Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) – \u017dirmun\u0173 1F, Wilno.<\/p>\n\n\n\n
22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem sowieckiej dominacji w Europie \u015arodkowo-Wschodniej, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem Wilna oraz wsp\u00f3lnego polsko-litewskiego dziedzictwa historycznego.<\/p>\n\n\n\n
Punktem wyj\u015bcia do dyskusji b\u0119dzie pytanie: w jaki spos\u00f3b mierzy\u0107 straty poniesione przez pa\u0144stwa, spo\u0142ecze\u0144stwa, wsp\u00f3lnoty i jednostki w nast\u0119pstwie podporz\u0105dkowania Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu oraz systemowi komunistycznemu?<\/p>\n\n\n\n
Organizatorzy konferencji proponuj\u0105 szerokie rozumienie poj\u0119cia strat. Debata nie b\u0119dzie dotyczy\u0107 wy\u0142\u0105cznie szk\u00f3d materialnych, gospodarczych czy demograficznych. Przedmiotem refleksji stan\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zniszczenie i rozproszenie elit, zerwanie ci\u0105g\u0142o\u015bci instytucjonalnej, os\u0142abienie wi\u0119zi spo\u0142ecznych, represje wymierzone w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, deformacja systemu prawnego, ograniczenie suwerenno\u015bci, a tak\u017ce d\u0142ugofalowe konsekwencje kulturowe, spo\u0142eczne i psychologiczne.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Polsko-litewski dialog o do\u015bwiadczeniu sowieckiego imperium<\/strong><\/p>\n\n\n\nCelem konferencji jest stworzenie przestrzeni do polsko-litewskiego dialogu naukowego o konsekwencjach epoki sowieckiej, rozpatrywanych w szerszym kontek\u015bcie imperialnej zale\u017cno\u015bci, przemocy politycznej i g\u0142\u0119bokich przekszta\u0142ce\u0144 spo\u0142ecznych.<\/p>\n\n\n\n
Do udzia\u0142u w debacie zaproszeni zostali przedstawiciele wielu dyscyplin: historycy, prawnicy, ekonomi\u015bci, socjologowie, politolodzy, badacze kultury i pami\u0119ci oraz eksperci zajmuj\u0105cy si\u0119 transformacj\u0105 ustrojow\u0105. Interdyscyplinarny charakter spotkania ma umo\u017cliwi\u0107 spojrzenie na konsekwencje sowieckiej dominacji z r\u00f3\u017cnych perspektyw badawczych.<\/p>\n\n\n\n
Uczestnicy b\u0119d\u0105 poszukiwa\u0107 odpowiedzi na zasadnicze pytania: Co zosta\u0142o utracone? Jak straty te mo\u017cna opisa\u0107, udokumentowa\u0107 i por\u00f3wnywa\u0107? Czy istniej\u0105 prawne, polityczne lub symboliczne mechanizmy ich uznania? Jak m\u00f3wi\u0107 o do\u015bwiadczeniu krzywdy w spos\u00f3b, kt\u00f3ry nie zamknie polsko-litewskiego dialogu w konkuruj\u0105cych ze sob\u0105 narracjach historycznych?<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Wilno \u2013 miasto wielu pami\u0119ci<\/strong><\/p>\n\n\n\nNieprzypadkowo miejscem konferencji jest Wilno \u2013 miasto o szczeg\u00f3lnym znaczeniu zar\u00f3wno dla polskiej, jak i litewskiej pami\u0119ci historycznej. Przez stulecia by\u0142o przestrzeni\u0105 spotkania j\u0119zyk\u00f3w, kultur, tradycji politycznych i to\u017csamo\u015bci. Jednocze\u015bnie historia miasta w XX wieku zosta\u0142a g\u0142\u0119boko naznaczona przez kolejne projekty imperialne, okupacj\u0119 niemieck\u0105 i sowieck\u0105, ponown\u0105 sowietyzacj\u0119, deportacje i represje, nacjonalizacj\u0119 w\u0142asno\u015bci oraz radykalne przekszta\u0142cenia struktury spo\u0142ecznej i demograficznej.<\/p>\n\n\n\n
Okres zimnej wojny i w\u0142\u0105czenie Litwy do ZSRR nie oznacza\u0142y jedynie podporz\u0105dkowania geopolitycznego. By\u0142 to r\u00f3wnie\u017c czas systemowej ingerencji w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, prawo, edukacj\u0119, w\u0142asno\u015b\u0107, \u017cycie religijne, j\u0119zyk, nauk\u0119 oraz funkcjonowanie spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego. W przypadku Polski, cho\u0107 formalnie nie zosta\u0142a ona w\u0142\u0105czona do Zwi\u0105zku Sowieckiego, zale\u017cno\u015b\u0107 od sowieckiego imperium oznacza\u0142a ograniczenie suwerenno\u015bci, represje polityczne, deformacj\u0119 instytucji pa\u0144stwowych oraz d\u0142ugotrwa\u0142e konsekwencje spo\u0142eczne i polityczne.<\/p>\n\n\n\n
