{"id":7494,"date":"2025-12-22T14:54:19","date_gmt":"2025-12-22T13:54:19","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/?p=7494"},"modified":"2025-12-22T15:13:36","modified_gmt":"2025-12-22T14:13:36","slug":"antoni-slonimski-na-lamach-iton77","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/","title":{"rendered":"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d"},"content":{"rendered":"<p data-start=\"4819\" data-end=\"5151\">W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: <em>szmonces<\/em> \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego.<\/p>\n<p data-start=\"5153\" data-end=\"5631\"><em>Szmonces<\/em> cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, kalki j\u0119zykowe w jidysz i polskim \u2014 lecz w\u0142a\u015bnie ta przesada otwiera\u0142a przestrze\u0144 swobodnej debaty o to\u017csamo\u015bci. Kabaret by\u0142 miejscem, w kt\u00f3rym wolno by\u0142o podwa\u017ca\u0107 normy, \u0142ama\u0107 hierarchie i m\u00f3wi\u0107 ze sceny to, czego nie da\u0142o si\u0119 powiedzie\u0107 poza ni\u0105. Pozwala\u0142 \u017cydowsko-polskim postaciom istnie\u0107 w ca\u0142ej ich z\u0142o\u017conej dwoisto\u015bci \u2014 nie tylko w formie karykatury, lecz jako krytycznego zwierciad\u0142a epoki.<\/p>\n<p data-start=\"5633\" data-end=\"6186\">Jednym z tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy doprowadzili ten j\u0119zyk do nowych wy\u017cyn, by\u0142 <strong>Antoni S\u0142onimski (1895\u20131976)<\/strong>. Poeta, satyryk, publicysta, dramaturg i intelektualista, urodzony w Warszawie w rodzinie \u017cydowskiej, kt\u00f3ra przesz\u0142a na chrze\u015bcija\u0144stwo. Ju\u017c w wieku 18 lat opublikowa\u0142 sw\u00f3j pierwszy wiersz. Cho\u0107 urodzi\u0142 si\u0119 ju\u017c jako syn katolik\u00f3w, by\u0142 dumny ze swojego \u017cydowskiego pochodzenia i zachowa\u0142 je jako cz\u0119\u015b\u0107 w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci. Dla wielu \u017byd\u00f3w postrzegany by\u0142 jako katolik; dla polskich nacjonalist\u00f3w \u2014 \u017bydem. S\u0142onimski odmawia\u0142 wyboru mi\u0119dzy nimi. \u201e<em>Zbyt ubogi wyb\u00f3r, panowie<\/em>\u201d \u2014 mawia\u0142.<\/p>\n<p data-start=\"6188\" data-end=\"6425\">Poza poezj\u0105 pisa\u0142 proz\u0119, dramaty, eseje i felietony. By\u0142 jednym z za\u0142o\u017cycieli grupy poetyckiej Skamander, jednego z fundament\u00f3w polskiej poezji okresu mi\u0119dzywojennego, kt\u00f3ra przenios\u0142a poezj\u0119 z narodowego patosu ku codzienno\u015bci i przestrzeni miejskiej. Mimo tych osi\u0105gni\u0119\u0107, jego g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o utrzymania stanowi\u0142y felietony. W latach 1926\u20131928 publikowa\u0142 co tydzie\u0144 rubryk\u0119 \u201eKronika tygodniowa\u201d w <em data-start=\"6582\" data-end=\"6609\">Wiadomo\u015bciach Literackich<\/em>. To tam w pe\u0142ni ujawni\u0142a si\u0119 jego autorska ostro\u015b\u0107 \u2014 po\u0142\u0105czenie bezwgl\u0119dnej ironii, humoru, polityki, krytyki kultury i inteligencji.<\/p>\n<p data-start=\"6763\" data-end=\"7124\">Druga wojna \u015bwiatowa przerwa\u0142a jego dotychczasowe \u017cycie. Uciek\u0142 z Polski, przebywa\u0142 na emigracji w Pary\u017cu i Londynie, by dopiero na pocz\u0105tku lat 50. powr\u00f3ci\u0107 do kraju \u2014 do surowej, komunistycznej rzeczywisto\u015bci. W latach 60. sta\u0142 si\u0119 jednym z intelektualnych symboli oporu wobec re\u017cimu, zw\u0142aszcza w kwestiach wolno\u015bci s\u0142owa, praw autorskich i wolno\u015bci artystycznej.