{"id":2953,"date":"2020-10-08T06:43:54","date_gmt":"2020-10-08T04:43:54","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/?page_id=2953"},"modified":"2020-10-08T06:45:29","modified_gmt":"2020-10-08T04:45:29","slug":"dyplomacja-czasu-wojny-2","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/","title":{"rendered":"Dyplomacja czasu wojny 2"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"text-align: center\"><a href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/ciekawostki-historyczne\/dyplomacja-czasu-wojny\/\">1-12<\/a> \/ <strong>13-24<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>13. Ambasady, poselstwa i konsulaty<\/strong><br \/>Przed wrze\u015bniem 1939 roku Polska posiada\u0142a na ca\u0142ym \u015bwiecie 10 ambasad, 20 poselstw, 24 konsulaty generalne i 42 konsulaty oraz blisko 130 konsulat\u00f3w honorowych. Wybuch wojny, a nast\u0119pnie rozw\u00f3j wydarze\u0144 politycznych w latach 1939-1945 spowodowa\u0142y, \u017ce sie\u0107 polskich plac\u00f3wek uleg\u0142a znacznym zmianom. Atak III Rzeszy na Polsk\u0119 oznacza\u0142 kres dzia\u0142alno\u015bci Ambasady RP w Berlinie i 14 urz\u0119duj\u0105cych w Niemczech urz\u0119d\u00f3w konsularnych, za\u015b agresja Zwi\u0105zku Radzieckiego \u2013 likwidacj\u0119 plac\u00f3wek w Moskwie, Kijowie, Mi\u0144sku i Leningradzie. W latach 1939-1941 na skutek nacisk\u00f3w w\u0142adz niemieckich zamkni\u0119te zosta\u0142y polskie przedstawicielstwa w krajach zdominowanych przez III Rzesz\u0119 m.in. w Rumunii, na W\u0119grzech, w Bu\u0142garii, Jugos\u0142awii, Grecji i Finlandii. Po przyst\u0105pieniu do wojny W\u0142och w 1940 roku zako\u0144czy\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 ambasada RP w Rzymie, a polska plac\u00f3wka przy Stolicy Apostolskiej, wcze\u015bniej znajduj\u0105ca si\u0119 w jednym z rzymskich pa\u0142ac\u00f3w, musia\u0142a przenie\u015b\u0107 sw\u0105 siedzib\u0119 do skromnych biur na terenie Watykanu. W niekt\u00f3rych krajach \u015bwiata polscy dyplomaci mogli kontynuowa\u0107 jednak sw\u0105 prac\u0119 w dotychczasowych warunkach \u2013 pozosta\u0142y w swych siedzibach ambasady w Londynie, Waszyngtonie i Ankarze oraz poselstwa w Bernie, Buenos Aires, Lizbonie, Madrycie, Meksyku, Rio de Janeiro, Szanghaju, Sztokholmie, Kairze i Teheranie. <br \/>Po wznowieniu stosunk\u00f3w dyplomatycznych ze Zwi\u0105zkiem Radzieckim rozpocz\u0119\u0142o prac\u0119 21 terenowych delegatur Ambasady RP w Moskwie. Wszystkie zako\u0144czy\u0142y dzia\u0142alno\u015b\u0107 po zerwaniu przez ZSRR stosunk\u00f3w z Polsk\u0105 po odkryciu grob\u00f3w katy\u0144skich w 1943 roku. Dowodem na znaczenie kontakt\u00f3w z pa\u0144stwami pozaeuropejskimi sta\u0142o si\u0119 podniesienie poselstwa w Szanghaju do rangi ambasady, przeniesionej, zgodnie z \u017cyczeniem w\u0142adz chi\u0144skich do miasta Chongqing oraz otwarcie poselstw w Ottawie i Bagdadzie.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><br \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2954\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.13-300x209.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"209\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.13-300x209.png 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.13-768x535.png 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.13.png 957w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/><em>Ambasada RP w Chongqingu w 1945 roku.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>14. Arty\u015bci, pisarze i naukowcy w s\u0142u\u017cbie dyplomatycznej<\/strong><br \/>Misj\u0119 dyplomatyczn\u0105 pe\u0142ni\u0142y w czasie II wojny \u015bwiatowej liczne osoby, kt\u00f3re przed 1939 rokiem nie by\u0142y pracownikami MSZ. W nowych, skomplikowanych okoliczno\u015bciach ich wiedza, do\u015bwiadczenie i kontakty mia\u0142y cz\u0119sto z punktu widzenia polskiej polityki zagranicznej ogromn\u0105 warto\u015b\u0107. Funkcje dyplomatyczne powierzono mi\u0119dzy innymi Jerzemu Giedroyciowi i J\u00f3zefowi Retingerowi. Giedroyc, przed wojn\u0105 publicysta zwi\u0105zany z obozem konserwatywnym, zosta\u0142 w 1939 roku w Bukareszcie sekretarzem ambasadora Rogera Raczy\u0144skiego i uczestniczy\u0142 w akcji pomocy uchod\u017acom i urz\u0119dnikom ewakuowanym z Polski. Po zamkni\u0119ciu Ambasady RP w listopadzie 1940 roku pozosta\u0142 w Bukareszcie i kierowa\u0142 biurem polskim w poselstwie Chile, kt\u00f3re przej\u0119\u0142o reprezentowanie interes\u00f3w polskich w Rumunii. W 1946 roku za\u0142o\u017cy\u0142 Instytut Literacki i rozpocz\u0105\u0142 wydawanie miesi\u0119cznika \u201eKultura\u201d, kt\u00f3ry wkr\u00f3tce sta\u0142 si\u0119 kluczowym o\u015brodkiem polskiej my\u015bli politycznej na emigracji. Retinger, doradca polityczny premiera Sikorskiego, po wznowieniu w 1941 roku stosunk\u00f3w dyplomatycznych z ZSRR zosta\u0142 jako charg\u00e9 d\u2019affaires pierwszym szefem odtwarzanej ambasady polskiej w Moskwie. Po wojnie nale\u017ca\u0142 do najbardziej wp\u0142ywowych or\u0119downik\u00f3w integracji europejskiej i wsp\u00f3\u0142pracy transatlantyckiej. <br \/>Wybitny przyrodnik prof. Kazimierz Wodzicki zosta\u0142 w 1941 roku konsulem generalnym RP w Wellington w Nowej Zelandii. W paszport s\u0142u\u017cbowy MSZ zaopatrzony zosta\u0142 w 1940 roku \u015bwiatowej s\u0142awy pianista Artur Rubinstein, podejmuj\u0105cy dzia\u0142ania na rzecz Polski \u201ew misji artystycznej\u201d. W Ambasadzie RP w Kujbyszewie attach\u00e9 prasowym zosta\u0142 w 1942 roku pisarz i publicysta Ksawery Pruszy\u0144ski. W Kujbyszewie, a potem w Poselstwie RP w Meksyku funkcj\u0119 attach\u00e9 kulturalnego pe\u0142ni\u0142 inny pisarz, Teodor Parnicki.