Przed czterdziestu laty, w gor\u0105cych letnich miesi\u0105cach 1980 roku, Europa wygl\u0105da\u0142a zupe\u0142nie inaczej ni\u017c obecnie. Kontynent przecina\u0142a w\u00f3wczas \u017celazna kurtyna, b\u0119d\u0105ca nie tylko metaforyczn\u0105 lini\u0105 politycznego podzia\u0142u. W istocie oddziela\u0142a ona pa\u0144stwa wolne i demokratyczne od tych, kt\u00f3re pozbawiono suwerenno\u015bci i ca\u0142kowicie uzale\u017cniono od sowieckiego imperium.<\/p>\n
W\u015br\u00f3d kraj\u00f3w pozostawionych po wojnie pod protektoratem komunistycznej w\u0142adzy znalaz\u0142a si\u0119 tak\u017ce moja ojczyzna \u2013 Polska. Polska, kt\u00f3ra w wyniku II wojny \u015bwiatowej straci\u0142a blisko 6 milion\u00f3w obywateli, z czego po\u0142ow\u0119 stanowili polscy obywatele pochodzenia \u017cydowskiego. To katastrofa, po kt\u00f3rej \u2013 po ludzku \u2013 nie mieli\u015bmy prawa si\u0119 podnie\u015b\u0107.<\/p>\n
A jednak pr\u00f3bowali\u015bmy. W czasach powojennego zniewolenia, zwanego okresem Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, Polacy nie zrezygnowali z d\u0105\u017ce\u0144 do realizacji marze\u0144 o samostanowieniu, wolno\u015bci i niepodleg\u0142o\u015bci. Nigdy nie pogodzili\u015bmy si\u0119 z niesprawiedliwym wyrokiem historii. Dlatego w Polsce wci\u0105\u017c podejmowano pr\u00f3by heroicznej walki z zale\u017cnym od Moskwy re\u017cimem. Niestety, bezskutecznie. Komunistyczna w\u0142adza bowiem krwawo pacyfikowa\u0142a wszelkie spo\u0142eczne protesty, inwigilowa\u0142a spo\u0142ecze\u0144stwo czy te\u017c cenzurowa\u0142a przejawy wolno\u015bci w sztuce i literaturze. Z ka\u017cdym kolejnym zrywem przybywa\u0142o ofiar, ale mimo to nadzieja nie gas\u0142a.<\/p>\n
Owocem tej nadziei by\u0142 Sierpie\u0144 \u201980, prawdziwy prze\u0142om. By\u0142 to fenomen niewyobra\u017calny w skali ca\u0142ego bloku sowieckiego. Co\u015b, co wywo\u0142a\u0142o og\u00f3lno\u015bwiatowe zdumienie i jednocze\u015bnie podziw. Po serii strajk\u00f3w robotniczych w stoczniach i innych zak\u0142adach pracy w ca\u0142ej Polsce despotyczna partia komunistyczna musia\u0142a wreszcie si\u0119 ugi\u0105\u0107. Wyra\u017cono w\u00f3wczas zgod\u0119 na powstanie pierwszego w historii pa\u0144stw bloku sowieckiego, niezale\u017cnego od w\u0142adzy i samorz\u0105dnego zwi\u0105zku zawodowego.<\/p>\n
Tak zrodzi\u0142a si\u0119 \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d. Formalnie by\u0142a to organizacja zwi\u0105zkowa, ale w istocie stanowi\u0142a og\u00f3lnonarodowy ruch spo\u0142eczny, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142 miliony Polak\u00f3w w jedn\u0105, pe\u0142n\u0105 wiary wsp\u00f3lnot\u0119. Sk\u0105d p\u0142yn\u0119\u0142a ta wiara? Czerpali\u015bmy j\u0105, i czerpiemy do dzi\u015b, z wielowiekowej tradycji politycznej \u2013 umi\u0142owania wolno\u015bci i demokracji. Z przywi\u0105zania do Europy, kt\u00f3rej Polska by\u0142a aktywn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 od tysi\u0105ca lat. A tak\u017ce z natchnienia, kt\u00f3re wzbudzi\u0142 w polskim spo\u0142ecze\u0144stwie papie\u017c Jan Pawe\u0142 II \u2013 jego wyb\u00f3r na Stolic\u0119 Piotrow\u0105 by\u0142 dla Polak\u00f3w nieustaj\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em nadziei i si\u0142y.<\/p>\n