<\/p>\n<p data-start=\"7126\" data-end=\"7505\">Posta\u0107 Antoniego S\u0142onimskiego \u2014 jednego z najbardziej wyrazistych g\u0142os\u00f3w literatury polskiej XX wieku \u2014 by\u0142a dot\u0105d niemal nieznana izraelskim czytelnikom. Z okazji 130. rocznicy jego urodzin Sejm RP og\u0142osi\u0142 rok 2025 \u201eRokiem S\u0142onimskiego\u201d, a w jego ramach ukazuje si\u0119 zimowy numer magazynu literacko-kulturalnego <em data-start=\"7459\" data-end=\"7468\">Iton 77<\/em>, po\u015bwi\u0119cony jego \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci.<\/p>\n<p data-start=\"7507\" data-end=\"7648\">Numer zawiera wyb\u00f3r tekst\u00f3w, kt\u00f3re ukazuj\u0105 S\u0142onimskiego nie jako odleg\u0142ego tw\u00f3rc\u0119 klasycznego, lecz jako pisarza \u017cywego, przenikliwego i wci\u0105\u017c aktualnego:<\/p>\n<ul data-start=\"7649\" data-end=\"7947\">\n<li data-start=\"7649\" data-end=\"7737\">\n<p data-start=\"7651\" data-end=\"7737\">fragment biografii <em data-start=\"7670\" data-end=\"7701\">S\u0142onimski. Heretyk na m\u00f3wnicy<\/em> autorstwa Joanny Kuciel-Frydryszak w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"7738\" data-end=\"7857\">\n<p data-start=\"7740\" data-end=\"7857\">dwa felietony z lat 1926\u20131928 opublikowane w warszawskim pi\u015bmie <em data-start=\"7804\" data-end=\"7824\">Cyrulik Warszawski <\/em>w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;<\/p>\n<\/li>\n<li data-start=\"7858\" data-end=\"7947\">\n<p data-start=\"7860\" data-end=\"7947\">pi\u0119\u0107 wierszy w przek\u0142adzie na j\u0119zyk hebrajski autorstwa prof. Rafiego Weicherta.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p data-start=\"7949\" data-end=\"8352\">To wyj\u0105tkowe wydanie ukazuje si\u0119 przy wsparciu Instytutu Polskiego we wsp\u00f3\u0142pracy z <em data-start=\"8037\" data-end=\"8046\">Iton77<\/em> \u2014 czasopismem, kt\u00f3re od niemal pi\u0119ciu dekad stanowi centralne miejsce dla literatury, przek\u0142adu i refleksji kulturowej w j\u0119zyku hebrajskim. To po\u0142\u0105czenie umo\u017cliwia bezpo\u015brednie spotkanie izraelskich czytelnik\u00f3w z jednym z najbardziej z\u0142o\u017conych, zabawnych i krytycznych g\u0142os\u00f3w nowoczesnej kultury polskiej.<\/p>\n<p data-start=\"8354\" data-end=\"8460\">Numer listopad\u2013grudzie\u0144 jest ju\u017c dost\u0119pny w wybranych ksi\u0119garniach oraz <a href=\"https:\/\/iton77.com\/%d7%92%d7%9c%d7%99%d7%95%d7%9f-445\/\">na stronie internetowej <em data-start=\"8450\" data-end=\"8459\">Iton77<\/em><\/a>.<\/p>\n<p data-start=\"8462\" data-end=\"8819\">Opr\u00f3cz publikacji w <em data-start=\"8482\" data-end=\"8491\">Iton 77<\/em> Instytut Polski poleca r\u00f3wnie\u017c nowy odcinek <strong>podcastu Hachmey Polin<\/strong>, w kt\u00f3rym rozmawiali\u015bmy z prof. Marcosem Silberem o \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci S\u0142onimskiego, Skamandrze, londy\u0144skiej emigracji oraz powrocie do komunistycznej Polski. Podcastu mo\u017cna pos\u0142ucha\u0107 na <a href=\"https:\/\/shorturl.at\/A3dSE\">Spotify<\/a>, <a href=\"https:\/\/shorturl.at\/HXtxE\">Simplecast<\/a>, <a href=\"https:\/\/shorturl.at\/xxJdc\">Apple Podcasts<\/a> i <a href=\"https:\/\/shorturl.at\/hdvJP\">YouTube<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: szmonces \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Szmonces cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":206,"featured_media":7489,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[344],"tags":[],"class_list":["post-7494","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-literatura"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d - Instytut Polski w Tel Avivie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d - Instytut Polski w Tel