Konferencja ma zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na fakt, \u017ce strat wynikaj\u0105cych z sowieckiej dominacji nie mo\u017cna sprowadza\u0107 wy\u0142\u0105cznie do wymiaru ekonomicznego. Nale\u017c\u0105 do nich r\u00f3wnie\u017c zjawiska znacznie trudniejsze do zmierzenia: utrata zaufania spo\u0142ecznego, zniszczenie elit, przymusowa i polityczna emigracja, przemilczane traumy, rozpad lokalnych wsp\u00f3lnot czy wykluczenie wielu do\u015bwiadcze\u0144 z oficjalnej pami\u0119ci.<\/p>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
Organizatorzy: <\/strong>Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego, Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie, Forum Dialogu i Wsp\u00f3\u0142pracy im. Jerzego Giedroycia<\/p>\n\n\n\nPartnerzy<\/strong>: Litewski Instytut Historii, Wydzia\u0142 Studi\u00f3w Mi\u0119dzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego<\/p>\n\n\n\nPatroni honorowi:<\/strong> Instytut Polski w Wilnie, Ambasada RP w Wilnie<\/p>\n\n\n\n<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) – \u017dirmun\u0173 1F, Wilno. Wst\u0119p wolny. 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem […]<\/p>\n","protected":false},"author":179,"featured_media":9581,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[95],"tags":[],"class_list":["post-9586","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia"],"yoast_head":"\n
Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d - Instytut Polski w Wilnie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d - Instytut Polski w Wilnie\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) – \u017dirmun\u0173 1F, Wilno. Wst\u0119p wolny. 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Instytut Polski w Wilnie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-09-15T06:24:11+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-15T06:34:33+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"5000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2617\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"strielkunasr\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"strielkunasr\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"event\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/\",\"name\":\"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#primaryimage\"},\"image\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png-300x157.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png-1024x536.png\",\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\"],\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\",\"datePublished\":\"2026-09-15T06:24:11+02:00\",\"dateModified\":\"2026-09-15T06:34:33+02:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/0fe71ab8ff05e4d313f18753e7735a3c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/\"]}],\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"startDate\":\"2026-09-22\",\"endDate\":\"2026-09-22\",\"eventStatus\":\"EventScheduled\",\"eventAttendanceMode\":\"OfflineEventAttendanceMode\",\"location\":{\"@type\":\"place\",\"name\":\"\",\"address\":\"\",\"geo\":{\"@type\":\"GeoCoordinates\",\"latitude\":\"\",\"longitude\":\"\"}},\"description\":\"Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) - \u017dirmun\u0173 1F, Wilno.\\nWst\u0119p wolny.\\n22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem sowieckiej dominacji w Europie \u015arodkowo-Wschodniej, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem Wilna oraz wsp\u00f3lnego polsko-litewskiego dziedzictwa historycznego.\\nPunktem wyj\u015bcia do dyskusji b\u0119dzie pytanie: w jaki spos\u00f3b mierzy\u0107 straty poniesione przez pa\u0144stwa, spo\u0142ecze\u0144stwa, wsp\u00f3lnoty i jednostki w nast\u0119pstwie podporz\u0105dkowania Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu oraz systemowi komunistycznemu?\\nOrganizatorzy konferencji proponuj\u0105 szerokie rozumienie poj\u0119cia strat. Debata nie b\u0119dzie dotyczy\u0107 wy\u0142\u0105cznie szk\u00f3d materialnych, gospodarczych czy demograficznych. Przedmiotem refleksji stan\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zniszczenie i rozproszenie elit, zerwanie ci\u0105g\u0142o\u015bci instytucjonalnej, os\u0142abienie wi\u0119zi spo\u0142ecznych, represje wymierzone w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, deformacja systemu prawnego, ograniczenie suwerenno\u015bci, a tak\u017ce d\u0142ugofalowe konsekwencje kulturowe, spo\u0142eczne i psychologiczne.