Dzi\u015b, po latach, wida\u0107 bardzo wyra\u017anie, \u017ce \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d by\u0142a kamykiem, kt\u00f3ry spowodowa\u0142 lawin\u0119 i w efekcie upadek \u017celaznej kurtyny w 1989 roku. Dzi\u0119ki \u201eSolidarno\u015bci\u201d Polska wyzwoli\u0142a si\u0119 spod sowieckiej strefy wp\u0142yw\u00f3w, a Europa mog\u0142a znowu sta\u0107 si\u0119 jedn\u0105 ca\u0142o\u015bci\u0105.<\/p>\n
Cho\u0107 od narodzin \u201eSolidarno\u015bci\u201d min\u0119\u0142o ju\u017c czterdzie\u015bci lat, idea\u0142y solidarno\u015bciowe wci\u0105\u017c s\u0105 i powinny by\u0107 dla nas nadal \u017cywe. My, Polacy, przechowali\u015bmy je nie jako muzealne eksponaty, ale jako warto\u015bci okre\u015blaj\u0105ce standard w \u017cyciu publicznym, swoisty wz\u00f3r, do kt\u00f3rego aspirujemy. Ale solidarno\u015b\u0107 stanowi co\u015b wi\u0119cej ni\u017c postulat spo\u0142eczno-polityczny. To forma egzystencji obecna tak\u017ce w codziennych gestach i zachowaniach. \u201eNie ma wolno\u015bci bez solidarno\u015bci\u201d \u2013 przypominamy sobie za Janem Paw\u0142em II. I pami\u0119tamy r\u00f3wnie\u017c, \u017ce nie ma solidarno\u015bci bez mi\u0142o\u015bci, a bez tych dw\u00f3ch \u2013 nie ma te\u017c przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n
Kiedy spadaj\u0105 na nasze spo\u0142ecze\u0144stwo kl\u0119ski \u017cywio\u0142owe \u2013 powodzie, kataklizmy, po\u017cary, tr\u0105by powietrzne \u2013 solidarno\u015b\u0107 staje si\u0119 nie tylko jedn\u0105 z nadrz\u0119dnych zasad dzia\u0142ania, ale po prostu warunkiem przetrwania. Obserwowali\u015bmy to i wci\u0105\u017c obserwujemy w walce z pandemi\u0105 koronawirusa. Bezwarunkowe okazywanie pomocy, po\u015bwi\u0119cenie dla ratowania innych, szczery altruizm, empatia, odrzucenie strachu i egoizmu \u2013 takie wzory w najtrudniejszych chwilach reprezentowali medycy, ratownicy, s\u0142u\u017cby mundurowe, farmaceuci, ale te\u017c sprzedawcy, nauczyciele, przedsi\u0119biorcy i setki tysi\u0119cy zwyk\u0142ych obywateli. To dzi\u0119ki ich postawie mogli\u015bmy przekona\u0107 si\u0119, czym jest solidarno\u015b\u0107 w praktyce.<\/p>\n
Jednak solidarno\u015b\u0107 jest zbyt cenna, by\u015bmy przypominali sobie o niej wy\u0142\u0105cznie w czasach kryzysu. Jej idea\u0142y powinny stanowi\u0107 tak\u017ce tre\u015b\u0107 codziennego \u017cycia, uwidaczniaj\u0105ce si\u0119 ka\u017cdego dnia w \u017cyczliwo\u015bci, go\u015bcinno\u015bci, otwarto\u015bci czy wyrozumia\u0142o\u015bci. Aby je odkrywa\u0107, wystarczy, \u017ce g\u0142\u0119boko pochylimy si\u0119 nad w\u0142asn\u0105 egzystencj\u0105, poznaj\u0105c lepiej wszystkie te szlachetne cechy swojej osobowo\u015bci.<\/p>\n
