{"id":8072,"date":"2022-03-09T14:48:32","date_gmt":"2022-03-09T13:48:32","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?p=8072"},"modified":"2022-03-18T14:18:36","modified_gmt":"2022-03-18T13:18:36","slug":"rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/","title":{"rendered":"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n


W rozmowie uczestnicz\u0105 dzieci i wnuki polskich wi\u0119\u017aniarek obozu zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau, kt\u00f3re przyjecha\u0142y do Szwecji wiosn\u0105 1945 roku dzi\u0119ki akcji ratunkowej Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d. Johanna S\u00f6derlund, Jenny Karlsson i profesor Adam Zdunek opowiadaj\u0105 o swoich wspomnieniach, rodzinach i wsp\u00f3lnej wizycie w Auschwitz, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 jesieni\u0105 2020 roku dzi\u0119ki Instytutowi Polskiemu oraz we wsp\u00f3\u0142pracy z Polsk\u0105 Agencj\u0105 Prasow\u0105 i polskim Ministerstwem Spraw Zagranicznych. Rozmow\u0119 moderuje szwedzki historyk i pisarz Artur Szulc.<\/p>\n\n\n\n

Dla wi\u0119kszo\u015bci zwiedzaj\u0105cych ob\u00f3z Auschwitz-Birkenau jest muzeum i symbolem Holokaustu. Uczestnicy tej rozmowy maj\u0105 du\u017co bardziej osobisty stosunek do tego miejsca, poniewa\u017c babcia Jenny i Johanny, Stanis\u0142awa Zborowiecka, oraz matka Adama, Bo\u017cena Janina Musiewicz, by\u0142y wi\u0119\u017aniarkami Auschwitz-Birkenau. Obie kobiety przyjecha\u0142y do \u200b\u200bSzwecji dzi\u0119ki kampanii \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca. Teraz wnuczki Stanis\u0142awy oraz syn Bo\u017ceny opowiadaj\u0105 o swojej podr\u00f3\u017cy do Polski i wsp\u00f3lnej wizycie w Muzeum Auschwitz. Bo\u017cenie Janinie uda\u0142o si\u0119 przywie\u017a\u0107 do Szwecji unikatowy zeszyt z wierszami spisanymi przez wi\u0119\u017ani\u00f3w obozu. Zeszyt by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 wyj\u0105tkowej wystawy \u201eZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201d, kt\u00f3ra zosta\u0142a zorganizowana przez Instytut Polski w Sztokholmie wiosn\u0105 2020 roku.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n


Co dla tych dw\u00f3ch m\u0142odych Polek oznacza\u0142o pojmanie przez gestapo? Co oznacza\u0142o prze\u017cycie Auschwitz? Jak takie trudne do\u015bwiadczenia wp\u0142yn\u0119\u0142y na ich dzieci i kolejne pokolenia? Czy po takiej tragedii mo\u017cna by\u0142o wr\u00f3ci\u0107 do szcz\u0119\u015bliwego \u017cycia? Jakie przemy\u015blenia i refleksje wywo\u0142a\u0142a w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w rozmowy niedawna wizyta w Muzeum Auschwitz? Rozmowa \u201e\u015aladami uratowanych\u201d jest pr\u00f3b\u0105 znalezienia odpowiedzi na szereg osobistych pyta\u0144 oraz przyjrzenia si\u0119 traumatycznym do\u015bwiadczeniom z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej, kt\u00f3re dotkn\u0119\u0142y ich najbli\u017cszych.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\nhttps:\/\/youtu.be\/qxdKNDb-5jU\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n

Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d wiele Polek z niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych zosta\u0142o uratowanych i przywiezionych do Szwecji. Moim zdaniem by\u0142y one m\u0142odymi, dumnymi \u201eosiedle\u0144czyniami\u201d, kt\u00f3re w trudach i w spos\u00f3b godny pochwa\u0142y sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 szwedzkiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Znalezienie szcz\u0119\u015bcia nie by\u0142o dla nich prawdopodobnie zbyt \u0142atwe. Ale my, ich dzieci i wnuki, jeste\u015bmy zdecydowanie \u015bwiadkami ich si\u0142y i wysi\u0142k\u00f3w. Mam nadziej\u0119, \u017ce swoj\u0105 osob\u0105 pomo\u017cemy im nadal pozosta\u0107 dumnymi, nawet po \u015bmierci.<\/em><\/p>Adam Zdunek<\/cite><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n