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><br \/><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2955\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-219x300.jpg\" alt=\"\" width=\"219\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-219x300.jpg 219w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-749x1024.jpg 749w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-768x1050.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-1123x1536.jpg 1123w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-1497x2048.jpg 1497w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.14-scaled.jpg 1872w\" sizes=\"auto, (max-width: 219px) 100vw, 219px\" \/><br \/><em>Paszport s\u0142u\u017cbowy MSZ Artura Rubinsteina.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>15. Uk\u0142ad, kt\u00f3ry ocali\u0142 \u017cycie tysi\u0119cy Polak\u00f3w<\/strong><br \/>30 lipca 1941 roku podpisany zosta\u0142 uk\u0142ad, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 przyczyn\u0105 ogromnych kontrowersji w \u015bwiecie polskiej polityki i kt\u00f3ry doprowadzi\u0142 do powa\u017cnego kryzysu rz\u0105dowego, ale kt\u00f3ry zarazem pozwoli\u0142 na uratowanie \u017cycia tysi\u0105com obywateli polskich deportowanych przez w\u0142adze radzieckie po 1939 roku w g\u0142\u0105b ZSRR. Rozmowy premiera W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego z ambasadorem ZSRR w Londynie Iwanem Majskim (ich nazwiskami zacz\u0119to wkr\u00f3tce okre\u015bla\u0107 uk\u0142ad) nast\u0105pi\u0142y wkr\u00f3tce po ataku niemieckim na Zwi\u0105zek Radziecki i po wej\u015bciu tego mocarstwa w sk\u0142ad koalicji antyhitlerowskiej. Premier RP, aktywnie zach\u0119cany przez w\u0142adze brytyjskie, zdecydowa\u0142 si\u0119 na negocjacje, kt\u00f3re doprowadzi\u0142y do unormowania stosunk\u00f3w polsko-radzieckich. Porozumienie Sikorski-Majski przywraca\u0142o pomi\u0119dzy Polsk\u0105 a ZSRR stosunki dyplomatyczne, uniewa\u017cnia\u0142o traktaty radziecko-niemieckie z sierpnia i wrze\u015bnia 1939 roku, przewidywa\u0142o utworzenie Armii Polskiej w Zwi\u0105zku Radzieckim oraz zapowiada\u0142o zwolnienie z wi\u0119zie\u0144 i miejsc zes\u0142ania przetrzymywanych tam Polak\u00f3w. Sikorski stwierdza\u0142 zdecydowanie: \u201eW danej sprawie wi\u0119cej osi\u0105gn\u0105\u0107 si\u0119 nie da, ktokolwiek opowiada si\u0119 za odmow\u0105, nie widzi rzeczywisto\u015bci\u201d. <br \/>Oponenci genera\u0142a Sikorskiego zarzucali mu, \u017ce uk\u0142ad nie potwierdzi\u0142 expressis verbis uznania przez Rosjan przedwojennej granicy polsko-radzieckiej ustalonej w traktacie ryskim, protestowali przeciwko okre\u015bleniu w dodatkowym protokole obywateli polskich za osoby podlegaj\u0105ce \u201eamnestii\u201d, niczym przest\u0119pc\u00f3w, krytykowali tak\u017ce odsuni\u0119cie od negocjacji kierownictwa Ministerstwa Spraw Zagranicznych i wskazywali na naruszenie przez premiera konstytucyjnych kompetencji g\u0142owy pa\u0144stwa. Prezydent W\u0142adys\u0142aw Raczkiewicz odm\u00f3wi\u0142 podpisania porozumienia, tekst uk\u0142adu nie zosta\u0142 og\u0142oszony w Dzienniku Ustaw, do dymisji podali si\u0119 minister spraw zagranicznych August Zaleski, minister bez teki Kazimierz Sosnkowski i minister sprawiedliwo\u015bci Marian Seyda. Argument przemawiaj\u0105cy za podpisaniem uk\u0142adu okaza\u0142 si\u0119 jednak bezdyskusyjny: porozumienie ocali\u0142o \u017cycie co najmniej 115 tysi\u0105com obywateli polskich, kt\u00f3rzy w nast\u0119pnych miesi\u0105cach zostali uwolnieni z miejsc swego zes\u0142ania i dotarli do punkt\u00f3w formowania Armii Polskiej, a wkr\u00f3tce potem opu\u015bcili Zwi\u0105zek Radziecki.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2956\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-196x300.jpg\" alt=\"\" width=\"196\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-196x300.jpg 196w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-669x1024.jpg 669w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-768x1176.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-1003x1536.jpg 1003w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-1337x2048.jpg 1337w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.15-scaled.jpg 1672w\" sizes=\"auto, (max-width: 196px) 100vw, 196px\" \/><br \/><em>Polski tekst uk\u0142adu polsko-radzieckiego z 30 lipca 1941 roku z podpisem premiera W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>16. Ambasada na nieludzkiej ziemi<\/strong><br \/>Podstawowym zadaniem Ambasady RP otwartej w Moskwie po zawarciu uk\u0142adu Sikorski-Majski sta\u0142o si\u0119 udzielanie pomocy deportowanym obywatelom polskim w ZSRR oraz, nieroz\u0142\u0105cznie z tym zwi\u0105zane, wspieranie akcji rekrutacyjnej do Armii Polskiej w ZSRR. Plac\u00f3wka RP, podobnie jak moskiewskie przedstawicielstwa dyplomatyczne innych pa\u0144stw, ju\u017c w pocz\u0105tkach listopada zosta\u0142a przeniesiona do Kujbyszewa, bardziej oddalonego od europejskiego