\\nPolsko-litewski dialog o do\u015bwiadczeniu sowieckiego imperium\\nCelem konferencji jest stworzenie przestrzeni do polsko-litewskiego dialogu naukowego o konsekwencjach epoki sowieckiej, rozpatrywanych w szerszym kontek\u015bcie imperialnej zale\u017cno\u015bci, przemocy politycznej i g\u0142\u0119bokich przekszta\u0142ce\u0144 spo\u0142ecznych.\\nDo udzia\u0142u w debacie zaproszeni zostali przedstawiciele wielu dyscyplin: historycy, prawnicy, ekonomi\u015bci, socjologowie, politolodzy, badacze kultury i pami\u0119ci oraz eksperci zajmuj\u0105cy si\u0119 transformacj\u0105 ustrojow\u0105. Interdyscyplinarny charakter spotkania ma umo\u017cliwi\u0107 spojrzenie na konsekwencje sowieckiej dominacji z r\u00f3\u017cnych perspektyw badawczych.\\nUczestnicy b\u0119d\u0105 poszukiwa\u0107 odpowiedzi na zasadnicze pytania: Co zosta\u0142o utracone? Jak straty te mo\u017cna opisa\u0107, udokumentowa\u0107 i por\u00f3wnywa\u0107? Czy istniej\u0105 prawne, polityczne lub symboliczne mechanizmy ich uznania? Jak m\u00f3wi\u0107 o do\u015bwiadczeniu krzywdy w spos\u00f3b, kt\u00f3ry nie zamknie polsko-litewskiego dialogu w konkuruj\u0105cych ze sob\u0105 narracjach historycznych?\\nWilno \u2013 miasto wielu pami\u0119ci\\nNieprzypadkowo miejscem konferencji jest Wilno \u2013 miasto o szczeg\u00f3lnym znaczeniu zar\u00f3wno dla polskiej, jak i litewskiej pami\u0119ci historycznej. Przez stulecia by\u0142o przestrzeni\u0105 spotkania j\u0119zyk\u00f3w, kultur, tradycji politycznych i to\u017csamo\u015bci. Jednocze\u015bnie historia miasta w XX wieku zosta\u0142a g\u0142\u0119boko naznaczona przez kolejne projekty imperialne, okupacj\u0119 niemieck\u0105 i sowieck\u0105, ponown\u0105 sowietyzacj\u0119, deportacje i represje, nacjonalizacj\u0119 w\u0142asno\u015bci oraz radykalne przekszta\u0142cenia struktury spo\u0142ecznej i demograficznej.\\nOkres zimnej wojny i w\u0142\u0105czenie Litwy do ZSRR nie oznacza\u0142y jedynie podporz\u0105dkowania geopolitycznego. By\u0142 to r\u00f3wnie\u017c czas systemowej ingerencji w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, prawo, edukacj\u0119, w\u0142asno\u015b\u0107, \u017cycie religijne, j\u0119zyk, nauk\u0119 oraz funkcjonowanie spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego. W przypadku Polski, cho\u0107 formalnie nie zosta\u0142a ona w\u0142\u0105czona do Zwi\u0105zku Sowieckiego, zale\u017cno\u015b\u0107 od sowieckiego imperium oznacza\u0142a ograniczenie suwerenno\u015bci, represje polityczne, deformacj\u0119 instytucji pa\u0144stwowych oraz d\u0142ugotrwa\u0142e konsekwencje spo\u0142eczne i polityczne.\\nKonferencja ma zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na fakt, \u017ce strat wynikaj\u0105cych z sowieckiej dominacji nie mo\u017cna sprowadza\u0107 wy\u0142\u0105cznie do wymiaru ekonomicznego. Nale\u017c\u0105 do nich r\u00f3wnie\u017c zjawiska znacznie trudniejsze do zmierzenia: utrata zaufania spo\u0142ecznego, zniszczenie elit, przymusowa i polityczna emigracja, przemilczane traumy, rozpad lokalnych wsp\u00f3lnot czy wykluczenie wielu do\u015bwiadcze\u0144 z oficjalnej pami\u0119ci.\\nOrganizatorzy: Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego, Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie, Forum Dialogu i Wsp\u00f3\u0142pracy im. Jerzego Giedroycia\\nPartnerzy: Litewski Instytut Historii, Wydzia\u0142 Studi\u00f3w Mi\u0119dzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego\\nPatroni honorowi: Instytut Polski w Wilnie, Ambasada RP w Wilnie\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png\",\"width\":5000,\"height\":2617},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website\",\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/\",\"name\":\"Instytut Polski w Wilnie\",\"description\":\"Instytuty Polskie\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/0fe71ab8ff05e4d313f18753e7735a3c\",\"name\":\"strielkunasr\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1f685238784360c3347cf65c78e0c870?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1f685238784360c3347cf65c78e0c870?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"strielkunasr\"},\"url\":\"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/author\/strielkunasr\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d - Instytut Polski w Wilnie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d - Instytut Polski w Wilnie","og_description":"Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) – \u017dirmun\u0173 1F, Wilno. Wst\u0119p wolny. 