzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym. Od pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":29,"featured_media":5774,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[224,190],"tags":[],"class_list":["post-5779","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosc-pl","category-sztuka-polska"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Outstanding Polish Women - Instytut Polski w Sztokholmie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Outstanding Polish Women - Instytut Polski w Sztokholmie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Irena Sendler (1910-2008) Kierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce &#8222;ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.&#8221;. Dzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym. Od pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Sztokholmie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-05-24T13:08:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-05-25T13:51:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1566\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"strozniake\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"strozniake\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/\",\"name\":\"Outstanding Polish Women\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www-300x188.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www-1024x641.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\",\"datePublished\":\"2021-05-24T13:08:00+02:00\",\"dateModified\":\"2021-05-25T13:51:09+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2021-05-24\",\"endDate\":\"2021-05-24\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OnlineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"VirtualLocation\",\"url\":\"\"},\"description\":\"Irena Sendler (1910-2008)\\nKierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce \\\"ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.\\\".\\nDzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym.\\nOd pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota ratowa\u0142a \u017cydowskie dzieci, potajemnie wywo\u017c\u0105c je z warszawskiego getta i umieszczaj\u0105c w polskich rodzinach lub w przytu\u0142kach \u2013 w sumie ok. 2500 dzieci. Nazwiska ocalonych spisywa\u0142a na kartkach i zamyka\u0142a w s\u0142oikach, kt\u00f3re zakopywa\u0142a w ogrodzie, by da\u0107 im szans\u0119 na poznanie swojej prawdziwej to\u017csamo\u015bci. \\nPoznaj Iren\u0119 Sendlerow\u0105-spo\u0142eczniczk\u0119, Sprawiedliw\u0105 W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata!\\nKrystyna Chojnowska-Liskiewicz (1936)\\n\u017beglarka, podr\u00f3\u017cniczka, in\u017cynier budowy okr\u0119t\u00f3w. Jako pierwsza kobieta samotnie op\u0142yn\u0119\u0142a \u015bwiat, czego dokona\u0142a na S\/Y \\\"Mazurek\\\", jachcie zaprojektowanym przez m\u0119\u017ca. \u015aciga\u0142a si\u0119 z nowozelandzk\u0105 \u017ceglark\u0105 Naomi James, kt\u00f3r\u0105 wyprzedzi\u0142a o ponad miesi\u0105c.\\nSw\u00f3j rejs dooko\u0142a \u015bwiata wspomina jako niezwykle ciekawy rozdzia\u0142 w \u017cyciu, ale te\u017c ca\u0142odzienn\u0105, ci\u0119\u017ck\u0105 fizyczn\u0105 prac\u0119. Zmaga\u0142a si\u0119 ze sztormami, pi\u0119tnastometrowymi falami i g\u00f3rami lodowymi, ale najgorzej znosi\u0142a... brak snu.