teatru dzia\u0142a\u0144 wojennych. W nast\u0119pnych tygodniach na terenie ZSRR powsta\u0142a sie\u0107 delegatur ambasady RP. Nie mia\u0142y one formalnie statusu konsulat\u00f3w, ale pe\u0142ni\u0142y w istocie wi\u0119kszo\u015b\u0107 zada\u0144 o charakterze opieki konsularnej: prowadzi\u0142y rejestracj\u0119 obywateli polskich i wystawia\u0142y im dokumenty to\u017csamo\u015bci, stara\u0142y si\u0119 zapewni\u0107 prac\u0119 i minimalne warunki opieki zdrowotnej i socjalnej, organizowa\u0142y szkolnictwo i \u017cycie kulturalne oraz kierowa\u0142y przyby\u0142ych do o\u015brodk\u00f3w formowania jednostek wojskowych w Buzu\u0142uku i Taszkiencie. Pomoc\u0105 s\u0142u\u017cyli delegaturom m\u0119\u017cowie zaufania rekrutuj\u0105cy si\u0119 spo\u015br\u00f3d os\u00f3b zes\u0142anych do ZSRR; wiele z nich p\u00f3\u017aniej zosta\u0142o przez Rosjan aresztowanych. Og\u00f3\u0142em od sierpnia 1941 do kwietnia 1943 roku Ambasada i jej delegatury udzieli\u0142y pomocy niemal 270 tysi\u0105com os\u00f3b przyby\u0142ym z 57 rejon\u00f3w i 704 okr\u0119g\u00f3w Zwi\u0105zku Radzieckiego. <br \/>Armia Polska formowana w ZSRR osi\u0105gn\u0119\u0142a w pa\u017adzierniku 1941 roku stan ponad 40 tysi\u0119cy ludzi. Osobom wst\u0119puj\u0105cym do wojska towarzyszy\u0142a ludno\u015b\u0107 cywilna zwolniona z \u0142agr\u00f3w i zes\u0142ania. Dla tak wielkiej liczby ludzi brakowa\u0142o ubra\u0144, lek\u00f3w, \u017cywno\u015bci, broni i sprz\u0119tu woskowego. Wobec dramatycznej sytuacji zaopatrzeniowej dow\u00f3dca Armii, gen. W\u0142adys\u0142aw Anders, uzgodni\u0142 ze Stalinem ewakuacj\u0119 Wojska Polskiego do Iranu, gdzie formuj\u0105ce si\u0119 oddzia\u0142y mog\u0142y liczy\u0107 na lepsze warunki. Decyzja o opuszczeniu ZSRR przez Armi\u0119 Polsk\u0105 i kilkudziesi\u0119ciotysi\u0119czn\u0105 grup\u0119 cywil\u00f3w niezwykle poszerzy\u0142a zakres czynno\u015bci Poselstwa RP w Teheranie. O skali zada\u0144 plac\u00f3wki \u015bwiadcz\u0105 liczby ewakuowanych: w 1942 roku do Iranu trafi\u0142o z ZSRR \u0142\u0105cznie blisko 116 tysi\u0119cy os\u00f3b, w tym ponad 78 tysi\u0119cy wojskowych i ponad 37 tysi\u0119cy cywil\u00f3w.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2957\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a-192x300.jpg\" alt=\"\" width=\"192\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a-192x300.jpg 192w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a-656x1024.jpg 656w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a-768x1198.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a-984x1536.jpg 984w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.16a.jpg 1153w\" sizes=\"auto, (max-width: 192px) 100vw, 192px\" \/><br \/><em>Paszport wystawiony przez Delegatur\u0119 Ambasady RP w Samarkandzie. Na odwrocie \u2013 lista artyku\u0142\u00f3w \u2013 ubrania i \u017cywno\u015b\u0107 \u2013 wydanych obywatelowi polskiemu przez m\u0119\u017ca zaufania (M.Z.) Ambasady.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>17. Od Afryki po Now\u0105 Zelandi\u0119<\/strong><br \/>Du\u017ce grupy ludno\u015bci cywilnej \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 kobiet, dzieci i m\u0119\u017cczyzn niezdolnych do s\u0142u\u017cby wojskowej ewakuowano z Iranu do innych region\u00f3w \u015bwiata: do Brytyjskiej Afryki Wschodniej (obozy w Tanganice, w Ugandzie i w Kenii, \u0142\u0105cznie ok. 20 tysi\u0119cy os\u00f3b) oraz do Nowej Zelandii (ob\u00f3z w Pahiatua, ok. 800 dzieci). Jeden z rozdzia\u0142\u00f3w dramatycznych los\u00f3w obywateli polskich ewakuowanych z ZSRR rozegra\u0142 si\u0119 w Indiach. Dzia\u0142aj\u0105cy w Bombaju Konsulat Generalny RP otoczy\u0142 opiek\u0105 ok. 600 polskich sierot, przebywaj\u0105cych w tragicznych warunkach przy o\u015brodkach rekrutacyjnych Armii Polskiej. W akcji zorganizowanej przez plac\u00f3wk\u0119 przy wsparciu Polskiego Czerwonego Krzy\u017ca dzieci przetransportowano przez Iran i Afganistan na teren Indii i umieszczono w o\u015brodku opieku\u0144czym w Balachadi powsta\u0142ym dzi\u0119ki hojno\u015bci maharad\u017cy Jam Saheba. <br \/>Pomocy w uzyskaniu dokument\u00f3w to\u017csamo\u015bci i wiz udziela\u0142y obywatelom polskim tak\u017ce plac\u00f3wki w pa\u0144stwach pozaeuropejskich nieuczestnicz\u0105cych bezpo\u015brednio w dzia\u0142aniach wojennych. Wsparcie potrzebuj\u0105cym oferowa\u0142y m.in. poselstwa i konsulaty w krajach Ameryki \u0141aci\u0144skiej. Po ewakuacji obywateli polskich z Iranu ok. 1500 uchod\u017ac\u00f3w trafi\u0142o do Meksyku. Umieszczono ich w obozie w Santa Rosa ko\u0142o Leon. Piecz\u0119 nad t\u0105 grup\u0105 roztoczy\u0142o Poselstwo RP w Meksyku. Edward Raczy\u0144ski, kt\u00f3ry zast\u0105pi\u0142 Augusta Zaleskiego na czele MSZ, w ok\u00f3lniku do plac\u00f3wek 28 kwietnia 1943 roku stwierdza\u0142: \u201eKatastrofa dziejowa wyrzuci\u0142a na wszystkie niemal tereny wolne od okupacji nieprzyjacielskiej liczne rzesze naszych obywateli i narzuci\u0142a nam zadanie opieki nad nimi w rozmiarach i formach znacznie przewy\u017cszaj\u0105cych praktyk\u0119 przedwojenn\u0105\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2958\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-237x300.jpg\" alt=\"\" width=\"237\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-237x300.jpg 237w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-810x1024.jpg 810w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-768x970.