{"id":443,"count":0,"description":"

\u201eKontury\u201d by\u0142y jednym z najwa\u017cniejszych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 literackich polskoj\u0119zycznego \u015brodowiska pisarzy w Izraelu. Almanach powsta\u0142 w 1988 roku jako inicjatywa Zwi\u0105zku Autor\u00f3w Pisz\u0105cych po Polsku w Izraelu (ZAPPI), kt\u00f3ry skupia\u0142 tw\u00f3rc\u00f3w przyby\u0142ych z Polski w r\u00f3\u017cnych okresach \u2014 zar\u00f3wno tych pami\u0119taj\u0105cych jeszcze przedwojenn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 literack\u0105, jak i reprezentant\u00f3w powojennej emigracji. \u201eKontury\u201d szybko sta\u0142y si\u0119 miejscem spotkania rozproszonych g\u0142os\u00f3w, przestrzeni\u0105 dla poezji, prozy, wspomnie\u0144, esej\u00f3w i dokument\u00f3w, kt\u00f3re odzwierciedla\u0142y do\u015bwiadczenie polskich \u017byd\u00f3w \u017cyj\u0105cych w nowym kraju, z zachowaniem j\u0119zyka polskiego jako wa\u017cnego elementu ich to\u017csamo\u015bci.<\/p>\r\n

W tworzeniu pierwszych numer\u00f3w zasadnicz\u0105 rol\u0119 odegra\u0142y Renata Jab\u0142o\u0144ska<\/strong> i Anna \u0106wiakowska<\/strong>, wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105ce przy organizacji ZAPPI i aktywnie uczestnicz\u0105ce w pracy redakcyjnej. Ich dzia\u0142ania pozwoli\u0142y almanachowi przyj\u0105\u0107 profil otwarty, wielog\u0142osowy, dokumentuj\u0105cy tw\u00f3rczo\u015b\u0107 rozproszon\u0105. R\u00f3wnie wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 by\u0142 Ryszard L\u00f6w (1930\u20132004)<\/strong> \u2014 pisarz, eseista i krytyk literacki, kt\u00f3ry przez lata porz\u0105dkowa\u0142 dorobek polskoj\u0119zycznych tw\u00f3rc\u00f3w w Izraelu. Jego publikacje, takie jak Hebrajska obecno\u015b\u0107 Juliana Tuwima<\/em>, Pod znakiem starych foliant\u00f3w<\/em> czy Rozpoznania. Szkice literackie<\/em>, obejmowa\u0142y badania nad literatur\u0105 polsko\u2011\u017cydowsk\u0105, histori\u0105 przek\u0142ad\u00f3w i recepcj\u0105 literatury polskiej w \u015bwiecie hebrajskim. W \u201eKonturach\u201d L\u00f6w pe\u0142ni\u0142 rol\u0119 redaktora i kronikarza, dbaj\u0105c zar\u00f3wno o literack\u0105 jako\u015b\u0107, jak i o dokumentacyjny charakter almanachu.<\/p>\r\n

Autorzy publikuj\u0105cy w \u201eKonturach\u201d mieli bardzo r\u00f3\u017cne do\u015bwiadczenia. Wielu z nich prze\u017cy\u0142o wojn\u0119 i Zag\u0142ad\u0119, a nast\u0119pnie emigracj\u0119 do Izraela, niekt\u00f3rzy m\u0142odsi wychowywali si\u0119 ju\u017c w nowym kraju, zachowuj\u0105c j\u0119zyk polski jako dziedzictwo rodzinne. Ich teksty porusza\u0142y tematy pami\u0119ci, traum wojennych, \u017cycia w diasporze, a tak\u017ce codziennej rzeczywisto\u015bci izraelskiej, refleksji kulturowej i to\u017csamo\u015bci. Almanach \u0142\u0105czy\u0142 pokolenia i style literackie \u2014 od klasycznej poezji, przez realistyczn\u0105 proz\u0119 autobiograficzn\u0105, po eksperymenty literackie \u2014 dokumentuj\u0105c jednocze\u015bnie histori\u0119 polskoj\u0119zycznej literatury w Izraelu. Izrael jest ostatni\u0105 przystani\u0105 odchodz\u0105cej ju\u017c literatury polsko-\u017cydowskiej.<\/em>
\r\n\u201eKontury\u201d to miejsce spotkania tw\u00f3rc\u00f3w, dla kt\u00f3rych pisanie po polsku jest czym\u015b tak <\/em>naturalnym jak oddychanie. Siedz\u0105 pod wy\u015bnionymi przez mi\u0119dzywojennych poet\u00f3w <\/em>palmami hebrajskiej ojczyzny i ws\u0142uchuj\u0105 si\u0119 we frazy Kwiat\u00f3w polskich, szumi\u0105ce <\/em>o tym, \u017ce \u201eWis\u0142a p\u0142ynie, Wis\u0142a p\u0142ynie...\u201d -\u00a0<\/em>napisa\u0142 o \u015brodowisku polskoj\u0119zycznych pisarzy w Izraelu Jacek Leociak w 1995 r.<\/p>\r\n

W \u201eKonturach\u201d publikowali zar\u00f3wno uznani autorzy, tacy jak Ida Fink<\/strong>, Halina Birenbaum<\/strong>, Irit Amiel<\/strong>, Stanis\u0142aw Wygodzki<\/strong>, Natan Gross<\/strong>, Leo Lipski<\/strong>, \u0141ucja Gliksman<\/strong>, Maria Lewi\u0144ska<\/strong>, jak i mniej znani tw\u00f3rcy, kt\u00f3rzy stanowili \u201e\u015brodkowy\u201d kr\u0105g autor\u00f3w almanachu. Ich utwory, eseje, wspomnienia i dokumenty tworzy\u0142y wielog\u0142osow\u0105 panoram\u0119 literack\u0105 \u015brodowiska, jednocze\u015bnie zachowuj\u0105c pami\u0119\u0107 o historii i do\u015bwiadczeniu emigracyjnym.<\/p>\r\n

Procesy demograficzne i kulturowe \u2014 starzenie si\u0119 pokolenia pisz\u0105cego po polsku, stopniowa hebraizacja m\u0142odszych generacji oraz kurczenie si\u0119 czytelniczego zaplecza \u2014 sprawi\u0142y, \u017ce pismo nie mog\u0142o trwa\u0107 w niezmienionej formie w niesko\u0144czono\u015b\u0107. Ostatnie numery ukaza\u0142y si\u0119 w pierwszej po\u0142owie lat 2000, a edycja zamykaj\u0105ca seri\u0119 ukaza\u0142a si\u0119 w 2006 roku<\/strong>, ko\u0144cz\u0105c blisko dwudziestoletni\u0105 histori\u0119 almanachu.<\/p>\r\n

Dzi\u015b \u201eKontury\u201d pozostaj\u0105 wa\u017cnym dokumentem polskoj\u0119zycznej literatury izraelskiej \u2014 \u015bwiadectwem tw\u00f3rczo\u015bci, pami\u0119ci i kultury, kt\u00f3re dzi\u0119ki redaktorom takim jak Renata Jab\u0142o\u0144ska, Anna \u0106wiakowska i Ryszard L\u00f6w zosta\u0142y zachowane i udost\u0119pnione kolejnym pokoleniom.<\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/p>\r\n