\\nRejs rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 28 marca 45 lat temu, trwa\u0142 2 lata, od marca 1976 roku do marca 1978 roku, i przebiega\u0142 przez Atlantyk, Kana\u0142 Panamski, Ocean Spokojny, Australi\u0119 i wok\u00f3\u0142 Afryki. Przep\u0142yn\u0119\u0142a samotnie 28.696 mil morskich, a jej wyczyn zosta\u0142 wpisany do Ksi\u0119gi Rekord\u00f3w Guinnessa. Mowa o Krystynie Chojnowskiej-Liskiewicz, nazywanej \\\"pierwsz\u0105 dam\u0105 ocean\u00f3w\\\".\\nWis\u0142awa Szymborska (1923-2012)\\nJej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 emanowa\u0142a m\u0105dro\u015bci\u0105, b\u0142yskotliwo\u015bci\u0105 i humorem. Unika\u0142a patosu i wielkich s\u0142\u00f3w. W swojej poezji najbardziej ceni\u0142a podnoszenie wydarze\u0144 zwyk\u0142ych do rangi wydarze\u0144 wyj\u0105tkowych. Nie znosi\u0142a za to patosu.\\n\\\"Zawsze, kiedy pisz\u0119, mam uczucie, jakby kto\u015b za mn\u0105 sta\u0142 i stroi\u0142 b\u0142aze\u0144skie miny. Dlatego bardzo si\u0119 pilnuj\u0119 i unikam, jak mog\u0119, wielkich s\u0142\u00f3w\\\", m\u00f3wi\u0142a.\\nPoczucie humoru towarzyszy\u0142o jej nie tylko w poezji, ale i w \u017cyciu codziennym. Przejawia\u0142o si\u0119 m.in. w zami\u0142owaniu do kola\u017cy, kt\u00f3re tworzy\u0142a z wycink\u00f3w z gazet, tekst\u00f3w i zdj\u0119\u0107, komponowa\u0142a pod konkretnego adresata.\\nBy\u0142a poetk\u0105, ale tak\u017ce krytyczk\u0105 literack\u0105, eseistk\u0105 i t\u0142umaczk\u0105 francuskiej poezji barokowej. Mowa o Wis\u0142awie Szymborskiej, pierwszej Polce i dziewi\u0105tej kobiecie na \u015bwiecie, kt\u00f3rej przyznano Nagrod\u0119 Nobla w dziedzinie literatury.\\nAnna Walentynowicz (1929-2010)\\nOd 21. roku \u017cycia pracowa\u0142a w gda\u0144skiej stoczni \u2013 najpierw jako spawaczka, p\u00f3\u017aniej suwnicowa. By\u0142a wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielk\u0105 i dzia\u0142aczk\u0105 Wolnych Zwi\u0105zk\u00f3w Zawodowych na Wybrze\u017cu, nielegalnej opozycji wobec komunistycznej w\u0142adzy.\\nZawsze odwa\u017cnie wyst\u0119powa\u0142a przeciwko niesprawiedliwo\u015bci i naruszeniom praw pracowniczych, co sprowadza\u0142o na ni\u0105 najdotkliwsze szykany ze strony S\u0142u\u017cb Bezpiecze\u0144stwa \u2013 zatrzymania, rewizje, gro\u017aby, internowania, wi\u0119zienie.\\nJej dyscyplinarne zwolnienie z pracy na 5 miesi\u0119cy przed emerytur\u0105 sta\u0142o si\u0119 iskr\u0105, kt\u00f3ra zapocz\u0105tkowa\u0142a strajk gda\u0144skich stoczniowc\u00f3w w sierpniu 1980 roku, a tym samym mia\u0142a sw\u00f3j udzia\u0142 w narodzinach \\\"Solidarno\u015bci\\\" i demokratycznych przemianach w Polsce i regionie w 1989 roku.\\nZgin\u0119\u0142a 10 kwietnia 2010 w katastrofie lotniczej pod Smole\u0144skiem. Mowa o Annie Walentynowicz, uznanej przez ameryka\u0144ski tygodnik TIME za jedn\u0105 ze 100 kobiet, kt\u00f3re zdefiniowa\u0142y ostatnie stulecie!\\nOlga Bozna\u0144ska (1865-1940)\\nNazywano j\u0105 malark\u0105 ciszy lub malark\u0105 ludzkich dusz. M\u00f3wiono o niej, \u017ce nie malowa\u0142a oczu tylko spojrzenie, nie malowa\u0142a ust tylko u\u015bmiech.\\nTworzy\u0142a w Krakowie, Monachium i Pary\u017cu, gdzie w 1937 roku zdoby\u0142a Grand Prix na Wystawie \u015awiatowej.\\nBy\u0142a znana jako malarka martwych natur, studi\u00f3w wn\u0119trz i pejza\u017cy, ale przede wszystkim jako doskona\u0142a portrecistka. Jej portrety charakteryzowa\u0142y subtelna i elegancka kolorystyka, wieloznaczno\u015b\u0107 i nastrojowo\u015b\u0107. Obok cech wygl\u0105du, ukazywa\u0142y te\u017c wn\u0119trze malowanej osoby, charakter i emocje. Nie upi\u0119ksza\u0142a.