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-1216x1536.jpg 1216w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-1621x2048.jpg 1621w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.17-scaled.jpg 2026w\" sizes=\"auto, (max-width: 237px) 100vw, 237px\" \/><br \/><em>Za\u015bwiadczenie dla uczestniczki transportu z Iranu do Brytyjskiej Afryki Wschodniej.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>18. Raport Karskiego<\/strong><br \/>Wyj\u0105tkowym rozdzia\u0142em historii polskiej dyplomacji w okresie II wojny \u015bwiatowej by\u0142a pomoc udzielana w rozmaity spos\u00f3b obywatelom polskim narodowo\u015bci \u017cydowskiej. Nielicznym z nich uda\u0142o si\u0119 opu\u015bci\u0107 kraj we wrze\u015bniowej fali uchod\u017ac\u00f3w. Na terenach zaj\u0119tych przez III Rzesz\u0119 \u017bydzi zostali pozbawieni wszelkich praw obywatelskich i cywilnych, zmuszeni do zamieszkania w gettach, poddani surowym karom za \u0142amanie przepis\u00f3w dyskryminacyjnych, wystawieni na codzienn\u0105 \u015bmier\u0107. Od roku 1941 podlegali systematycznej eksterminacji uj\u0119tej w 1942 r. w nazistowski plan ca\u0142kowitej zag\u0142ady europejskich \u017byd\u00f3w. Do 1945 roku w niemieckich obozach zag\u0142ady i w gettach straci\u0142o \u017cycie oko\u0142o 3 milion\u00f3w polskich \u017byd\u00f3w. Na terenach zaj\u0119tych przez ZSRR od 100 do 300 tys. \u017byd\u00f3w zosta\u0142o w latach 1939-1941 deportowanych wraz z ludno\u015bci\u0105 polsk\u0105 w g\u0142\u0105b Zwi\u0105zku Radzieckiego. <br \/>W historii dzia\u0142a\u0144 zwi\u0105zanych z sytuacj\u0105 \u017byd\u00f3w w okupowanej Polsce wyj\u0105tkow\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 Jan Karski, kt\u00f3ry przed wrze\u015bniem 1939 r. \u2013 jeszcze pod swym rodowym nazwiskiem jako Jan Kozielewski \u2013 odby\u0142 sta\u017c w Konsulacie Generalnym w Londynie i po praktyce zosta\u0142 etatowym pracownikiem w centrali MSZ. Zaanga\u017cowany w dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105, pracownik Biura Propagandy i Informacji Komendy G\u0142\u00f3wnej AK, odby\u0142 wiele podr\u00f3\u017cy kurierskich mi\u0119dzy Polsk\u0105, Francj\u0105 i Wielk\u0105 Brytani\u0105. W 1942 r. Karski przekaza\u0142 rz\u0105dowi RP w Londynie, a nast\u0119pnie \u015bwiatowej opinii publicznej pierwsze obszerne informacje naocznego \u015bwiadka o Holocau\u015bcie. W lipcu 1943 r. sw\u0105 relacj\u0119 przedstawi\u0142 m.in. prezydentowi USA F.D.Rooseveltowi. Karski powiedzia\u0142 w\u00f3wczas przyw\u00f3dcy \u015bwiatowego mocarstwa: \u201eJe\u017celi Niemcy nie zmieni\u0105 metod wobec ludno\u015bci \u017cydowskiej, je\u015bli nie b\u0119dzie interwencji Aliant\u00f3w \u2013 czy to poprzez represje, czy innego rodzaju, je\u015bli wreszcie nie zajd\u0105 okoliczno\u015bci nieprzewidziane, w ci\u0105gu p\u00f3\u0142tora roku od mojego wyjazdu z Kraju ludno\u015b\u0107 \u017cydowska w Polsce, poza dzia\u0142aczami pracuj\u0105cymi w \u017cydowskim ruchu podziemnym w \u0142\u0105czno\u015bci z nami, przestanie istnie\u0107\u201d. Informacje Karskiego sta\u0142y si\u0119 podstaw\u0105 noty rz\u0105du RP z 10 grudnia 1942 r. skierowanej do rz\u0105d\u00f3w 26 kraj\u00f3w sygnatariuszy Deklaracji Narod\u00f3w Zjednoczonych. Nota zosta\u0142a nast\u0119pnie opublikowana w broszurze \u201eThe Mass Extermination of Jews in German Occupied Poland\u201d, wydanej przez polskie MSZ.<\/p>\n<div id=\"attachment_2959\" style=\"width: 233px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-2959\" class=\"wp-image-2959 size-medium\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18-223x300.jpg\" alt=\"\" width=\"223\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18-223x300.jpg 223w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18-763x1024.jpg 763w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18-768x1031.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18-1144x1536.jpg 1144w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.18.jpg 1393w\" sizes=\"auto, (max-width: 223px) 100vw, 223px\" \/><p id=\"caption-attachment-2959\" class=\"wp-caption-text\"><em>\u00a0<span style=\"font-size: inherit\">Paszport dyplomatyczny wydany Karskiemu przed podr\u00f3\u017c\u0105 do USA w 1943 roku.<\/span><\/em><\/p><\/div>\n\n\n\n\n\n<p><strong>19. Paszporty Paragwaju<\/strong><br \/>Niemal od pocz\u0105tku wojny \u2013 a na szersz\u0105 skal\u0119 w latach 1942 i 1943 \u2013 nielegalnej pomocy \u017cydowskim obywatelom Polski, Holandii, S\u0142owacji, W\u0119gier oraz pozbawionym obywatelstwa \u017bydom niemieckim udziela\u0142o poselstwo RP w Bernie. Za wiedz\u0105 szefa plac\u00f3wki Aleksandra \u0141adosia pracownicy poselstwa Konstanty Rokicki, Stefan Ryniewicz i Juliusz K\u00fchl zorganizowali system nielegalnej produkcji paszport\u00f3w Paragwaju (w nielicznych przypadkach tak\u017ce kilku innych pa\u0144stw po\u0142udniowoameryka\u0144skich). Oryginalne blankiety by\u0142y kupowane od konsul\u00f3w honorowych tych kraj\u00f3w w Bernie. Dokumenty wystawiane \u017bydom chroni\u0142y ich przed wywiezieniem do obozu zag\u0142ady i dawa\u0142y szans\u0119 na prze\u017cycie w obozie dla internowanych obcokrajowc\u00f3w. Poselstwo RP wystawi\u0142o co najmniej 1000 paszport\u00f3w Paragwaju, ka\u017cdy dla kilku cz\u0142onk\u00f3w rodziny. Dokumenty dotar\u0142y tylko do niekt\u00f3rych, uchroni\u0142y \u017cycie co najmniej 800 osobom.