Bo\u017cena Janina Zdunek i Stanis\u0142awa Zborowiecka przyby\u0142y do \u200b\u200bSzwecji w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, zorganizowanej wiosn\u0105 1945 r. w celu ratowania wi\u0119\u017ani\u00f3w niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych, w tym wi\u0119\u017aniarek z KL Ravensbr\u00fcck. Wielki wysi\u0142ek organizacyjny Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, przy pomocy rz\u0105du szwedzkiego, pom\u00f3g\u0142 uratowa\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w wywiezionych do Szwecji w 1945 roku: mieszka\u0144c\u00f3w p\u00f3\u0142nocy, Polak\u00f3w, osoby innych narodowo\u015bci z Europy i Zwi\u0105zku Radzieckiego oraz \u017byd\u00f3w. Istnieje bogate archiwum zezna\u0144 os\u00f3b uratowanych w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d na Uniwersytecie w Lund.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>
\n

Bo\u017cena Janina Zdunek, z domu Musiewicz (1918-2015)<\/strong> urodzi\u0142a si\u0119 w ma\u0142ej wsi Siwki na Wo\u0142yniu, w \u00f3wczesnej Polsce. W momencie wybuchu wojny 1 wrze\u015bnia 1939 r. zg\u0142osi\u0142a si\u0119 na ochotnika do Czerwonego Krzy\u017ca w Warszawie. Zosta\u0142a aresztowana przez gestapo za dzia\u0142alno\u015b\u0107 partyzanck\u0105 podczas pracy przy telegrafie kolejowym w Kielcach. Dzia\u0142a\u0142a w\u00f3wczas w ruchu oporu AK. By\u0142a torturowana i przes\u0142uchiwana przez gestapo w Radomiu. Po kilku miesi\u0105cach trafi\u0142a do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. By\u0142a tzw. wi\u0119\u017aniark\u0105 polityczn\u0105 nr 46 454 w KL Auschwitz-Birkenau od czerwca 1943 do sierpnia 1944, kiedy to zosta\u0142a przeniesiona do KL Ravensbr\u00fcck pod Berlinem. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, znanej jako \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d, zosta\u0142a wyzwolona pod koniec kwietnia 1945 r. i 1 maja 1945 r. przyby\u0142a do Malm\u00f6. Po kr\u00f3tkim czasie Bo\u017cena trafi\u0142a do Sv\u00e4ngsta w Blekinge, gdzie pozna\u0142a i wysz\u0142a za m\u0105\u017c za Jerzego Januariusza Zdunka, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 uratowany przez Szwedzki Czerwony Krzy\u017c.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>
\n

Stanis\u0142awa Zborowiecka<\/strong>, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016)<\/strong> Stanis\u0142awa Zborowiecka, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016) urodzi\u0142a si\u0119 w Wiatrowcu ko\u0142o W\u0105growca. W momencie wybuchu wojny jej brat J\u00f3zef mia\u0142 by\u0107 partyzantem i bojownikiem ruchu oporu, co oznacza\u0142o, \u017ce rodzina trafi\u0142a do rejestru gestapo. Kiedy Polska zosta\u0142a zaatakowana i Niemcy zaj\u0119li domy i gospodarstwa Polak\u00f3w, m\u0142oda Stanis\u0142awa dosta\u0142a nakaz bycia s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 w gospodarstwie oddalonym od domu. Gdy pr\u00f3bowa\u0142a stamt\u0105d uciec, zosta\u0142a przewieziona do miejscowego wi\u0119zienia we Wronkach. Tam mia\u0142a odby\u0107 kar\u0119 przez rok, a potem wr\u00f3ci\u0107 do domu, ale zamiast tego trafi\u0142a do obozu Auschwitz-Birkenau, gdzie w latach 1943-1944 by\u0142a wi\u0119\u017aniark\u0105. Nast\u0119pnie zosta\u0142a przewieziona do KL Ravensbr\u00fcck. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d zosta\u0142a wyzwolona i 1 maja 1945 roku, b\u0119d\u0105c jednym z pasa\u017cer\u00f3w zabytkowego tzw. Poci\u0105gu Widmo, przyjecha\u0142a do Malm\u00f6. Malm\u00f6 okaza\u0142o si\u0119 jej nowym miejscem zamieszkania, gdzie dosta\u0142a prac\u0119 w fabryce w\u0142\u00f3kienniczej i pozna\u0142a Nilsa Erika Williama Pantzara, za kt\u00f3rego wysz\u0142a za m\u0105\u017c. Wkr\u00f3tce p\u00f3\u017aniej urodzi\u0142a dw\u00f3jk\u0119 dzieci, najpierw syna Leifa (1947), a dwa lata p\u00f3\u017aniej c\u00f3rk\u0119, Annik\u0119 (1949) \u2013 matk\u0119 Johanny i Jenny.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n