\\nCieszy\u0142a si\u0119 du\u017cym uznaniem, osi\u0105ga\u0142a sukcesy, otrzymywa\u0142a liczne nagrody, prezentowa\u0142a swoje prace na wystawach w Europie i Stanach Zjednoczonych. \\n15 kwietnia obchodzimy 156. rocznic\u0119 jej urodzin. Poznaj Olg\u0119 Bozna\u0144sk\u0105, uznan\u0105 przez pismo \\\"Bazaar Berlin\\\" za jedn\u0105 z dwunastu najlepszych europejskich malarek!\\nMaria Sk\u0142odowska-Curie (1867-1934)\\nFizyczka i chemiczka, badaczka zjawiska promieniotw\u00f3rczo\u015bci i odkrywczyni dw\u00f3ch nowych pierwiastk\u00f3w: polonu i radu.\\nPierwsza i jedyna kobieta na \u015bwiecie, kt\u00f3rej dwukrotnie przyznano Nagrod\u0119 Nobla, i jedyny naukowiec uhonorowany w dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych dziedzinach naukowych: fizyce i chemii. Pierwsza kobieta profesor na paryskiej Sorbonie. Uczona wszechczas\u00f3w wed\u0142ug brytyjskiego tygodnika New Scientist. \\nNie trzeba jej przedstawia\u0107, ale trzeba o niej m\u00f3wi\u0107. Mowa o Marii Sk\u0142odowskiej-Curie, kt\u00f3rej odkrycia by\u0142y prze\u0142omem w nauce i medycynie, w szczeg\u00f3lno\u015bci w walce z nowotworami.\\nOlga Tokarczuk (1962)\\nW jej ksi\u0105\u017ckach przenika si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107 obiektywna i wyobra\u017cona, obie r\u00f3wnie prawdziwie i wci\u0105gaj\u0105ce. Pisze, aby czytelnika zaniepokoi\u0107, sk\u0142oni\u0107 go do zadawania pyta\u0144 i kwestionowania oczywisto\u015bci.\\nBudowane przez ni\u0105 postacie s\u0105 autentyczne i przekonuj\u0105ce, co zawdzi\u0119cza m.in. studiom psychologicznym i pracy w szpitalu psychiatrycznym. Jak sama m\u00f3wi, zawsze fascynowa\u0142o j\u0105 \\\"wszystko, co peryferyjne, ekscentryczne, inne, wszelkie zaburzenia, choroby, ka\u017cdy rodzaj kontestacji tzw. normy\u201d.\\nJej ksi\u0105\u017cki to przede wszystkim pog\u0142\u0119biona, duchowa refleksja nad stanem wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka, pe\u0142na rozmaitych kontekst\u00f3w i odniesie\u0144 do historii, religii, mitologii i natury.\\nJest wegetariank\u0105, ekolo\u017ck\u0105, feministk\u0105 i aktywistk\u0105 udzielaj\u0105ca si\u0119 spo\u0142ecznie. Rzadko i niewiele m\u00f3wi o sobie, woli, \u017ceby ksi\u0105\u017cki m\u00f3wi\u0142y za ni\u0105. \\nMowa o laureatce literackiej Nagrody Nobla, Oldze Tokarczuk, mi\u0142o\u015bniczce natury, zwierz\u0105t i\u2026 ludzi.\\nMaria Siemionow (1950)\\nOd lat 80. XX wieku, pomaga\u0142a pacjentom, kt\u00f3rzy stracili w wypadkach palce, r\u0119ce czy stopy, a tak\u017ce dzieciom z rozleg\u0142ymi poparzeniami.\\nWybitna specjalistka mikrochirurgii, chirurgii plastycznej i transplantologii. Kierowa\u0142a zespo\u0142em lekarzy, kt\u00f3ry w 2008 roku, w Cleveland, przeczepi\u0142 80% powierzchni twarzy ofierze postrzelenia. W wyniku 22-godzinnej operacji pacjentka wr\u00f3ci\u0142a do zdrowia, mog\u0142a samodzielnie oddycha\u0107, m\u00f3wi\u0107 i je\u015b\u0107, odzyska\u0142a te\u017c smak i w\u0119ch. By\u0142a to czwarta na \u015bwiecie operacja tego typu. \\nMowa o Profesor Marii Siemionow, autorce pierwszego w Stanach Zjednoczonych udanego przeszczepu twarzy, kt\u00f3ra 3 maja obchodzi\u0142a 71. urodziny.