Avivie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: szmonces \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Szmonces cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Tel Avivie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-12-22T13:54:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-12-22T14:13:36+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"675\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"krizevskia\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"krizevskia\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/\",\"name\":\"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski-300x169.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski-1024x576.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\",\"datePublished\":\"2025-12-22T13:54:19+02:00\",\"dateModified\":\"2025-12-22T14:13:36+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/d79284795161befe1ce8f409ff42adba\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2025-12-18\",\"endDate\":\"2025-12-18\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: szmonces \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego.\\r\\nSzmonces cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, kalki j\u0119zykowe w jidysz i polskim \u2014 lecz w\u0142a\u015bnie ta przesada otwiera\u0142a przestrze\u0144 swobodnej debaty o to\u017csamo\u015bci. Kabaret by\u0142 miejscem, w kt\u00f3rym wolno by\u0142o podwa\u017ca\u0107 normy, \u0142ama\u0107 hierarchie i m\u00f3wi\u0107 ze sceny to, czego nie da\u0142o si\u0119 powiedzie\u0107 poza ni\u0105. Pozwala\u0142 \u017cydowsko-polskim postaciom istnie\u0107 w ca\u0142ej ich z\u0142o\u017conej dwoisto\u015bci \u2014 nie tylko w formie karykatury, lecz jako krytycznego zwierciad\u0142a epoki.\\r\\nJednym z tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy doprowadzili ten j\u0119zyk do nowych wy\u017cyn, by\u0142 Antoni S\u0142onimski (1895\u20131976). Poeta, satyryk, publicysta, dramaturg i intelektualista, urodzony w Warszawie w rodzinie \u017cydowskiej, kt\u00f3ra przesz\u0142a na chrze\u015bcija\u0144stwo. Ju\u017c w wieku 18 lat opublikowa\u0142 sw\u00f3j pierwszy wiersz. Cho\u0107 urodzi\u0142 si\u0119 ju\u017c jako syn katolik\u00f3w, by\u0142 dumny ze swojego \u017cydowskiego pochodzenia i zachowa\u0142 je jako cz\u0119\u015b\u0107 w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci. Dla wielu \u017byd\u00f3w postrzegany by\u0142 jako katolik; dla polskich nacjonalist\u00f3w \u2014 \u017bydem. S\u0142onimski odmawia\u0142 wyboru mi\u0119dzy nimi. \u201eZbyt ubogi wyb\u00f3r, panowie\u201d \u2014 mawia\u0142.\\r\\nPoza poezj\u0105 pisa\u0142 proz\u0119, dramaty, eseje i felietony. By\u0142 jednym z za\u0142o\u017cycieli grupy poetyckiej Skamander, jednego z fundament\u00f3w polskiej poezji okresu mi\u0119dzywojennego, kt\u00f3ra przenios\u0142a poezj\u0119 z narodowego patosu ku codzienno\u015bci i przestrzeni miejskiej. Mimo tych osi\u0105gni\u0119\u0107, jego g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o utrzymania stanowi\u0142y felietony. W latach 1926\u20131928 publikowa\u0142 co tydzie\u0144 rubryk\u0119 \u201eKronika tygodniowa\u201d w Wiadomo\u015bciach Literackich. To tam w pe\u0142ni ujawni\u0142a si\u0119 jego autorska ostro\u015b\u0107 \u2014 po\u0142\u0105czenie bezwgl\u0119dnej ironii, humoru, polityki, krytyki kultury i inteligencji.\\r\\nDruga wojna \u015bwiatowa przerwa\u0142a jego dotychczasowe \u017cycie. Uciek\u0142 z Polski, przebywa\u0142 na emigracji w Pary\u017cu i Londynie, by dopiero na pocz\u0105tku lat 50. powr\u00f3ci\u0107 do kraju \u2014 do surowej, komunistycznej rzeczywisto\u015bci. W latach 60. sta\u0142 si\u0119 jednym z intelektualnych symboli oporu wobec re\u017cimu, zw\u0142aszcza w kwestiach wolno\u015bci s\u0142owa, praw autorskich i wolno\u015bci artystycznej.