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem […]","og_url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/","og_site_name":"Instytut Polski w Wilnie","article_published_time":"2026-09-15T06:24:11+00:00","article_modified_time":"2026-09-15T06:34:33+00:00","og_image":[{"width":5000,"height":2617,"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png","type":"image\/png"}],"author":"strielkunasr","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"strielkunasr","Szacowany czas czytania":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"event","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/","name":"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d","isPartOf":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#primaryimage"},"image":["https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png-300x157.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png-1024x536.png","https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png"],"thumbnailUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png","datePublished":"2026-09-15T06:24:11+02:00","dateModified":"2026-09-15T06:34:33+02:00","author":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/0fe71ab8ff05e4d313f18753e7735a3c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/"]}],"@context":"https:\/\/schema.org","startDate":"2026-09-22","endDate":"2026-09-22","eventStatus":"EventScheduled","eventAttendanceMode":"OfflineEventAttendanceMode","location":{"@type":"place","name":"","address":"","geo":{"@type":"GeoCoordinates","latitude":"","longitude":""}},"description":"Konferencja odb\u0119dzie si\u0119 22 wrze\u015bnia 2026 r. w Pa\u0142acu Zespo\u0142u Parku Pami\u0119ci w Tuskulanach (Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie) - \u017dirmun\u0173 1F, Wilno.\nWst\u0119p wolny.\n22 wrze\u015bnia 2026 r. w Wilnie odb\u0119dzie si\u0119 II Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d. Spotkanie b\u0119dzie po\u015bwi\u0119cone interdyscyplinarnej refleksji nad do\u015bwiadczeniem sowieckiej dominacji w Europie \u015arodkowo-Wschodniej, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem Wilna oraz wsp\u00f3lnego polsko-litewskiego dziedzictwa historycznego.\nPunktem wyj\u015bcia do dyskusji b\u0119dzie pytanie: w jaki spos\u00f3b mierzy\u0107 straty poniesione przez pa\u0144stwa, spo\u0142ecze\u0144stwa, wsp\u00f3lnoty i jednostki w nast\u0119pstwie podporz\u0105dkowania Zwi\u0105zkowi Sowieckiemu oraz systemowi komunistycznemu?\nOrganizatorzy konferencji proponuj\u0105 szerokie rozumienie poj\u0119cia strat. Debata nie b\u0119dzie dotyczy\u0107 wy\u0142\u0105cznie szk\u00f3d materialnych, gospodarczych czy demograficznych. Przedmiotem refleksji stan\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c zniszczenie i rozproszenie elit, zerwanie ci\u0105g\u0142o\u015bci instytucjonalnej, os\u0142abienie wi\u0119zi spo\u0142ecznych, represje wymierzone w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, deformacja systemu prawnego, ograniczenie suwerenno\u015bci, a tak\u017ce d\u0142ugofalowe konsekwencje kulturowe, spo\u0142eczne i psychologiczne.\nPolsko-litewski dialog o do\u015bwiadczeniu sowieckiego imperium\nCelem konferencji jest stworzenie przestrzeni do polsko-litewskiego dialogu naukowego o konsekwencjach epoki sowieckiej, rozpatrywanych w szerszym kontek\u015bcie imperialnej zale\u017cno\u015bci, przemocy politycznej i g\u0142\u0119bokich przekszta\u0142ce\u0144 spo\u0142ecznych.\nDo udzia\u0142u w debacie zaproszeni zostali przedstawiciele wielu dyscyplin: historycy, prawnicy, ekonomi\u015bci, socjologowie, politolodzy, badacze kultury i pami\u0119ci oraz eksperci zajmuj\u0105cy si\u0119 transformacj\u0105 ustrojow\u0105. Interdyscyplinarny charakter spotkania ma umo\u017cliwi\u0107 spojrzenie na konsekwencje sowieckiej dominacji z r\u00f3\u017cnych perspektyw badawczych.\nUczestnicy b\u0119d\u0105 poszukiwa\u0107 odpowiedzi na zasadnicze pytania: Co zosta\u0142o utracone? Jak straty te mo\u017cna opisa\u0107, udokumentowa\u0107 i por\u00f3wnywa\u0107? Czy istniej\u0105 prawne, polityczne lub symboliczne mechanizmy ich uznania? Jak m\u00f3wi\u0107 o do\u015bwiadczeniu krzywdy w spos\u00f3b, kt\u00f3ry nie zamknie polsko-litewskiego dialogu w konkuruj\u0105cych ze sob\u0105 narracjach historycznych?