\\nWanda Rutkiewicz (1943-1992)\\nGdy zaczyna\u0142a swoj\u0105 g\u00f3rsk\u0105 przygod\u0119 w \u015brodowisku powszechne by\u0142o przekonanie, \u017ce kobiety nie potrafi\u0105 i nie powinny si\u0119 wspina\u0107. Prze\u0142ama\u0142a ten stereotyp.\\nW 1986 roku zosta\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 na \u015bwiecie, kt\u00f3ra wesz\u0142a na K2, jedn\u0105 z najniebezpieczniejszych g\u00f3r \u015bwiata. W 1978 roku, jako pierwsza Europejka, zdoby\u0142a Mount Everest. Uwielbia\u0142a wyzwania.\\nChcia\u0142a zdoby\u0107 wszystkie 14 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w \u2013 projekt ten nazwa\u0142a \\\"Karawan\u0105 do marze\u0144\\\". Zdoby\u0142a ich w sumie osiem: K2, Mount Everest, Nanga Parbat, Sziszapangm\u0119, Gaszerbrum II, Gaszerbrum I, Czo Oju i Annapurn\u0119.\\nWspina\u0142a si\u0119 cz\u0119sto samotnie, bez tlenu i trudnymi drogami. Zagin\u0119\u0142a w wieku 49 lat, w drodze na Kanczendzong\u0119. 13 maja przypad\u0142a 29. rocznica jej zagini\u0119cia. \\nMowa o Wandzie Rutkiewicz, legendzie polskiego i \u015bwiatowego himalaizmu.\\nF\u00f6rsta kvinnliga parlamentsledam\u00f6ter\\n28 listopada 1918 roku, tu\u017c po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci, wydany zosta\u0142 dekret o ordynacji wyborczej, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Polska sta\u0142a si\u0119 jednym z pierwszych pa\u0144stw na \u015bwiecie, kt\u00f3re przyzna\u0142y prawa wyborcze kobietom.\\nPolskie dzia\u0142aczki na rzecz r\u00f3wnouprawnienia pochodzi\u0142y z r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk, r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 wykszta\u0142ceniem, do\u015bwiadczeniem i pogl\u0105dami, ale \u0142\u0105czy\u0142 je sprzeciw wobec spychania kobiet na margines \u017cycia publicznego.\\n26 stycznia 1919 roku, w pierwszych wyborach parlamentarnych II RP, Polki mia\u0142y prawo nie tylko wybiera\u0107 swoich przedstawicieli, mog\u0142y te\u017c nimi zosta\u0107. Mimo \u017ce pocz\u0105tkowo kobiety stanowi\u0142y jedynie 2% og\u00f3lnej liczby pos\u0142\u00f3w, determinacj\u0105 i ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0105 doprowadzi\u0142y do wielu usprawnie\u0144 i unowocze\u015bnie\u0144 w prawie cywilnym, procesowym, administracyjnym, a tak\u017ce w systemie szkolnictwa, edukacji i opieki spo\u0142ecznej. \\nMowa o Gabrieli Balickiej-Iwanowskiej, Irenie Kosmowskiej, Jadwidze Dziubi\u0144skiej, Annie Piaseckiej, Marii Moczyd\u0142owskiej, Zofii Moraczewskiej, Zofii Sokolnickiej i Franciszce Wilczkowiakowej.\\nTutaj mo\u017cna dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej o dziesi\u0119ciu wybitnych Polkach - w j\u0119zyku angielskim i polskim:\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg\",\"width\":2500,\"height\":1566},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Outstanding Polish Women\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Sztokholmie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556\",\"name\":\"strozniake\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"strozniake\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/strozniake\"],\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/author\/strozniake\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Outstanding Polish Women - Instytut Polski w Sztokholmie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Outstanding Polish Women - Instytut Polski w Sztokholmie","og_description":"Irena Sendler (1910-2008) Kierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce &#8222;ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.