<br \/>Szef plac\u00f3wki, Aleksander \u0141ado\u015b, informowa\u0142 Central\u0119 MSZ w Londynie o kulisach produkowania nielegalnych dokument\u00f3w: \u201eAkcja polega na uzyskiwaniu od przyjaznych nam konsul\u00f3w po\u0142udniowoameryka\u0144skich paszport\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci Paragwaju i Hondurasu. Dokument pozostaje u nas, a jego fotografie wysy\u0142a si\u0119 do kraju, ratuje to ludzi od zguby, bo jako \u201ecudzoziemcy\u201d umieszczani s\u0105 w niez\u0142ych warunkach, w specjalnych obozach, gdzie maj\u0105 pozosta\u0107 do ko\u0144ca wojny i gdzie mamy z nimi kontakty listowne. Konsulom sk\u0142adamy pisemne zobowi\u0105zania, \u017ce paszport s\u0142u\u017cy jedynie do ratowania cz\u0142owieka i nie b\u0119dzie wykorzystany inaczej.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2963\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-192x300.jpg\" alt=\"\" width=\"192\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-192x300.jpg 192w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-656x1024.jpg 656w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-768x1198.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-984x1536.jpg 984w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-1313x2048.jpg 1313w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.19-scaled.jpg 1641w\" sizes=\"auto, (max-width: 192px) 100vw, 192px\" \/><br \/><em>Paszport Paragwaju wypisany r\u0119k\u0105 wicekonsula Konstantego Rokickiego.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>20. Najwa\u017cniejsza inicjatywa wielostronna<\/strong><br \/>13 stycznia 1942 roku w londy\u0144skim St.James Palace odby\u0142o si\u0119 mi\u0119dzynarodowe spotkanie, kt\u00f3remu przewodniczy\u0142 premier W\u0142adys\u0142aw Sikorski. By\u0142o po\u015bwi\u0119cone \u015bciganiu niemieckich przest\u0119pc\u00f3w wojennych. Sygnatariuszami przyj\u0119tej w czasie spotkania deklaracji byli przedstawiciele rz\u0105d\u00f3w dziewi\u0119ciu pa\u0144stw, kt\u00f3re znalaz\u0142y si\u0119 pod okupacj\u0105 niemieck\u0105 \u2013 Polski, Belgii, Czechos\u0142owacji, Grecji, Luksemburga, Holandii, Norwegii i Jugos\u0142awii oraz Komitetu Wolnej Francji. Goszcz\u0105ce w Londynie reprezentacje mocarstw by\u0142y obserwatorami obrad, co by\u0142o procedur\u0105, kt\u00f3ra pozwoli\u0142a utrzyma\u0107 Zwi\u0105zek Radziecki poza gronem g\u0142osuj\u0105cych. Ambasador Edward Raczy\u0144ski, stoj\u0105cy od sierpnia 1941 roku na czele polskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych wspomina\u0142: \u201eDeklaracj\u0119 imieniem rz\u0105d polskiego odczyta\u0142em ja. Ca\u0142a impreza by\u0142a zas\u0142ug\u0105 naszych prawnik\u00f3w, Potulickiego i Kulskiego, kt\u00f3rzy uchwa\u0142\u0119 przygotowali, przenegocjowali i wyre\u017cyserowali. (\u2026) Obradowali\u015bmy pod \u015bwiat\u0142ami jupiter\u00f3w, a nasze wynurzenia nadawano przez radio. Eden przy d\u0142ugim stole konferencyjnym gra\u0142 rol\u0119 gospodarza, maj\u0105c po prawicy ambasadora Biddle\u2019a ze Stan\u00f3w Zjednoczonych i ambasadora Bogomo\u0142owa z ZSRR.\u201d <br \/>Przyj\u0119ta deklaracja zapowiadaj\u0105ca \u015bciganie po wojnie zbrodni pope\u0142nionych przez pa\u0144stwa Osi by\u0142a najpowa\u017cniejsz\u0105 polsk\u0105 inicjatyw\u0105 wielostronn\u0105 w czasie II wojny \u015bwiatowej i odegra\u0142a wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w genezie procesu norymberskiego.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2965\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-300x220.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"220\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-300x220.jpg 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-1024x752.jpg 1024w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-768x564.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-1536x1128.jpg 1536w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.20-2048x1504.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/><em>Sala obrad: przy g\u0142osie premier W\u0142adys\u0142aw Sikorski (nad tekstem przem\u00f3wienia, cz\u0119\u015bciowo zas\u0142oni\u0119ty), obok niego po lewej Edward Raczy\u0144ski; po przeciwnej stronie sto\u0142u przedstawiciele mocarstw oraz domini\u00f3w brytyjskich \u2013 pierwszy od lewej ambasador ZSRR Aleksandr Bogomo\u0142ow, drugi pose\u0142 Republiki Chi\u0144skiej Wen She, trzeci ambasador USA Anthony Drexel Biddle, czwarty minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii Anthony Eden, pi\u0105ty ambasador Kanady Vincent Massey, sz\u00f3sty Stanley Bruce, Wysoki Komisarz Australii.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>21. Dyplomacja po \u015bmierci genera\u0142a Sikorskiego<\/strong><br \/>Po katastrofie gibraltarskiej i \u015bmierci premiera W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego na czele nowo sformowanego rz\u0105du RP stan\u0105\u0142 Stanis\u0142aw Miko\u0142ajczyk. 