Wi\u0119cej informacji o wystawie \u201dZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201d<\/a>
Wi\u0119cej informacji o wizycie studyjnej do Auschwitz \u2013 \u201dI Stanis\u0142awa Zborowieckas fotsp\u00e5r\u201d<\/a>
Wi\u0119cej o wystawie \u201dBia\u0142e autobusy \u2013 przywr\u00f3ceni \u017cyciu\u201d<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W rozmowie uczestnicz\u0105 dzieci i wnuki polskich wi\u0119\u017aniarek obozu zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau, kt\u00f3re przyjecha\u0142y do Szwecji wiosn\u0105 1945 roku dzi\u0119ki akcji ratunkowej Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d. Johanna S\u00f6derlund, Jenny Karlsson i profesor Adam Zdunek opowiadaj\u0105 o swoich wspomnieniach, rodzinach i wsp\u00f3lnej wizycie w Auschwitz, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 jesieni\u0105 2020 roku dzi\u0119ki Instytutowi Polskiemu oraz we […]<\/p>\n","protected":false},"author":29,"featured_media":7959,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[113,36],"tags":[],"class_list":["post-8072","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-wydarzenie"],"yoast_head":"\nRozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d - Instytut Polski w Sztokholmie<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"27 stycznia 2022 min\u0119\u0142o 77 lat od wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Aby upami\u0119tni\u0107 ten dzie\u0144 oraz uczci\u0107 Dzie\u0144 Pami\u0119ci Ofiar Holokaustu, Instytut Polski w Sztokholmie zaprasza do obejrzenia rozmowy online \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e Autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz\u201d. Jednocze\u015bnie, opowiadamy si\u0119 przeciwko jakiejkolwiek wojnie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci przeciwko tocz\u0105cej si\u0119 obecnie wojnie na Ukrainie.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d - Instytut Polski w Sztokholmie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"27 stycznia 2022 min\u0119\u0142o 77 lat od wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Aby upami\u0119tni\u0107 ten dzie\u0144 oraz uczci\u0107 Dzie\u0144 Pami\u0119ci Ofiar Holokaustu, Instytut Polski w Sztokholmie zaprasza do obejrzenia rozmowy online \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e Autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz\u201d. Jednocze\u015bnie, opowiadamy si\u0119 przeciwko jakiejkolwiek wojnie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci przeciwko tocz\u0105cej si\u0119 obecnie wojnie na Ukrainie.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Sztokholmie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-03-09T13:48:32+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-03-18T13:18:36+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1640\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"924\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"strozniake\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"strozniake\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/\",\"name\":\"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www-300x169.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www-1024x577.