&#8221;. Dzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym. Od pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/","og_site_name":"Instytut Polski w Sztokholmie","article_published_time":"2021-05-24T13:08:00+00:00","article_modified_time":"2021-05-25T13:51:09+00:00","og_image":[{"width":2500,"height":1566,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"strozniake","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"strozniake","Szacowany czas czytania":"7 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/","name":"Outstanding Polish Women","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www-300x188.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www-1024x641.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg","datePublished":"2021-05-24T13:08:00+02:00","dateModified":"2021-05-25T13:51:09+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2021-05-24","endDate":"2021-05-24","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OnlineEventAttendanceMode","location":{"@type":"VirtualLocation","url":""},"description":"Irena Sendler (1910-2008)\nKierowa\u0142a si\u0119 w \u017cyciu zasad\u0105, \u017ce \"ka\u017cdemu, kto tonie nale\u017cy poda\u0107 r\u0119k\u0119. Nawet je\u015bli samemu nie umie si\u0119 p\u0142ywa\u0107.\".\nDzia\u0142aczka i opiekunka spo\u0142eczna, sanitariuszka. Przed drug\u0105 wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 pomaga\u0142a samotnym matkom, osobom bezdomnym i bezrobotnym.\nOd pocz\u0105tku niemieckiej okupacji, mimo zakazu, aktywnie zaanga\u017cowana w niesienie pomocy \u017bydom. Jako kierowniczka referatu dzieci\u0119cego #\u017begota ratowa\u0142a \u017cydowskie dzieci, potajemnie wywo\u017c\u0105c je z warszawskiego getta i umieszczaj\u0105c w polskich rodzinach lub w przytu\u0142kach \u2013 w sumie ok. 2500 dzieci. Nazwiska ocalonych spisywa\u0142a na kartkach i zamyka\u0142a w s\u0142oikach, kt\u00f3re zakopywa\u0142a w ogrodzie, by da\u0107 im szans\u0119 na poznanie swojej prawdziwej to\u017csamo\u015bci. \nPoznaj Iren\u0119 Sendlerow\u0105-spo\u0142eczniczk\u0119, Sprawiedliw\u0105 W\u015br\u00f3d Narod\u00f3w \u015awiata!\nKrystyna Chojnowska-Liskiewicz (1936)\n\u017beglarka, podr\u00f3\u017cniczka, in\u017cynier budowy okr\u0119t\u00f3w. Jako pierwsza kobieta samotnie op\u0142yn\u0119\u0142a \u015bwiat, czego dokona\u0142a na S\/Y \"Mazurek\", jachcie zaprojektowanym przez m\u0119\u017ca. \u015aciga\u0142a si\u0119 z nowozelandzk\u0105 \u017ceglark\u0105 Naomi James, kt\u00f3r\u0105 wyprzedzi\u0142a o ponad miesi\u0105c.\nSw\u00f3j rejs dooko\u0142a \u015bwiata wspomina jako niezwykle ciekawy rozdzia\u0142 w \u017cyciu, ale te\u017c ca\u0142odzienn\u0105, ci\u0119\u017ck\u0105 fizyczn\u0105 prac\u0119. Zmaga\u0142a si\u0119 ze sztormami, pi\u0119tnastometrowymi falami i g\u00f3rami lodowymi, ale najgorzej znosi\u0142a... brak snu.\nRejs rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 28 marca 45 lat temu, trwa\u0142 2 lata, od marca 1976 roku do marca 1978 roku, i przebiega\u0142 przez Atlantyk, Kana\u0142 Panamski, Ocean Spokojny, Australi\u0119 i wok\u00f3\u0142 Afryki. Przep\u0142yn\u0119\u0142a samotnie 28.696 mil morskich, a jej wyczyn zosta\u0142 wpisany do Ksi\u0119gi Rekord\u00f3w Guinnessa. Mowa o Krystynie Chojnowskiej-Liskiewicz, nazywanej \"pierwsz\u0105 dam\u0105 ocean\u00f3w\".