{"id":3966,"date":"2022-08-30T10:26:03","date_gmt":"2022-08-30T08:26:03","guid":{"rendered":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/?p=3966"},"modified":"2022-09-02T07:54:16","modified_gmt":"2022-09-02T05:54:16","slug":"rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/","title":{"rendered":"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie"},"content":{"rendered":"\n<p>We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami &#8211; V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). <strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Historia pomnika Adama Mickiewicza<\/strong><\/p>\n<p>Pomys\u0142 postawienia w Wilnie pomnika poety wzbudzaj\u0105cego patriotyczne uczucia zar\u00f3wno po\u015br\u00f3d Polak\u00f3w, jak i Litwin\u00f3w \u2013 Adama Mickiewicza \u2013 pojawi\u0142 si\u0119 ju\u017c w po\u0142owie XIX wieku. Z powodu \u00f3wczesnych reali\u00f3w politycznych urzeczywistnienie tej idei by\u0142o niemo\u017cliwe. Sytuacja zmieni\u0142a si\u0119 jednak po pierwszej wojnie \u015bwiatowej, rozpadzie Imperium Rosyjskiego i przy\u0142\u0105czeniu Wilna do Polski.<\/p>\n<p>Polskie spo\u0142ecze\u0144stwo mi\u0119dzywojennego Wilna by\u0142o niezwykle poruszone kwesti\u0105 postawienia pomnika jednemu z najwybitniejszych wile\u0144skich poet\u00f3w. Mickiewicz bez w\u0105tpienia powinien zosta\u0107 uhonorowany w mie\u015bcie, z kt\u00f3rym by\u0142 tak blisko zwi\u0105zany, w kt\u00f3rym studiowa\u0142 i sp\u0119dzi\u0142 m\u0142odo\u015b\u0107. Jednak szybko ta kwestia sta\u0142a si\u0119\u00a0 \u017ar\u00f3d\u0142em wielu \u017cywych dyskusji i wymian sprzecznych opinii po\u015br\u00f3d wilnian.<\/p>\n<p>W 1923 roku krakowski rze\u017abiarz Zbigniew Pronaszko zaproponowa\u0142, \u017ceby zaprojektowana przez niego rok wcze\u015bniej rze\u017aba stan\u0119\u0142a na Placu Ratuszowym w Wilnie: dwunastometrowy poeta mia\u0142by zosta\u0107 odlany z br\u0105zu lub mosi\u0105dzu. Niestety, propozycja artysty zosta\u0142a odrzucona jako zbyt modernistyczna i niepasuj\u0105ca stylem do okolic Placu Ratuszowego.<\/p>\n<p>W tym samym czasie utworzono komitet wojskowy. Mia\u0142 on na celu doprowadzenie do postawienia w Wilnie rze\u017aby Mickiewicza. Komitet przystan\u0105\u0142 na pomys\u0142 Pronaszki i w 1924 roku zrobiona z otynkowanych desek makieta pomnika zaprojekowanego przez rze\u017abiarza stan\u0119\u0142a na prawym brzegu Wilii, obok dzisiejszego Pa\u0142acu Sportu.<\/p>\n<p>Zdaniem niekt\u00f3rych modernistyczna rze\u017aba by\u0142 szpetna, zdaniem innych \u2013 wyj\u0105tkowo trafnie odzwierciedla\u0142a \u00f3wczesne znaczenie poety. Dzie\u0142o Pronaszki przyci\u0105ga\u0142o wzrok mieszka\u0144c\u00f3w Wilna d\u0142u\u017cej ni\u017c rok \u2013 na brzegu Wilii sta\u0142a a\u017c do 1939 roku. Dopiero wtedy zdecydowano o demonta\u017cu makiety ze wzgl\u0119du na jej z\u0142y stan. Ch\u0119\u0107 postawienia pomnika Mickiewicza \u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c po 1924 roku, zorganizowano dwa konkursy, jednak szans\u0119 na urzeczywistnienie tego pomys\u0142u zaprzepa\u015bci\u0142 wybuch drugiej wojny \u015bwiatowej. Pomnik poety znajduj\u0105cy si\u0119 obok ko\u015bcio\u0142\u00f3w \u015bw. Anny i Bernardy\u0144skiego zosta\u0142 postawiony dopiero w 1984 roku. Jego autorem by\u0142 rze\u017abiarz Gediminas Jok\u016bbonis.