14 lipca 1943 roku funkcj\u0119 ministra spraw zagranicznych w jego gabinecie obj\u0105\u0142 Tadeusz Romer, by\u0142y pose\u0142 w Portugalii i Japonii, a od 1942 roku do zerwania stosunk\u00f3w polsko-radzieckich ambasador RP w Moskwie. Okres, w kt\u00f3rym piastowa\u0142 tek\u0119 ministra by\u0142 czasem s\u0142abni\u0119cia mi\u0119dzynarodowej pozycji Polski. Na konferencji w Teheranie w ko\u0144cu 1943 roku pod nieobecno\u015b\u0107 Polak\u00f3w okre\u015blono zasadniczy kszta\u0142t granic Polski. Rz\u0105d radziecki dzia\u0142a\u0142 w tym czasie metod\u0105 fakt\u00f3w dokonanych \u2013 na zajmowanych przez Armi\u0119 Czerwon\u0105 terenach wschodniej Polski ustanawia\u0142 w\u0142asn\u0105 administracj\u0119 i tworzy\u0142 podleg\u0142y sobie o\u015brodek w\u0142adzy w postaci Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego. S\u0142abo\u015b\u0107 pozycji rz\u0105du RP symbolizowa\u0142a wizyta Miko\u0142ajczyka w Moskwie w sierpniu 1944 roku, gdy premier nie zdo\u0142a\u0142 nawet uzyska\u0107 pomocy dla walcz\u0105cej Warszawy. Zachodni sojusznicy domagali si\u0119, by strona polska ust\u0105pi\u0142a wobec Rosjan ze swego postulatu uznania granic i integralno\u015bci pa\u0144stwa polskiego.<br \/>W listopadzie 1944 roku rz\u0105d Miko\u0142ajczyka, targany wewn\u0119trznymi sprzeczno\u015bciami dotycz\u0105cymi polityki zagranicznej, stosunk\u00f3w polsko-radzieckich oraz przysz\u0142ego pa\u0144stwa polskiego poda\u0142 si\u0119 do dymisji. W nowym gabinecie, sformowanym pod przewodnictwem Tomasza Arciszewskiego, funkcj\u0119 ostatniego ministra spraw zagranicznych uznawanego przez sojusznik\u00f3w rz\u0105du RP w Londynie obj\u0105\u0142 Adam Tarnowski, by\u0142y pose\u0142 RP w Bu\u0142garii. Odsuni\u0119cie rz\u0105du od wp\u0142ywu na decyzje podejmowane w sprawie Polski uwidoczni\u0142o si\u0119 najwyra\u017aniej podczas konferencji ja\u0142ta\u0144skiej w lutym 1945 roku, gdzie przyw\u00f3dcy Zachodu zgodzili si\u0119 na oddanie Polski do strefy wp\u0142yw\u00f3w ZSRR. Rz\u0105d Arciszewskiego ostro przeciwko temu zaoponowa\u0142, ale protestu tego nie pozwolono nawet opublikowa\u0107.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2966\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-300x270.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"270\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-300x270.png 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-1024x923.png 1024w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-768x692.png 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-1536x1384.png 1536w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.21-1-2048x1845.png 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/><em>Przylot delegacji polskiej do Londynu po zako\u0144czeniu wizyty premiera Stanis\u0142awa Miko\u0142ajczyka w Moskwie, 13 sierpnia 1944 roku; w pierwszym rz\u0119dzie w \u015brodku, w rozpi\u0119tym p\u0142aszczu premier Miko\u0142ajczyk, obok po prawej, z kapeluszem w r\u0119ku minister Tadeusz Romer, w jasnym p\u0142aszczu min. Jan Sta\u0144czyk, za nim minister obrony gen. Marian Kukiel i ostatni z prawej by\u0142y ambasador RP w Moskwie Stanis\u0142aw Kot.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>22. Plany trwa\u0142ego pokoju<\/strong><br \/>Ju\u017c 12 czerwca 1941 roku przedstawiciel rz\u0105du RP wraz z reprezentantami 13 innych kraj\u00f3w wzi\u0105\u0142 w Londynie udzia\u0142 w konferencji alianckiej po\u015bwi\u0119conej wsp\u00f3\u0142pracy dla zapewnienia w przysz\u0142o\u015bci trwa\u0142ego pokoju opartego na wyrzeczeniu si\u0119 agresji. Pod koniec wrze\u015bnia 1941 roku ambasador Edward Raczy\u0144ski zawiadomi\u0142 przyw\u00f3dc\u00f3w USA i Wielkiej Brytanii o poparciu w\u0142adz Polski dla Karty Atlantyckiej, przyj\u0119tej 14 sierpnia 1941 roku. 1 stycznia 1942 roku upowa\u017cniony przez rz\u0105d RP ambasador Jan Ciechanowski podpisa\u0142 w Waszyngtonie Deklaracj\u0119 Narod\u00f3w Zjednoczonych. Pa\u0144stwa-sygnatariusze dokumentu wyst\u0119powa\u0142y od tej pory oficjalnie jako Narody Zjednoczone.<br \/>Strona polska bra\u0142a aktywny udzia\u0142 w dzia\u0142aniach podejmowanych pod egid\u0105 nowo powsta\u0142ej wsp\u00f3lnoty, anga\u017cuj\u0105c si\u0119 mi\u0119dzy innymi w prace UNRRA \u2013 United Nations Relief and Rehabilitation Administration, organizacji utworzonej w celu udzielania pomocy obszarom wyzwolonym w Europie i Azji oraz ofiarom II wojny \u015bwiatowej. Mimo swego zaanga\u017cowania w proces budowy Narod\u00f3w Zjednoczonych Polska, jako jedyne z pa\u0144stw-za\u0142o\u017cycieli wsp\u00f3lnoty nie wzi\u0119\u0142a udzia\u0142u w Konferencji Narod\u00f3w Zjednoczonych w San Francisco w kwietniu i czerwcu 1945 roku, na kt\u00f3rej powo\u0142ano do \u017cycia Organizacj\u0119 Narod\u00f3w Zjednoczonych. Zaproszenie wstrzymano do czasu sformowania w Polsce Tymczasowego Rz\u0105du Jedno\u015bci Narodowej. Podczas towarzysz\u0105cego konferencji galowego koncertu w operze w San Francisco \u015bwiatowej s\u0142awy pianista Artur Rubinstein poprzedzi\u0142 sw\u00f3j wyst\u0119p s\u0142owami: \u201eW tej sali, w kt\u00f3rej zebra\u0142y si\u0119 wielkie narody, aby uczyni\u0107 ten \u015bwiat lepszym, nie widz\u0119 flagi Polski, za kt\u00f3r\u0105 toczono t\u0119 okrutn\u0105 wojn\u0119. A wi\u0119c teraz zagram polski hymn narodowy!\u201d Publiczno\u015b\u0107 zareagowa\u0142a na te s\u0142owa owacj\u0105 na stoj\u0105co.