\nWis\u0142awa Szymborska (1923-2012)\nJej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 emanowa\u0142a m\u0105dro\u015bci\u0105, b\u0142yskotliwo\u015bci\u0105 i humorem. Unika\u0142a patosu i wielkich s\u0142\u00f3w. W swojej poezji najbardziej ceni\u0142a podnoszenie wydarze\u0144 zwyk\u0142ych do rangi wydarze\u0144 wyj\u0105tkowych. Nie znosi\u0142a za to patosu.\n\"Zawsze, kiedy pisz\u0119, mam uczucie, jakby kto\u015b za mn\u0105 sta\u0142 i stroi\u0142 b\u0142aze\u0144skie miny. Dlatego bardzo si\u0119 pilnuj\u0119 i unikam, jak mog\u0119, wielkich s\u0142\u00f3w\", m\u00f3wi\u0142a.\nPoczucie humoru towarzyszy\u0142o jej nie tylko w poezji, ale i w \u017cyciu codziennym. Przejawia\u0142o si\u0119 m.in. w zami\u0142owaniu do kola\u017cy, kt\u00f3re tworzy\u0142a z wycink\u00f3w z gazet, tekst\u00f3w i zdj\u0119\u0107, komponowa\u0142a pod konkretnego adresata.\nBy\u0142a poetk\u0105, ale tak\u017ce krytyczk\u0105 literack\u0105, eseistk\u0105 i t\u0142umaczk\u0105 francuskiej poezji barokowej. Mowa o Wis\u0142awie Szymborskiej, pierwszej Polce i dziewi\u0105tej kobiecie na \u015bwiecie, kt\u00f3rej przyznano Nagrod\u0119 Nobla w dziedzinie literatury.\nAnna Walentynowicz (1929-2010)\nOd 21. roku \u017cycia pracowa\u0142a w gda\u0144skiej stoczni \u2013 najpierw jako spawaczka, p\u00f3\u017aniej suwnicowa. By\u0142a wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielk\u0105 i dzia\u0142aczk\u0105 Wolnych Zwi\u0105zk\u00f3w Zawodowych na Wybrze\u017cu, nielegalnej opozycji wobec komunistycznej w\u0142adzy.\nZawsze odwa\u017cnie wyst\u0119powa\u0142a przeciwko niesprawiedliwo\u015bci i naruszeniom praw pracowniczych, co sprowadza\u0142o na ni\u0105 najdotkliwsze szykany ze strony S\u0142u\u017cb Bezpiecze\u0144stwa \u2013 zatrzymania, rewizje, gro\u017aby, internowania, wi\u0119zienie.\nJej dyscyplinarne zwolnienie z pracy na 5 miesi\u0119cy przed emerytur\u0105 sta\u0142o si\u0119 iskr\u0105, kt\u00f3ra zapocz\u0105tkowa\u0142a strajk gda\u0144skich stoczniowc\u00f3w w sierpniu 1980 roku, a tym samym mia\u0142a sw\u00f3j udzia\u0142 w narodzinach \"Solidarno\u015bci\" i demokratycznych przemianach w Polsce i regionie w 1989 roku.\nZgin\u0119\u0142a 10 kwietnia 2010 w katastrofie lotniczej pod Smole\u0144skiem. Mowa o Annie Walentynowicz, uznanej przez ameryka\u0144ski tygodnik TIME za jedn\u0105 ze 100 kobiet, kt\u00f3re zdefiniowa\u0142y ostatnie stulecie!\nOlga Bozna\u0144ska (1865-1940)\nNazywano j\u0105 malark\u0105 ciszy lub malark\u0105 ludzkich dusz. M\u00f3wiono o niej, \u017ce nie malowa\u0142a oczu tylko spojrzenie, nie malowa\u0142a ust tylko u\u015bmiech.\nTworzy\u0142a w Krakowie, Monachium i Pary\u017cu, gdzie w 1937 roku zdoby\u0142a Grand Prix na Wystawie \u015awiatowej.\nBy\u0142a znana jako malarka martwych natur, studi\u00f3w wn\u0119trz i pejza\u017cy, ale przede wszystkim jako doskona\u0142a portrecistka. Jej portrety charakteryzowa\u0142y subtelna i elegancka kolorystyka, wieloznaczno\u015b\u0107 i nastrojowo\u015b\u0107. Obok cech wygl\u0105du, ukazywa\u0142y te\u017c wn\u0119trze malowanej osoby, charakter i emocje. Nie upi\u0119ksza\u0142a.\nCieszy\u0142a si\u0119 du\u017cym uznaniem, osi\u0105ga\u0142a sukcesy, otrzymywa\u0142a liczne nagrody, prezentowa\u0142a swoje prace na wystawach w Europie i Stanach Zjednoczonych. \n15 kwietnia obchodzimy 156. rocznic\u0119 jej urodzin. Poznaj Olg\u0119 Bozna\u0144sk\u0105, uznan\u0105 przez pismo \"Bazaar Berlin\" za jedn\u0105 z dwunastu najlepszych europejskich malarek!