<\/p>\n<p>Organizartorzy: Instytut Polski w Wilnie, <a href=\"https:\/\/vilniausmuziejus.lt\/\">Muzeum m. Wilna<\/a><\/p>\n<p>LT &#8211; <a href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2022\/08\/Adamo-Mickiewicziaus-paminklo-istorija.docx\">Adomo Mickiewicziaus paminklo istorija<\/a><\/p>\n<p>ENG &#8211; <a href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2022\/08\/History-of-a-monument-to-Adam-Mickiewicz.docx\"><strong>History of a monument to Adam Mickiewicz<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami &#8211; V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). \u00a0 Historia pomnika Adama [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":97,"featured_media":2539,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[115,45,47,95],"tags":[],"class_list":["post-3966","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia-pl","category-inne","category-literatura-pl","category-wydarzenia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie - Instytut Polski w Wilnie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie - Instytut Polski w Wilnie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami &#8211; V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). \u00a0 Historia pomnika Adama [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Wilnie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-08-30T08:26:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-09-02T05:54:16+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1122\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"kierulisa\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"kierulisa\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/\",\"name\":\"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac-300x210.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac-1024x718.jpg\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\",\"datePublished\":\"2022-08-30T08:26:03+02:00\",\"dateModified\":\"2022-09-02T05:54:16+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/78c72aa8a0c11636786e5f94021bbf20\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2022-09-05\",\"endDate\":\"2022-12-01\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami - V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). \u00a0\\nHistoria pomnika Adama Mickiewicza\\nPomys\u0142 postawienia w Wilnie pomnika poety wzbudzaj\u0105cego patriotyczne uczucia zar\u00f3wno po\u015br\u00f3d Polak\u00f3w, jak i Litwin\u00f3w \u2013 Adama Mickiewicza \u2013 pojawi\u0142 si\u0119 ju\u017c w po\u0142owie XIX wieku. Z powodu \u00f3wczesnych reali\u00f3w politycznych urzeczywistnienie tej idei by\u0142o niemo\u017cliwe. Sytuacja zmieni\u0142a si\u0119 jednak po pierwszej wojnie \u015bwiatowej, rozpadzie Imperium Rosyjskiego i przy\u0142\u0105czeniu Wilna do Polski.\\nPolskie spo\u0142ecze\u0144stwo mi\u0119dzywojennego Wilna by\u0142o niezwykle poruszone kwesti\u0105 postawienia pomnika jednemu z najwybitniejszych wile\u0144skich poet\u00f3w. Mickiewicz bez w\u0105tpienia powinien zosta\u0107 uhonorowany w mie\u015bcie, z kt\u00f3rym by\u0142 tak blisko zwi\u0105zany, w kt\u00f3rym studiowa\u0142 i sp\u0119dzi\u0142 m\u0142odo\u015b\u0107. Jednak szybko ta kwestia sta\u0142a si\u0119\u00a0 \u017ar\u00f3d\u0142em wielu \u017cywych dyskusji i wymian sprzecznych opinii po\u015br\u00f3d wilnian.\\nW 1923 roku krakowski rze\u017abiarz Zbigniew Pronaszko zaproponowa\u0142, \u017ceby zaprojektowana przez niego rok wcze\u015bniej rze\u017aba stan\u0119\u0142a na Placu Ratuszowym w Wilnie: dwunastometrowy poeta mia\u0142by zosta\u0107 odlany z br\u0105zu lub mosi\u0105dzu. Niestety, propozycja artysty zosta\u0142a odrzucona jako zbyt modernistyczna i niepasuj\u0105ca stylem do okolic Placu Ratuszowego.\\nW tym samym czasie utworzono komitet wojskowy. Mia\u0142 on na celu doprowadzenie do postawienia w Wilnie rze\u017aby Mickiewicza. Komitet przystan\u0105\u0142 na pomys\u0142 Pronaszki i w 1924 roku zrobiona z otynkowanych desek makieta pomnika zaprojekowanego przez rze\u017abiarza stan\u0119\u0142a na prawym brzegu Wilii, obok dzisiejszego Pa\u0142acu Sportu.