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\",\"datePublished\":\"2022-03-09T13:48:32+02:00\",\"dateModified\":\"2022-03-18T13:18:36+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556\"},\"description\":\"W rozmowie uczestnicz\u0105 dzieci i wnuki polskich wi\u0119\u017aniarek obozu zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau, kt\u00f3re przyjecha\u0142y do Szwecji wiosn\u0105 1945 roku dzi\u0119ki akcji ratunkowej Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d. Johanna S\u00f6derlund, Jenny Karlsson i profesor Adam Zdunek opowiadaj\u0105 o swoich wspomnieniach, rodzinach i wsp\u00f3lnej wizycie w Auschwitz, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 jesieni\u0105 2020 roku dzi\u0119ki Instytutowi Polskiemu oraz we wsp\u00f3\u0142pracy z Polsk\u0105 Agencj\u0105 Prasow\u0105 i polskim Ministerstwem Spraw Zagranicznych. Rozmow\u0119 moderuje szwedzki historyk i pisarz Artur Szulc.\\nDla wi\u0119kszo\u015bci zwiedzaj\u0105cych ob\u00f3z Auschwitz-Birkenau jest muzeum i symbolem Holokaustu. Uczestnicy tej rozmowy maj\u0105 du\u017co bardziej osobisty stosunek do tego miejsca, poniewa\u017c babcia Jenny i Johanny, Stanis\u0142awa Zborowiecka, oraz matka Adama, Bo\u017cena Janina Musiewicz, by\u0142y wi\u0119\u017aniarkami Auschwitz-Birkenau. Obie kobiety przyjecha\u0142y do \u200b\u200bSzwecji dzi\u0119ki kampanii \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca. Teraz wnuczki Stanis\u0142awy oraz syn Bo\u017ceny opowiadaj\u0105 o swojej podr\u00f3\u017cy do Polski i wsp\u00f3lnej wizycie w Muzeum Auschwitz. Bo\u017cenie Janinie uda\u0142o si\u0119 przywie\u017a\u0107 do Szwecji unikatowy zeszyt z wierszami spisanymi przez wi\u0119\u017ani\u00f3w obozu. Zeszyt by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 wyj\u0105tkowej wystawy \u201eZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201d, kt\u00f3ra zosta\u0142a zorganizowana przez Instytut Polski w Sztokholmie wiosn\u0105 2020 roku.\\nCo dla tych dw\u00f3ch m\u0142odych Polek oznacza\u0142o pojmanie przez gestapo? Co oznacza\u0142o prze\u017cycie Auschwitz? Jak takie trudne do\u015bwiadczenia wp\u0142yn\u0119\u0142y na ich dzieci i kolejne pokolenia? Czy po takiej tragedii mo\u017cna by\u0142o wr\u00f3ci\u0107 do szcz\u0119\u015bliwego \u017cycia? Jakie przemy\u015blenia i refleksje wywo\u0142a\u0142a w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w rozmowy niedawna wizyta w Muzeum Auschwitz? Rozmowa \u201e\u015aladami uratowanych\u201d jest pr\u00f3b\u0105 znalezienia odpowiedzi na szereg osobistych pyta\u0144 oraz przyjrzenia si\u0119 traumatycznym do\u015bwiadczeniom z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej, kt\u00f3re dotkn\u0119\u0142y ich najbli\u017cszych.\\nDzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d wiele Polek z niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych zosta\u0142o uratowanych i przywiezionych do Szwecji. Moim zdaniem by\u0142y one m\u0142odymi, dumnymi \u201eosiedle\u0144czyniami\u201d, kt\u00f3re w trudach i w spos\u00f3b godny pochwa\u0142y sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 szwedzkiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Znalezienie szcz\u0119\u015bcia nie by\u0142o dla nich prawdopodobnie zbyt \u0142atwe. Ale my, ich dzieci i wnuki, jeste\u015bmy zdecydowanie \u015bwiadkami ich si\u0142y i wysi\u0142k\u00f3w. Mam nadziej\u0119, \u017ce swoj\u0105 osob\u0105 pomo\u017cemy im nadal pozosta\u0107 dumnymi, nawet po \u015bmierci.Adam Zdunek\\nBo\u017cena Janina Zdunek i Stanis\u0142awa Zborowiecka przyby\u0142y do \u200b\u200bSzwecji w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, zorganizowanej wiosn\u0105 1945 r. w celu ratowania wi\u0119\u017ani\u00f3w niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych, w tym wi\u0119\u017aniarek z KL Ravensbr\u00fcck. Wielki wysi\u0142ek organizacyjny Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, przy pomocy rz\u0105du szwedzkiego, pom\u00f3g\u0142 uratowa\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w wywiezionych do Szwecji w 1945 roku: mieszka\u0144c\u00f3w p\u00f3\u0142nocy, Polak\u00f3w, osoby innych narodowo\u015bci z Europy i Zwi\u0105zku Radzieckiego oraz \u017byd\u00f3w. Istnieje bogate archiwum zezna\u0144 os\u00f3b uratowanych w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d na Uniwersytecie w Lund.