\nWilno \u2013 miasto wielu pami\u0119ci\nNieprzypadkowo miejscem konferencji jest Wilno \u2013 miasto o szczeg\u00f3lnym znaczeniu zar\u00f3wno dla polskiej, jak i litewskiej pami\u0119ci historycznej. Przez stulecia by\u0142o przestrzeni\u0105 spotkania j\u0119zyk\u00f3w, kultur, tradycji politycznych i to\u017csamo\u015bci. Jednocze\u015bnie historia miasta w XX wieku zosta\u0142a g\u0142\u0119boko naznaczona przez kolejne projekty imperialne, okupacj\u0119 niemieck\u0105 i sowieck\u0105, ponown\u0105 sowietyzacj\u0119, deportacje i represje, nacjonalizacj\u0119 w\u0142asno\u015bci oraz radykalne przekszta\u0142cenia struktury spo\u0142ecznej i demograficznej.\nOkres zimnej wojny i w\u0142\u0105czenie Litwy do ZSRR nie oznacza\u0142y jedynie podporz\u0105dkowania geopolitycznego. By\u0142 to r\u00f3wnie\u017c czas systemowej ingerencji w pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, prawo, edukacj\u0119, w\u0142asno\u015b\u0107, \u017cycie religijne, j\u0119zyk, nauk\u0119 oraz funkcjonowanie spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego. W przypadku Polski, cho\u0107 formalnie nie zosta\u0142a ona w\u0142\u0105czona do Zwi\u0105zku Sowieckiego, zale\u017cno\u015b\u0107 od sowieckiego imperium oznacza\u0142a ograniczenie suwerenno\u015bci, represje polityczne, deformacj\u0119 instytucji pa\u0144stwowych oraz d\u0142ugotrwa\u0142e konsekwencje spo\u0142eczne i polityczne.\nKonferencja ma zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na fakt, \u017ce strat wynikaj\u0105cych z sowieckiej dominacji nie mo\u017cna sprowadza\u0107 wy\u0142\u0105cznie do wymiaru ekonomicznego. Nale\u017c\u0105 do nich r\u00f3wnie\u017c zjawiska znacznie trudniejsze do zmierzenia: utrata zaufania spo\u0142ecznego, zniszczenie elit, przymusowa i polityczna emigracja, przemilczane traumy, rozpad lokalnych wsp\u00f3lnot czy wykluczenie wielu do\u015bwiadcze\u0144 z oficjalnej pami\u0119ci.\nOrganizatorzy: Instytut Strat Wojennych im. Jana Karskiego, Muzeum Okupacji i Walk o Wolno\u015b\u0107 w Wilnie, Forum Dialogu i Wsp\u00f3\u0142pracy im. Jerzego Giedroycia\nPartnerzy: Litewski Instytut Historii, Wydzia\u0142 Studi\u00f3w Mi\u0119dzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego\nPatroni honorowi: Instytut Polski w Wilnie, Ambasada RP w Wilnie"},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png","contentUrl":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-content\/uploads\/sites\/24\/2026\/09\/wilno_wydarzenie.png.png","width":5000,"height":2617},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/pl\/2026\/09\/15\/miedzynarodowa-konferencja-naukowa-wilno-w-cieniu-imperium-straty-pamiec-dialog-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mi\u0119dzynarodowa Konferencja Naukowa \u201eWilno w cieniu Imperium \u2013 straty, pami\u0119\u0107, dialog\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#website","url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/","name":"Instytut Polski w Wilnie","description":"Instytuty Polskie","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/0fe71ab8ff05e4d313f18753e7735a3c","name":"strielkunasr","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1f685238784360c3347cf65c78e0c870?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/1f685238784360c3347cf65c78e0c870?s=96&d=mm&r=g","caption":"strielkunasr"},"url":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/author\/strielkunasr\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9586","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/users\/179"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9586"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9586\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9589,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9586\/revisions\/9589"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9581"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9586"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9586"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/instytutpolski.pl\/vilnius\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9586"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}