\\nZdaniem niekt\u00f3rych modernistyczna rze\u017aba by\u0142 szpetna, zdaniem innych \u2013 wyj\u0105tkowo trafnie odzwierciedla\u0142a \u00f3wczesne znaczenie poety. Dzie\u0142o Pronaszki przyci\u0105ga\u0142o wzrok mieszka\u0144c\u00f3w Wilna d\u0142u\u017cej ni\u017c rok \u2013 na brzegu Wilii sta\u0142a a\u017c do 1939 roku. Dopiero wtedy zdecydowano o demonta\u017cu makiety ze wzgl\u0119du na jej z\u0142y stan. Ch\u0119\u0107 postawienia pomnika Mickiewicza \u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c po 1924 roku, zorganizowano dwa konkursy, jednak szans\u0119 na urzeczywistnienie tego pomys\u0142u zaprzepa\u015bci\u0142 wybuch drugiej wojny \u015bwiatowej. Pomnik poety znajduj\u0105cy si\u0119 obok ko\u015bcio\u0142\u00f3w \u015bw. Anny i Bernardy\u0144skiego zosta\u0142 postawiony dopiero w 1984 roku. Jego autorem by\u0142 rze\u017abiarz Gediminas Jok\u016bbonis.\\nOrganizartorzy: Instytut Polski w Wilnie, Muzeum m. Wilna\\nLT - Adomo Mickiewicziaus paminklo istorija\\nENG - History of a monument to Adam Mickiewicz\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg\",\"width\":1600,\"height\":1122},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Wilnie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/78c72aa8a0c11636786e5f94021bbf20\",\"name\":\"kierulisa\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8f657fc62324bc6bb80da604bb5900de?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8f657fc62324bc6bb80da604bb5900de?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"kierulisa\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/kierulisa\"],\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/author\/kierulisa\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie - Instytut Polski w Wilnie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie - Instytut Polski w Wilnie","og_description":"We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami &#8211; V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). \u00a0 Historia pomnika Adama [&hellip;]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/","og_site_name":"Instytut Polski w Wilnie","article_published_time":"2022-08-30T08:26:03+00:00","article_modified_time":"2022-09-02T05:54:16+00:00","og_image":[{"width":1600,"height":1122,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"kierulisa","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"kierulisa","Szacowany czas czytania":"3 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/","name":"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac-300x210.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac-1024x718.jpg","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg","datePublished":"2022-08-30T08:26:03+02:00","dateModified":"2022-09-02T05:54:16+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/78c72aa8a0c11636786e5f94021bbf20"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2022-09-05","endDate":"2022-12-01","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"We wrze\u015bniu 2022 r. w ramach obchod\u00f3w Roku Romantyzmu Polskiego na skwerze Sirvydasa w Wilnie stanie rze\u017aba Adama Mickiewicza. Jest to kopia pomnika Poety w skali 1:2, stworzona wed\u0142ug projektu rze\u017abiarza Zbigniewa Pronaszki z 1922 r. Architektem wsp\u00f3\u0142czesnej rze\u017aby jest Tomas Valentinaitis, rze\u017abiarzami - V\u0117jas Aliukas i Matas Janu\u0161onis (\u201eAbrakadabra dirbtuv\u0117s\u201c). \u00a0\nHistoria pomnika Adama Mickiewicza\nPomys\u0142 postawienia w Wilnie pomnika poety wzbudzaj\u0105cego patriotyczne uczucia zar\u00f3wno po\u015br\u00f3d Polak\u00f3w, jak i Litwin\u00f3w \u2013 Adama Mickiewicza \u2013 pojawi\u0142 si\u0119 ju\u017c w po\u0142owie XIX wieku. Z powodu \u00f3wczesnych reali\u00f3w politycznych urzeczywistnienie tej idei by\u0142o niemo\u017cliwe. Sytuacja zmieni\u0142a si\u0119 jednak po pierwszej wojnie \u015bwiatowej, rozpadzie Imperium Rosyjskiego i przy\u0142\u0105czeniu Wilna do Polski.