\\nBo\u017cena Janina Zdunek, z domu Musiewicz (1918-2015) urodzi\u0142a si\u0119 w ma\u0142ej wsi Siwki na Wo\u0142yniu, w \u00f3wczesnej Polsce. W momencie wybuchu wojny 1 wrze\u015bnia 1939 r. zg\u0142osi\u0142a si\u0119 na ochotnika do Czerwonego Krzy\u017ca w Warszawie. Zosta\u0142a aresztowana przez gestapo za dzia\u0142alno\u015b\u0107 partyzanck\u0105 podczas pracy przy telegrafie kolejowym w Kielcach. Dzia\u0142a\u0142a w\u00f3wczas w ruchu oporu AK. By\u0142a torturowana i przes\u0142uchiwana przez gestapo w Radomiu. Po kilku miesi\u0105cach trafi\u0142a do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. By\u0142a tzw. wi\u0119\u017aniark\u0105 polityczn\u0105 nr 46 454 w KL Auschwitz-Birkenau od czerwca 1943 do sierpnia 1944, kiedy to zosta\u0142a przeniesiona do KL Ravensbr\u00fcck pod Berlinem. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, znanej jako \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d, zosta\u0142a wyzwolona pod koniec kwietnia 1945 r. i 1 maja 1945 r. przyby\u0142a do Malm\u00f6. Po kr\u00f3tkim czasie Bo\u017cena trafi\u0142a do Sv\u00e4ngsta w Blekinge, gdzie pozna\u0142a i wysz\u0142a za m\u0105\u017c za Jerzego Januariusza Zdunka, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 uratowany przez Szwedzki Czerwony Krzy\u017c.\\nStanis\u0142awa Zborowiecka, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016) Stanis\u0142awa Zborowiecka, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016) urodzi\u0142a si\u0119 w Wiatrowcu ko\u0142o W\u0105growca. W momencie wybuchu wojny jej brat J\u00f3zef mia\u0142 by\u0107 partyzantem i bojownikiem ruchu oporu, co oznacza\u0142o, \u017ce rodzina trafi\u0142a do rejestru gestapo. Kiedy Polska zosta\u0142a zaatakowana i Niemcy zaj\u0119li domy i gospodarstwa Polak\u00f3w, m\u0142oda Stanis\u0142awa dosta\u0142a nakaz bycia s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 w gospodarstwie oddalonym od domu. Gdy pr\u00f3bowa\u0142a stamt\u0105d uciec, zosta\u0142a przewieziona do miejscowego wi\u0119zienia we Wronkach. Tam mia\u0142a odby\u0107 kar\u0119 przez rok, a potem wr\u00f3ci\u0107 do domu, ale zamiast tego trafi\u0142a do obozu Auschwitz-Birkenau, gdzie w latach 1943-1944 by\u0142a wi\u0119\u017aniark\u0105. Nast\u0119pnie zosta\u0142a przewieziona do KL Ravensbr\u00fcck. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d zosta\u0142a wyzwolona i 1 maja 1945 roku, b\u0119d\u0105c jednym z pasa\u017cer\u00f3w zabytkowego tzw. Poci\u0105gu Widmo, przyjecha\u0142a do Malm\u00f6. Malm\u00f6 okaza\u0142o si\u0119 jej nowym miejscem zamieszkania, gdzie dosta\u0142a prac\u0119 w fabryce w\u0142\u00f3kienniczej i pozna\u0142a Nilsa Erika Williama Pantzara, za kt\u00f3rego wysz\u0142a za m\u0105\u017c. Wkr\u00f3tce p\u00f3\u017aniej urodzi\u0142a dw\u00f3jk\u0119 dzieci, najpierw syna Leifa (1947), a dwa lata p\u00f3\u017aniej c\u00f3rk\u0119, Annik\u0119 (1949) \u2013 matk\u0119 Johanny i Jenny.\\nWi\u0119cej informacji o wystawie \u201dZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201dWi\u0119cej informacji o wizycie studyjnej do Auschwitz \u2013 \u201dI Stanis\u0142awa Zborowieckas fotsp\u00e5r\u201dWi\u0119cej o wystawie \u201dBia\u0142e autobusy \u2013 przywr\u00f3ceni \u017cyciu\u201d\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2022-03-09\",\"endDate\":\"2022-03-09\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OnlineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"VirtualLocation\",\"url\":\"\"}},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png\",\"width\":1640,\"height\":924},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Sztokholmie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556\",\"name\":\"strozniake\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"strozniake\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/strozniake\"],\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/author\/strozniake\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d - Instytut Polski w Sztokholmie","description":"27 stycznia 2022 min\u0119\u0142o 77 lat od wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Aby upami\u0119tni\u0107 ten dzie\u0144 oraz uczci\u0107 Dzie\u0144 Pami\u0119ci Ofiar Holokaustu, Instytut Polski w Sztokholmie zaprasza do obejrzenia rozmowy online \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e Autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz\u201d. Jednocze\u015bnie, opowiadamy si\u0119 przeciwko jakiejkolwiek wojnie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci przeciwko tocz\u0105cej si\u0119 obecnie wojnie na Ukrainie.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d - Instytut Polski w Sztokholmie","og_description":"27 stycznia 2022 min\u0119\u0142o 77 lat od wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Aby upami\u0119tni\u0107 ten dzie\u0144 oraz uczci\u0107 Dzie\u0144 Pami\u0119ci Ofiar Holokaustu, Instytut Polski w Sztokholmie zaprasza do obejrzenia rozmowy online \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e Autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz\u201d. Jednocze\u015bnie, opowiadamy si\u0119 przeciwko jakiejkolwiek wojnie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci przeciwko tocz\u0105cej si\u0119 obecnie wojnie na Ukrainie.","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/","og_site_name":"Instytut Polski w Sztokholmie","article_published_time":"2022-03-09T13:48:32+00:00","article_modified_time":"2022-03-18T13:18:36+00:00","og_image":[{"width":1640,"height":924,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png","type":"image\/png"}],"author":"strozniake","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"strozniake","Szacowany czas czytania":"7 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/","name":"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www-300x169.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www-1024x577.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png","datePublished":"2022-03-09T13:48:32+02:00","dateModified":"2022-03-18T13:18:36+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556"},"description":"W rozmowie uczestnicz\u0105 dzieci i wnuki polskich wi\u0119\u017aniarek obozu zag\u0142ady Auschwitz-Birkenau, kt\u00f3re przyjecha\u0142y do Szwecji wiosn\u0105 1945 roku dzi\u0119ki akcji ratunkowej Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d. Johanna S\u00f6derlund, Jenny Karlsson i profesor Adam Zdunek opowiadaj\u0105 o swoich wspomnieniach, rodzinach i wsp\u00f3lnej wizycie w Auschwitz, kt\u00f3ra odby\u0142a si\u0119 jesieni\u0105 2020 roku dzi\u0119ki Instytutowi Polskiemu oraz we wsp\u00f3\u0142pracy z Polsk\u0105 Agencj\u0105 Prasow\u0105 i polskim Ministerstwem Spraw Zagranicznych. Rozmow\u0119 moderuje szwedzki historyk i pisarz Artur Szulc.\nDla wi\u0119kszo\u015bci zwiedzaj\u0105cych ob\u00f3z Auschwitz-Birkenau jest muzeum i symbolem Holokaustu. Uczestnicy tej rozmowy maj\u0105 du\u017co bardziej osobisty stosunek do tego miejsca, poniewa\u017c babcia Jenny i Johanny, Stanis\u0142awa Zborowiecka, oraz matka Adama, Bo\u017cena Janina Musiewicz, by\u0142y wi\u0119\u017aniarkami Auschwitz-Birkenau. Obie kobiety przyjecha\u0142y do \u200b\u200bSzwecji dzi\u0119ki kampanii \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca. Teraz wnuczki Stanis\u0142awy oraz syn Bo\u017ceny opowiadaj\u0105 o swojej podr\u00f3\u017cy do Polski i wsp\u00f3lnej wizycie w Muzeum Auschwitz. Bo\u017cenie Janinie uda\u0142o si\u0119 przywie\u017a\u0107 do Szwecji unikatowy zeszyt z wierszami spisanymi przez wi\u0119\u017ani\u00f3w obozu. Zeszyt by\u0142 cz\u0119\u015bci\u0105 wyj\u0105tkowej wystawy \u201eZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201d, kt\u00f3ra zosta\u0142a zorganizowana przez Instytut Polski w Sztokholmie wiosn\u0105 2020 roku.