\\r\\nPosta\u0107 Antoniego S\u0142onimskiego \u2014 jednego z najbardziej wyrazistych g\u0142os\u00f3w literatury polskiej XX wieku \u2014 by\u0142a dot\u0105d niemal nieznana izraelskim czytelnikom. Z okazji 130. rocznicy jego urodzin Sejm RP og\u0142osi\u0142 rok 2025 \u201eRokiem S\u0142onimskiego\u201d, a w jego ramach ukazuje si\u0119 zimowy numer magazynu literacko-kulturalnego Iton 77, po\u015bwi\u0119cony jego \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci.\\r\\nNumer zawiera wyb\u00f3r tekst\u00f3w, kt\u00f3re ukazuj\u0105 S\u0142onimskiego nie jako odleg\u0142ego tw\u00f3rc\u0119 klasycznego, lecz jako pisarza \u017cywego, przenikliwego i wci\u0105\u017c aktualnego:\\r\\n\\r\\n\\t\\r\\nfragment biografii S\u0142onimski. Heretyk na m\u00f3wnicy autorstwa Joanny Kuciel-Frydryszak w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;\\r\\n\\r\\n\\t\\r\\ndwa felietony z lat 1926\u20131928 opublikowane w warszawskim pi\u015bmie Cyrulik Warszawski w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;\\r\\n\\r\\n\\t\\r\\npi\u0119\u0107 wierszy w przek\u0142adzie na j\u0119zyk hebrajski autorstwa prof. Rafiego Weicherta.\\r\\n\\r\\n\\r\\nTo wyj\u0105tkowe wydanie ukazuje si\u0119 przy wsparciu Instytutu Polskiego we wsp\u00f3\u0142pracy z Iton77 \u2014 czasopismem, kt\u00f3re od niemal pi\u0119ciu dekad stanowi centralne miejsce dla literatury, przek\u0142adu i refleksji kulturowej w j\u0119zyku hebrajskim. To po\u0142\u0105czenie umo\u017cliwia bezpo\u015brednie spotkanie izraelskich czytelnik\u00f3w z jednym z najbardziej z\u0142o\u017conych, zabawnych i krytycznych g\u0142os\u00f3w nowoczesnej kultury polskiej.\\r\\nNumer listopad\u2013grudzie\u0144 jest ju\u017c dost\u0119pny w wybranych ksi\u0119garniach oraz na stronie internetowej Iton77.\\r\\nOpr\u00f3cz publikacji w Iton 77 Instytut Polski poleca r\u00f3wnie\u017c nowy odcinek podcastu Hachmey Polin, w kt\u00f3rym rozmawiali\u015bmy z prof. Marcosem Silberem o \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci S\u0142onimskiego, Skamandrze, londy\u0144skiej emigracji oraz powrocie do komunistycznej Polski. Podcastu mo\u017cna pos\u0142ucha\u0107 na Spotify, Simplecast, Apple Podcasts i YouTube.\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg\",\"width\":1200,\"height\":675},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/en\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Tel Avivie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/d79284795161befe1ce8f409ff42adba\",\"name\":\"krizevskia\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f3ab76377e8232062aa9596f362ee33?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f3ab76377e8232062aa9596f362ee33?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"krizevskia\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/author\/krizevskia\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d - Instytut Polski w Tel Avivie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d - Instytut Polski w Tel Avivie","og_description":"W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: szmonces \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Szmonces cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/","og_site_name":"Instytut Polski w Tel Avivie","article_published_time":"2025-12-22T13:54:19+00:00","article_modified_time":"2025-12-22T14:13:36+00:00","og_image":[{"width":1200,"height":675,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"krizevskia","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"krizevskia","Estimated reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/","name":"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski-300x169.