\nMaria Sk\u0142odowska-Curie (1867-1934)\nFizyczka i chemiczka, badaczka zjawiska promieniotw\u00f3rczo\u015bci i odkrywczyni dw\u00f3ch nowych pierwiastk\u00f3w: polonu i radu.\nPierwsza i jedyna kobieta na \u015bwiecie, kt\u00f3rej dwukrotnie przyznano Nagrod\u0119 Nobla, i jedyny naukowiec uhonorowany w dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych dziedzinach naukowych: fizyce i chemii. Pierwsza kobieta profesor na paryskiej Sorbonie. Uczona wszechczas\u00f3w wed\u0142ug brytyjskiego tygodnika New Scientist. \nNie trzeba jej przedstawia\u0107, ale trzeba o niej m\u00f3wi\u0107. Mowa o Marii Sk\u0142odowskiej-Curie, kt\u00f3rej odkrycia by\u0142y prze\u0142omem w nauce i medycynie, w szczeg\u00f3lno\u015bci w walce z nowotworami.\nOlga Tokarczuk (1962)\nW jej ksi\u0105\u017ckach przenika si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107 obiektywna i wyobra\u017cona, obie r\u00f3wnie prawdziwie i wci\u0105gaj\u0105ce. Pisze, aby czytelnika zaniepokoi\u0107, sk\u0142oni\u0107 go do zadawania pyta\u0144 i kwestionowania oczywisto\u015bci.\nBudowane przez ni\u0105 postacie s\u0105 autentyczne i przekonuj\u0105ce, co zawdzi\u0119cza m.in. studiom psychologicznym i pracy w szpitalu psychiatrycznym. Jak sama m\u00f3wi, zawsze fascynowa\u0142o j\u0105 \"wszystko, co peryferyjne, ekscentryczne, inne, wszelkie zaburzenia, choroby, ka\u017cdy rodzaj kontestacji tzw. normy\u201d.\nJej ksi\u0105\u017cki to przede wszystkim pog\u0142\u0119biona, duchowa refleksja nad stanem wsp\u00f3\u0142czesnego cz\u0142owieka, pe\u0142na rozmaitych kontekst\u00f3w i odniesie\u0144 do historii, religii, mitologii i natury.\nJest wegetariank\u0105, ekolo\u017ck\u0105, feministk\u0105 i aktywistk\u0105 udzielaj\u0105ca si\u0119 spo\u0142ecznie. Rzadko i niewiele m\u00f3wi o sobie, woli, \u017ceby ksi\u0105\u017cki m\u00f3wi\u0142y za ni\u0105. \nMowa o laureatce literackiej Nagrody Nobla, Oldze Tokarczuk, mi\u0142o\u015bniczce natury, zwierz\u0105t i\u2026 ludzi.\nMaria Siemionow (1950)\nOd lat 80. XX wieku, pomaga\u0142a pacjentom, kt\u00f3rzy stracili w wypadkach palce, r\u0119ce czy stopy, a tak\u017ce dzieciom z rozleg\u0142ymi poparzeniami.\nWybitna specjalistka mikrochirurgii, chirurgii plastycznej i transplantologii. Kierowa\u0142a zespo\u0142em lekarzy, kt\u00f3ry w 2008 roku, w Cleveland, przeczepi\u0142 80% powierzchni twarzy ofierze postrzelenia. W wyniku 22-godzinnej operacji pacjentka wr\u00f3ci\u0142a do zdrowia, mog\u0142a samodzielnie oddycha\u0107, m\u00f3wi\u0107 i je\u015b\u0107, odzyska\u0142a te\u017c smak i w\u0119ch. By\u0142a to czwarta na \u015bwiecie operacja tego typu. \nMowa o Profesor Marii Siemionow, autorce pierwszego w Stanach Zjednoczonych udanego przeszczepu twarzy, kt\u00f3ra 3 maja obchodzi\u0142a 71. urodziny.\nWanda Rutkiewicz (1943-1992)\nGdy zaczyna\u0142a swoj\u0105 g\u00f3rsk\u0105 przygod\u0119 w \u015brodowisku powszechne by\u0142o przekonanie, \u017ce kobiety nie potrafi\u0105 i nie powinny si\u0119 wspina\u0107. Prze\u0142ama\u0142a ten stereotyp.\nW 1986 roku zosta\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 na \u015bwiecie, kt\u00f3ra wesz\u0142a na K2, jedn\u0105 z najniebezpieczniejszych g\u00f3r \u015bwiata. W 1978 roku, jako pierwsza Europejka, zdoby\u0142a Mount Everest. Uwielbia\u0142a wyzwania.