\nCo dla tych dw\u00f3ch m\u0142odych Polek oznacza\u0142o pojmanie przez gestapo? Co oznacza\u0142o prze\u017cycie Auschwitz? Jak takie trudne do\u015bwiadczenia wp\u0142yn\u0119\u0142y na ich dzieci i kolejne pokolenia? Czy po takiej tragedii mo\u017cna by\u0142o wr\u00f3ci\u0107 do szcz\u0119\u015bliwego \u017cycia? Jakie przemy\u015blenia i refleksje wywo\u0142a\u0142a w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w rozmowy niedawna wizyta w Muzeum Auschwitz? Rozmowa \u201e\u015aladami uratowanych\u201d jest pr\u00f3b\u0105 znalezienia odpowiedzi na szereg osobistych pyta\u0144 oraz przyjrzenia si\u0119 traumatycznym do\u015bwiadczeniom z czas\u00f3w II wojny \u015bwiatowej, kt\u00f3re dotkn\u0119\u0142y ich najbli\u017cszych.\nDzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d wiele Polek z niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych zosta\u0142o uratowanych i przywiezionych do Szwecji. Moim zdaniem by\u0142y one m\u0142odymi, dumnymi \u201eosiedle\u0144czyniami\u201d, kt\u00f3re w trudach i w spos\u00f3b godny pochwa\u0142y sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 szwedzkiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Znalezienie szcz\u0119\u015bcia nie by\u0142o dla nich prawdopodobnie zbyt \u0142atwe. Ale my, ich dzieci i wnuki, jeste\u015bmy zdecydowanie \u015bwiadkami ich si\u0142y i wysi\u0142k\u00f3w. Mam nadziej\u0119, \u017ce swoj\u0105 osob\u0105 pomo\u017cemy im nadal pozosta\u0107 dumnymi, nawet po \u015bmierci.Adam Zdunek\nBo\u017cena Janina Zdunek i Stanis\u0142awa Zborowiecka przyby\u0142y do \u200b\u200bSzwecji w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, zorganizowanej wiosn\u0105 1945 r. w celu ratowania wi\u0119\u017ani\u00f3w niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych, w tym wi\u0119\u017aniarek z KL Ravensbr\u00fcck. Wielki wysi\u0142ek organizacyjny Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, przy pomocy rz\u0105du szwedzkiego, pom\u00f3g\u0142 uratowa\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wi\u0119\u017ani\u00f3w wywiezionych do Szwecji w 1945 roku: mieszka\u0144c\u00f3w p\u00f3\u0142nocy, Polak\u00f3w, osoby innych narodowo\u015bci z Europy i Zwi\u0105zku Radzieckiego oraz \u017byd\u00f3w. Istnieje bogate archiwum zezna\u0144 os\u00f3b uratowanych w ramach akcji \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d na Uniwersytecie w Lund.\nBo\u017cena Janina Zdunek, z domu Musiewicz (1918-2015) urodzi\u0142a si\u0119 w ma\u0142ej wsi Siwki na Wo\u0142yniu, w \u00f3wczesnej Polsce. W momencie wybuchu wojny 1 wrze\u015bnia 1939 r. zg\u0142osi\u0142a si\u0119 na ochotnika do Czerwonego Krzy\u017ca w Warszawie. Zosta\u0142a aresztowana przez gestapo za dzia\u0142alno\u015b\u0107 partyzanck\u0105 podczas pracy przy telegrafie kolejowym w Kielcach. Dzia\u0142a\u0142a w\u00f3wczas w ruchu oporu AK. By\u0142a torturowana i przes\u0142uchiwana przez gestapo w Radomiu. Po kilku miesi\u0105cach trafi\u0142a do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. By\u0142a tzw. wi\u0119\u017aniark\u0105 polityczn\u0105 nr 46 454 w KL Auschwitz-Birkenau od czerwca 1943 do sierpnia 1944, kiedy to zosta\u0142a przeniesiona do KL Ravensbr\u00fcck pod Berlinem. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca, znanej jako \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d, zosta\u0142a wyzwolona pod koniec kwietnia 1945 r. i 1 maja 1945 r. przyby\u0142a do Malm\u00f6. Po kr\u00f3tkim czasie Bo\u017cena trafi\u0142a do Sv\u00e4ngsta w Blekinge, gdzie pozna\u0142a i wysz\u0142a za m\u0105\u017c za Jerzego Januariusza Zdunka, kt\u00f3ry r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 uratowany przez Szwedzki Czerwony Krzy\u017c.