<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2967\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-300x167.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"167\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-300x167.png 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-1024x569.png 1024w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-768x426.png 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-1536x853.png 1536w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.22m-2048x1137.png 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/><em>Orygina\u0142 Deklaracji Narod\u00f3w Zjednoczonych \u2013 podpis ambasadora Jana Ciechanowskiego w prawej kolumnie trzeci od do\u0142u.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>23. Nestor polskiej dyplomacji<\/strong><br \/>W wyj\u0105tkowy spos\u00f3b wojna wp\u0142yn\u0119\u0142a na \u017cycie ambasadora RP przy Stolicy Apostolskiej, Kazimierza Pap\u00e9ego. Doktor praw Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego, pe\u0142ni\u0142 w okresie dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego sw\u0105 dyplomatyczn\u0105 misj\u0119 w Hadze, Berlinie, Kopenhadze, Ankarze i Tallinie. W 1929 roku zosta\u0142 konsulem generalnym w Kr\u00f3lewcu, w 1932 \u2013 Komisarzem Generalnym RP w Wolnym Mie\u015bcie Gda\u0144sku, a w 1936 \u2013 pos\u0142em RP w Czechos\u0142owacji. Na dwa miesi\u0105ce przed atakiem Niemiec na Polsk\u0119 rozpocz\u0105\u0142 misj\u0119 ambasadora RP przy Watykanie. Po wybuchu wojny wielokrotne, cho\u0107 nieskutecznie, zabiega\u0142 u papie\u017ca Piusa XII o jednoznaczne wyra\u017cenie solidarno\u015bci z narodem polskim. Informowa\u0142 tak\u017ce watyka\u0144ski Sekretariat Stanu o dramatycznej sytuacji ludno\u015bci \u017cydowskiej na terenach okupowanej Polski.<br \/>Kazimierz Pap\u00e9e pe\u0142ni\u0142 misj\u0119 ambasadora RP tak\u017ce po zako\u0144czeniu wojny, poniewa\u017c Stolica Apostolska nie uzna\u0142a nowych w\u0142adz Polski i nadal utrzymywa\u0142a stosunki dyplomatyczne z rz\u0105dem RP w Londynie. Do roku 1958 piastowa\u0142 stanowisko ambasadora i dziekana korpusu dyplomatycznego przy Watykanie, a po \u015bmierci Piusa XII a\u017c do 1976 roku pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 Administratora Spraw Ambasady RP przy Stolicy Apostolskiej. Zmar\u0142 w 1979 roku. By\u0142 najd\u0142u\u017cej urz\u0119duj\u0105cym reprezentantem dyplomatycznym rz\u0105du RP na uchod\u017astwie.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-2968\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-300x282.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"282\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-300x282.jpg 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-1024x961.jpg 1024w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-768x721.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-1536x1442.jpg 1536w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.23-2048x1922.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><em>Wizyta dow\u00f3dztwa Armii Polskiej w Watykanie, 20 czerwca 1944 roku; w pierwszym rz\u0119dzie w \u015brodku, w mundurze, gen. W\u0142adys\u0142aw Anders, obok niego po lewej gen. Micha\u0142 Karaszewicz-Tokarzewski i biskup polowy J\u00f3zef Gawlina, po prawej w mundurze dyplomatycznym amb. Kazimierz Pap\u00e9e.<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong>24. Niech \u017cyje niepodleg\u0142a Polska!<\/strong><br \/>Na prze\u0142omie 1944 i 1945 roku Ministerstwo Spraw Zagranicznych mia\u0142o nadal na ca\u0142ym \u015bwiecie 7 ambasad, 33 poselstwa i 139 plac\u00f3wek konsularnych. W lutym 1945 roku przyw\u00f3dcy mocarstw koalicji antyhitlerowskiej \u2013 Churchill, Roosevelt i Stalin \u2013 uzgodnili w Ja\u0142cie oddanie Polski pod stref\u0119 wp\u0142yw\u00f3w ZSRR. Mimo pogarszaj\u0105cego si\u0119 po\u0142o\u017cenia dyplomatycznego plac\u00f3wki RP kontynuowa\u0142y sw\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 do pocz\u0105tku lipca 1945 roku, gdy niemal bez wyj\u0105tku zosta\u0142y zamkni\u0119te po cofni\u0119ciu uznania rz\u0105dowi polskiemu w Londynie i nawi\u0105zaniu przez prawie wszystkie kraje stosunk\u00f3w z Tymczasowym Rz\u0105dem Jedno\u015bci Narodowej, utworzonym w Polsce zgodnie z ja\u0142ta\u0144skimi ustaleniami Wielkiej Tr\u00f3jki. Proces likwidacji poprzedzi\u0142o zniszczenie akt i dokumentacji plac\u00f3wek. Opiek\u0119 nad budynkami b\u0119d\u0105cymi w\u0142asno\u015bci\u0105 pa\u0144stwa polskiego powierzono przedstawicielstwom pa\u0144stw trzecich lub w\u0142adzom kraju urz\u0119dowania. <br \/>6 lipca 1945 roku, w dzie\u0144 po cofni\u0119ciu uznania rz\u0105dowi polskiemu przez najwa\u017cniejsze kraje koalicji, minister Adam Tarnowski skierowa\u0142 do szef\u00f3w wszystkich polskich plac\u00f3wek ok\u00f3lnik, w kt\u00f3rym stwierdzi\u0142: \u201eJestem przekonany, \u017ce niezale\u017cnie od tego, jak pod wzgl\u0119dem s\u0142u\u017cbowym przedstawia\u0107 si\u0119 b\u0119dzie w przysz\u0142o\u015bci udzia\u0142 ka\u017cdego z was w dalszych pracach rz\u0105du, wszyscy b\u0119dziecie w miar\u0119 waszych si\u0142 i mo\u017cno\u015bci wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0107 w walce o zwyci\u0119stwo idea\u0142\u00f3w drogich sercu ka\u017cdego prawdziwego Polaka. Niech \u017cyje niepodleg\u0142a Polska!