\nChcia\u0142a zdoby\u0107 wszystkie 14 o\u015bmiotysi\u0119cznik\u00f3w \u2013 projekt ten nazwa\u0142a \"Karawan\u0105 do marze\u0144\". Zdoby\u0142a ich w sumie osiem: K2, Mount Everest, Nanga Parbat, Sziszapangm\u0119, Gaszerbrum II, Gaszerbrum I, Czo Oju i Annapurn\u0119.\nWspina\u0142a si\u0119 cz\u0119sto samotnie, bez tlenu i trudnymi drogami. Zagin\u0119\u0142a w wieku 49 lat, w drodze na Kanczendzong\u0119. 13 maja przypad\u0142a 29. rocznica jej zagini\u0119cia. \nMowa o Wandzie Rutkiewicz, legendzie polskiego i \u015bwiatowego himalaizmu.\nF\u00f6rsta kvinnliga parlamentsledam\u00f6ter\n28 listopada 1918 roku, tu\u017c po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci, wydany zosta\u0142 dekret o ordynacji wyborczej, dzi\u0119ki kt\u00f3remu Polska sta\u0142a si\u0119 jednym z pierwszych pa\u0144stw na \u015bwiecie, kt\u00f3re przyzna\u0142y prawa wyborcze kobietom.\nPolskie dzia\u0142aczki na rzecz r\u00f3wnouprawnienia pochodzi\u0142y z r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk, r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 wykszta\u0142ceniem, do\u015bwiadczeniem i pogl\u0105dami, ale \u0142\u0105czy\u0142 je sprzeciw wobec spychania kobiet na margines \u017cycia publicznego.\n26 stycznia 1919 roku, w pierwszych wyborach parlamentarnych II RP, Polki mia\u0142y prawo nie tylko wybiera\u0107 swoich przedstawicieli, mog\u0142y te\u017c nimi zosta\u0107. Mimo \u017ce pocz\u0105tkowo kobiety stanowi\u0142y jedynie 2% og\u00f3lnej liczby pos\u0142\u00f3w, determinacj\u0105 i ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0105 doprowadzi\u0142y do wielu usprawnie\u0144 i unowocze\u015bnie\u0144 w prawie cywilnym, procesowym, administracyjnym, a tak\u017ce w systemie szkolnictwa, edukacji i opieki spo\u0142ecznej. \nMowa o Gabrieli Balickiej-Iwanowskiej, Irenie Kosmowskiej, Jadwidze Dziubi\u0144skiej, Annie Piaseckiej, Marii Moczyd\u0142owskiej, Zofii Moraczewskiej, Zofii Sokolnickiej i Franciszce Wilczkowiakowej.\nTutaj mo\u017cna dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej o dziesi\u0119ciu wybitnych Polkach - w j\u0119zyku angielskim i polskim:"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2021\/05\/baner-na-www.jpg","width":2500,"height":1566},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2021\/05\/24\/outstanding-polish-women\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Outstanding Polish Women"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/","name":"Instytut Polski w Sztokholmie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556","name":"strozniake","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g","caption":"strozniake"},"sameAs":["http:\/\/strozniake"],"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/author\/strozniake\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5779","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/users\/29"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5779"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5779\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5786,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5779\/revisions\/5786"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5774"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5779"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5779"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5779"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}