\nStanis\u0142awa Zborowiecka, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016) Stanis\u0142awa Zborowiecka, p\u00f3\u017aniej Steffi Pantzar (1926-2016) urodzi\u0142a si\u0119 w Wiatrowcu ko\u0142o W\u0105growca. W momencie wybuchu wojny jej brat J\u00f3zef mia\u0142 by\u0107 partyzantem i bojownikiem ruchu oporu, co oznacza\u0142o, \u017ce rodzina trafi\u0142a do rejestru gestapo. Kiedy Polska zosta\u0142a zaatakowana i Niemcy zaj\u0119li domy i gospodarstwa Polak\u00f3w, m\u0142oda Stanis\u0142awa dosta\u0142a nakaz bycia s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 w gospodarstwie oddalonym od domu. Gdy pr\u00f3bowa\u0142a stamt\u0105d uciec, zosta\u0142a przewieziona do miejscowego wi\u0119zienia we Wronkach. Tam mia\u0142a odby\u0107 kar\u0119 przez rok, a potem wr\u00f3ci\u0107 do domu, ale zamiast tego trafi\u0142a do obozu Auschwitz-Birkenau, gdzie w latach 1943-1944 by\u0142a wi\u0119\u017aniark\u0105. Nast\u0119pnie zosta\u0142a przewieziona do KL Ravensbr\u00fcck. Dzi\u0119ki akcji Szwedzkiego Czerwonego Krzy\u017ca \u201eBia\u0142e Autobusy\u201d zosta\u0142a wyzwolona i 1 maja 1945 roku, b\u0119d\u0105c jednym z pasa\u017cer\u00f3w zabytkowego tzw. Poci\u0105gu Widmo, przyjecha\u0142a do Malm\u00f6. Malm\u00f6 okaza\u0142o si\u0119 jej nowym miejscem zamieszkania, gdzie dosta\u0142a prac\u0119 w fabryce w\u0142\u00f3kienniczej i pozna\u0142a Nilsa Erika Williama Pantzara, za kt\u00f3rego wysz\u0142a za m\u0105\u017c. Wkr\u00f3tce p\u00f3\u017aniej urodzi\u0142a dw\u00f3jk\u0119 dzieci, najpierw syna Leifa (1947), a dwa lata p\u00f3\u017aniej c\u00f3rk\u0119, Annik\u0119 (1949) \u2013 matk\u0119 Johanny i Jenny.\nWi\u0119cej informacji o wystawie \u201dZeszyt z poezj\u0105 z Auschwitz. Historia B.J. Zdunek (z domu Musiewicz)\u201dWi\u0119cej informacji o wizycie studyjnej do Auschwitz \u2013 \u201dI Stanis\u0142awa Zborowieckas fotsp\u00e5r\u201dWi\u0119cej o wystawie \u201dBia\u0142e autobusy \u2013 przywr\u00f3ceni \u017cyciu\u201d","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2022-03-09","endDate":"2022-03-09","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OnlineEventAttendanceMode","location":{"@type":"VirtualLocation","url":""}},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-content\/uploads\/sites\/17\/2022\/03\/Sladami-uratowanych_baner-www.png","width":1640,"height":924},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/pl\/2022\/03\/09\/rozmowa-online-sladami-uratowanych-dzieci-i-wnuki-wiezniarek-uratowanych-przez-biale-autobusy-odwiedzaja-auschwitz\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Rozmowa online: \u201e\u015aladami uratowanych. Dzieci i wnuki wi\u0119\u017aniarek uratowanych przez Bia\u0142e autobusy odwiedzaj\u0105 Auschwitz.\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/","name":"Instytut Polski w Sztokholmie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/062b5a5f61f32b17c98996975db8d556","name":"strozniake","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/25e0be9897787f9035155a882fde97cc?s=96&d=mm&r=g","caption":"strozniake"},"sameAs":["http:\/\/strozniake"],"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/author\/strozniake\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8072","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/users\/29"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8072"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8072\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8077,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8072\/revisions\/8077"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7959"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8072"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8072"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/stockholm\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8072"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}