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski-1024x576.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg","datePublished":"2025-12-22T13:54:19+02:00","dateModified":"2025-12-22T14:13:36+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/d79284795161befe1ce8f409ff42adba"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2025-12-18","endDate":"2025-12-18","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"W\u015br\u00f3d kawiarni Warszawy lat 20. XX wieku rozkwit\u0142 niezwyk\u0142y gatunek: szmonces \u2014 forma kabaretowa, w kt\u00f3rej komiczne dialogi, monologi i piosenki przedstawia\u0142y \u017cycie miasta, mieszcza\u0144stwo oraz \u00f3wczesn\u0105 epok\u0119. Bohaterowie \u2014 najcz\u0119\u015bciej \u017bydzi \u2014 pos\u0142ugiwali si\u0119 humorem i satyr\u0105, by podwa\u017ca\u0107 normy odradzaj\u0105cego si\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego.\r\nSzmonces cz\u0119sto wykorzystywa\u0142y przerysowane \u017cydowskie stereotypy \u2014 akcent, spos\u00f3b m\u00f3wienia, kalki j\u0119zykowe w jidysz i polskim \u2014 lecz w\u0142a\u015bnie ta przesada otwiera\u0142a przestrze\u0144 swobodnej debaty o to\u017csamo\u015bci. Kabaret by\u0142 miejscem, w kt\u00f3rym wolno by\u0142o podwa\u017ca\u0107 normy, \u0142ama\u0107 hierarchie i m\u00f3wi\u0107 ze sceny to, czego nie da\u0142o si\u0119 powiedzie\u0107 poza ni\u0105. Pozwala\u0142 \u017cydowsko-polskim postaciom istnie\u0107 w ca\u0142ej ich z\u0142o\u017conej dwoisto\u015bci \u2014 nie tylko w formie karykatury, lecz jako krytycznego zwierciad\u0142a epoki.\r\nJednym z tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy doprowadzili ten j\u0119zyk do nowych wy\u017cyn, by\u0142 Antoni S\u0142onimski (1895\u20131976). Poeta, satyryk, publicysta, dramaturg i intelektualista, urodzony w Warszawie w rodzinie \u017cydowskiej, kt\u00f3ra przesz\u0142a na chrze\u015bcija\u0144stwo. Ju\u017c w wieku 18 lat opublikowa\u0142 sw\u00f3j pierwszy wiersz. Cho\u0107 urodzi\u0142 si\u0119 ju\u017c jako syn katolik\u00f3w, by\u0142 dumny ze swojego \u017cydowskiego pochodzenia i zachowa\u0142 je jako cz\u0119\u015b\u0107 w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci. Dla wielu \u017byd\u00f3w postrzegany by\u0142 jako katolik; dla polskich nacjonalist\u00f3w \u2014 \u017bydem. S\u0142onimski odmawia\u0142 wyboru mi\u0119dzy nimi. \u201eZbyt ubogi wyb\u00f3r, panowie\u201d \u2014 mawia\u0142.\r\nPoza poezj\u0105 pisa\u0142 proz\u0119, dramaty, eseje i felietony. By\u0142 jednym z za\u0142o\u017cycieli grupy poetyckiej Skamander, jednego z fundament\u00f3w polskiej poezji okresu mi\u0119dzywojennego, kt\u00f3ra przenios\u0142a poezj\u0119 z narodowego patosu ku codzienno\u015bci i przestrzeni miejskiej. Mimo tych osi\u0105gni\u0119\u0107, jego g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o utrzymania stanowi\u0142y felietony. W latach 1926\u20131928 publikowa\u0142 co tydzie\u0144 rubryk\u0119 \u201eKronika tygodniowa\u201d w Wiadomo\u015bciach Literackich. To tam w pe\u0142ni ujawni\u0142a si\u0119 jego autorska ostro\u015b\u0107 \u2014 po\u0142\u0105czenie bezwgl\u0119dnej ironii, humoru, polityki, krytyki kultury i inteligencji.\r\nDruga wojna \u015bwiatowa przerwa\u0142a jego dotychczasowe \u017cycie. Uciek\u0142 z Polski, przebywa\u0142 na emigracji w Pary\u017cu i Londynie, by dopiero na pocz\u0105tku lat 50. powr\u00f3ci\u0107 do kraju \u2014 do surowej, komunistycznej rzeczywisto\u015bci. W latach 60. sta\u0142 si\u0119 jednym z intelektualnych symboli oporu wobec re\u017cimu, zw\u0142aszcza w kwestiach wolno\u015bci s\u0142owa, praw autorskich i wolno\u015bci artystycznej.