\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-2969\" src=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-300x202.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"202\" srcset=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-300x202.jpg 300w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-1024x690.jpg 1024w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-768x517.jpg 768w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-1536x1035.jpg 1536w, https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/10\/Fot.24-2048x1380.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/><em>Ok\u00f3lnik min. Tarnowskiego z 6 lipca 1945 roku<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align: center\"><a href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/ciekawostki-historyczne\/dyplomacja-czasu-wojny\/\">1-12<\/a> \/ <strong>13-24<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1-12 \/ 13-24 13. Ambasady, poselstwa i konsulatyPrzed wrze\u015bniem 1939 roku Polska posiada\u0142a na ca\u0142ym \u015bwiecie 10 ambasad, 20 poselstw, 24 konsulaty generalne i 42 konsulaty oraz blisko 130 konsulat\u00f3w honorowych. Wybuch wojny, a nast\u0119pnie rozw\u00f3j wydarze\u0144 politycznych w latach 1939-1945 spowodowa\u0142y, \u017ce sie\u0107 polskich plac\u00f3wek uleg\u0142a znacznym zmianom. Atak III Rzeszy na Polsk\u0119 oznacza\u0142 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":94,"featured_media":2380,"parent":2367,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"class_list":["post-2953","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"1-12 \/ 13-24 13. Ambasady, poselstwa i konsulatyPrzed wrze\u015bniem 1939 roku Polska posiada\u0142a na ca\u0142ym \u015bwiecie 10 ambasad, 20 poselstw, 24 konsulaty generalne i 42 konsulaty oraz blisko 130 konsulat\u00f3w honorowych. Wybuch wojny, a nast\u0119pnie rozw\u00f3j wydarze\u0144 politycznych w latach 1939-1945 spowodowa\u0142y, \u017ce sie\u0107 polskich plac\u00f3wek uleg\u0142a znacznym zmianom. Atak III Rzeszy na Polsk\u0119 oznacza\u0142 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Tokio\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-10-08T04:45:29+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"19 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/\",\"name\":\"Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg\",\"datePublished\":\"2020-10-08T04:43:54+00:00\",\"dateModified\":\"2020-10-08T04:45:29+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg\",\"width\":1500,\"height\":1000,\"caption\":\"2018.11.17 DSZ 2018, Dzie\u0144 otwarty MSZ, Fot. Gabriel Pi\u0119tka \/ MSZ\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Poznaj Polsk\u0119\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Artyku\u0142y\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Dyplomacja czasu wojny 2\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Tokio\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio","og_description":"1-12 \/ 13-24 13. Ambasady, poselstwa i konsulatyPrzed wrze\u015bniem 1939 roku Polska posiada\u0142a na ca\u0142ym \u015bwiecie 10 ambasad, 20 poselstw, 24 konsulaty generalne i 42 konsulaty oraz blisko 130 konsulat\u00f3w honorowych. Wybuch wojny, a nast\u0119pnie rozw\u00f3j wydarze\u0144 politycznych w latach 1939-1945 spowodowa\u0142y, \u017ce sie\u0107 polskich plac\u00f3wek uleg\u0142a znacznym zmianom. Atak III Rzeszy na Polsk\u0119 oznacza\u0142 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/","og_site_name":"Instytut Polski w Tokio","article_modified_time":"2020-10-08T04:45:29+00:00","og_image":[{"width":1500,"height":1000,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"19 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/","name":"Dyplomacja czasu wojny 2 - Instytut Polski w Tokio","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg","datePublished":"2020-10-08T04:43:54+00:00","dateModified":"2020-10-08T04:45:29+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-content\/uploads\/sites\/22\/2020\/08\/45243285744_6deb527df9_o.jpg","width":1500,"height":1000,"caption":"2018.11.17 DSZ 2018, Dzie\u0144 otwarty MSZ, Fot. Gabriel Pi\u0119tka \/ MSZ"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/dyplomacja-czasu-wojny-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Poznaj Polsk\u0119","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Artyku\u0142y","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/pl\/poznaj-polske\/artykuly\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Dyplomacja czasu wojny 2"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/","name":"Instytut Polski w Tokio","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2953","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/users\/94"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2953"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2953\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2972,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2953\/revisions\/2972"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2367"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2380"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/tokyo\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2953"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}