\nPolskie spo\u0142ecze\u0144stwo mi\u0119dzywojennego Wilna by\u0142o niezwykle poruszone kwesti\u0105 postawienia pomnika jednemu z najwybitniejszych wile\u0144skich poet\u00f3w. Mickiewicz bez w\u0105tpienia powinien zosta\u0107 uhonorowany w mie\u015bcie, z kt\u00f3rym by\u0142 tak blisko zwi\u0105zany, w kt\u00f3rym studiowa\u0142 i sp\u0119dzi\u0142 m\u0142odo\u015b\u0107. Jednak szybko ta kwestia sta\u0142a si\u0119\u00a0 \u017ar\u00f3d\u0142em wielu \u017cywych dyskusji i wymian sprzecznych opinii po\u015br\u00f3d wilnian.\nW 1923 roku krakowski rze\u017abiarz Zbigniew Pronaszko zaproponowa\u0142, \u017ceby zaprojektowana przez niego rok wcze\u015bniej rze\u017aba stan\u0119\u0142a na Placu Ratuszowym w Wilnie: dwunastometrowy poeta mia\u0142by zosta\u0107 odlany z br\u0105zu lub mosi\u0105dzu. Niestety, propozycja artysty zosta\u0142a odrzucona jako zbyt modernistyczna i niepasuj\u0105ca stylem do okolic Placu Ratuszowego.\nW tym samym czasie utworzono komitet wojskowy. Mia\u0142 on na celu doprowadzenie do postawienia w Wilnie rze\u017aby Mickiewicza. Komitet przystan\u0105\u0142 na pomys\u0142 Pronaszki i w 1924 roku zrobiona z otynkowanych desek makieta pomnika zaprojekowanego przez rze\u017abiarza stan\u0119\u0142a na prawym brzegu Wilii, obok dzisiejszego Pa\u0142acu Sportu.\nZdaniem niekt\u00f3rych modernistyczna rze\u017aba by\u0142 szpetna, zdaniem innych \u2013 wyj\u0105tkowo trafnie odzwierciedla\u0142a \u00f3wczesne znaczenie poety. Dzie\u0142o Pronaszki przyci\u0105ga\u0142o wzrok mieszka\u0144c\u00f3w Wilna d\u0142u\u017cej ni\u017c rok \u2013 na brzegu Wilii sta\u0142a a\u017c do 1939 roku. Dopiero wtedy zdecydowano o demonta\u017cu makiety ze wzgl\u0119du na jej z\u0142y stan. Ch\u0119\u0107 postawienia pomnika Mickiewicza \u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c po 1924 roku, zorganizowano dwa konkursy, jednak szans\u0119 na urzeczywistnienie tego pomys\u0142u zaprzepa\u015bci\u0142 wybuch drugiej wojny \u015bwiatowej. Pomnik poety znajduj\u0105cy si\u0119 obok ko\u015bcio\u0142\u00f3w \u015bw. Anny i Bernardy\u0144skiego zosta\u0142 postawiony dopiero w 1984 roku. Jego autorem by\u0142 rze\u017abiarz Gediminas Jok\u016bbonis.\nOrganizartorzy: Instytut Polski w Wilnie, Muzeum m. Wilna\nLT - Adomo Mickiewicziaus paminklo istorija\nENG - History of a monument to Adam Mickiewicz"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2021\/07\/zbigniew-pronaszko-mickiewicz-nac.jpg","width":1600,"height":1122},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2022\/08\/30\/rzezba-adama-mickiewicza-w-skwerze-im-sirvydasa-w-wilnie\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Rze\u017aba Adama Mickiewicza na skwerze Sirvydasa w Wilnie"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/","name":"Instytut Polski w Wilnie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/78c72aa8a0c11636786e5f94021bbf20","name":"kierulisa","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8f657fc62324bc6bb80da604bb5900de?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8f657fc62324bc6bb80da604bb5900de?s=96&d=mm&r=g","caption":"kierulisa"},"sameAs":["http:\/\/kierulisa"],"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/author\/kierulisa\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3966","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/users\/97"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3966"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3966\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4096,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3966\/revisions\/4096"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2539"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3966"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3966"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3966"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}