\r\nPosta\u0107 Antoniego S\u0142onimskiego \u2014 jednego z najbardziej wyrazistych g\u0142os\u00f3w literatury polskiej XX wieku \u2014 by\u0142a dot\u0105d niemal nieznana izraelskim czytelnikom. Z okazji 130. rocznicy jego urodzin Sejm RP og\u0142osi\u0142 rok 2025 \u201eRokiem S\u0142onimskiego\u201d, a w jego ramach ukazuje si\u0119 zimowy numer magazynu literacko-kulturalnego Iton 77, po\u015bwi\u0119cony jego \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci.\r\nNumer zawiera wyb\u00f3r tekst\u00f3w, kt\u00f3re ukazuj\u0105 S\u0142onimskiego nie jako odleg\u0142ego tw\u00f3rc\u0119 klasycznego, lecz jako pisarza \u017cywego, przenikliwego i wci\u0105\u017c aktualnego:\r\n\r\n\t\r\nfragment biografii S\u0142onimski. Heretyk na m\u00f3wnicy autorstwa Joanny Kuciel-Frydryszak w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;\r\n\r\n\t\r\ndwa felietony z lat 1926\u20131928 opublikowane w warszawskim pi\u015bmie Cyrulik Warszawski w przek\u0142adzie Miriam Borenstein;\r\n\r\n\t\r\npi\u0119\u0107 wierszy w przek\u0142adzie na j\u0119zyk hebrajski autorstwa prof. Rafiego Weicherta.\r\n\r\n\r\nTo wyj\u0105tkowe wydanie ukazuje si\u0119 przy wsparciu Instytutu Polskiego we wsp\u00f3\u0142pracy z Iton77 \u2014 czasopismem, kt\u00f3re od niemal pi\u0119ciu dekad stanowi centralne miejsce dla literatury, przek\u0142adu i refleksji kulturowej w j\u0119zyku hebrajskim. To po\u0142\u0105czenie umo\u017cliwia bezpo\u015brednie spotkanie izraelskich czytelnik\u00f3w z jednym z najbardziej z\u0142o\u017conych, zabawnych i krytycznych g\u0142os\u00f3w nowoczesnej kultury polskiej.\r\nNumer listopad\u2013grudzie\u0144 jest ju\u017c dost\u0119pny w wybranych ksi\u0119garniach oraz na stronie internetowej Iton77.\r\nOpr\u00f3cz publikacji w Iton 77 Instytut Polski poleca r\u00f3wnie\u017c nowy odcinek podcastu Hachmey Polin, w kt\u00f3rym rozmawiali\u015bmy z prof. Marcosem Silberem o \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci S\u0142onimskiego, Skamandrze, londy\u0144skiej emigracji oraz powrocie do komunistycznej Polski. Podcastu mo\u017cna pos\u0142ucha\u0107 na Spotify, Simplecast, Apple Podcasts i YouTube."},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2025\/12\/z20635832IEGAntoni-Slonimski.jpg","width":1200,"height":675},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/pl\/2025\/12\/22\/antoni-slonimski-na-lamach-iton77\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/en\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Antoni S\u0142onimski na \u0142amach \u201eIton77\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/","name":"Instytut Polski w Tel Avivie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/d79284795161befe1ce8f409ff42adba","name":"krizevskia","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f3ab76377e8232062aa9596f362ee33?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5f3ab76377e8232062aa9596f362ee33?s=96&d=mm&r=g","caption":"krizevskia"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/author\/krizevskia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/users\/206"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7494"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7495,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7494\/revisions\/7495"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7489"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/telaviv\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}