Ka\u017cdy, kto odnajdzie w sobie ducha solidarno\u015bci, zrozumie, \u017ce nie mo\u017ce on ogranicza\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do sfery indywidualnej. Solidaryzm domaga si\u0119 wsp\u00f3lnoty, bo dopiero w niej w pe\u0142ni si\u0119 realizuje. Dlatego powinni\u015bmy przyj\u0105\u0107 go jako fundamentaln\u0105 regu\u0142\u0119 naszego \u017cycia zbiorowego. Przekonujemy si\u0119 o tym szczeg\u00f3lnie w\u0142a\u015bnie dzi\u015b, gdy miliony Polak\u00f3w, podobnie jak mieszka\u0144cy innych kraj\u00f3w Europy, zmagaj\u0105 si\u0119 z gospodarczymi konsekwencjami pandemii. Zdecydowane ograniczenie rozprzestrzeniania si\u0119 wirusa oraz szybkie<\/p>\n
wprowadzenie odwa\u017cnej strategii antykryzysowej, chroni\u0105cej zar\u00f3wno przedsi\u0119biorc\u00f3w, pracownik\u00f3w, ich rodziny, jak i ca\u0142e samorz\u0105dy \u2013 wszystko to nie by\u0142oby mo\u017cliwe, gdyby\u015bmy nie kierowali si\u0119 w naszych dzia\u0142aniach prymatem solidarno\u015bci.<\/p>\n
Ten sam duch potrzebny jest tak\u017ce wsp\u00f3\u0142czesnej Europie. Razem znale\u017ali\u015bmy si\u0119 na zakr\u0119cie i razem musimy z niego wyj\u015b\u0107 na prost\u0105 \u2013 jako jedna wsp\u00f3lnota. Dlatego tak wa\u017cne jest, by w momencie pr\u00f3by nad egoizmem zwyci\u0119\u017cy\u0142a postawa autentycznej wsp\u00f3\u0142pracy. Pragniemy Europy silnej, tak jak chcemy silnej Polski. Jestem przekonany, \u017ce b\u0119dziemy zdolni kszta\u0142towa\u0107 wsp\u00f3ln\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 o tyle, o ile dziedzictwo \u201eSolidarno\u015bci\u201d przyjmiemy jako fundament naszych dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n
Dlatego dzi\u015b, po czterdziestu latach od pami\u0119tnego Sierpnia \u201980, naszym zasadniczym zadaniem jest sprawi\u0107, by szczeg\u00f3lnie w oczach \u015bwiata \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d nie pozosta\u0142a jedynie kart\u0105 z dziej\u00f3w narodu polskiego.<\/p>\n
Solidarno\u015b\u0107 musimy uczyni\u0107 projektem dla ca\u0142ej Europy, dlatego te\u017c solidarno\u015b\u0107 jest nasz\u0105 propozycj\u0105 na nadchodz\u0105ce dekady rozwoju.<\/p>\n
Relacje mi\u0119dzy pa\u0144stwami europejskimi \u2013 niezale\u017cnie od ich wielko\u015bci i potencja\u0142u ekonomicznego \u2013 powinny by\u0107 wzorowane na relacjach mi\u0119dzyludzkich. Te za\u015b w naturalny spos\u00f3b kszta\u0142towane s\u0105 w\u0142a\u015bnie w my\u015bl zasady solidarno\u015bci. To niezawodna gwarancja konstruowania lepszej przysz\u0142o\u015bci Europy.<\/p>\n
Tekst publikowany r\u00f3wnolegle w polskim miesi\u0119czniku \u201eWszystko Co Najwa\u017cniejsze\u201d.<\/p>\n
BIO: Premier Rzeczpospolitej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Przed czterdziestu laty, w gor\u0105cych letnich miesi\u0105cach 1980 roku, Europa wygl\u0105da\u0142a zupe\u0142nie inaczej ni\u017c obecnie. Kontynent przecina\u0142a w\u00f3wczas \u017celazna kurtyna, b\u0119d\u0105ca nie tylko metaforyczn\u0105 lini\u0105 politycznego podzia\u0142u. W istocie oddziela\u0142a ona pa\u0144stwa wolne i demokratyczne od tych, kt\u00f3re pozbawiono suwerenno\u015bci i ca\u0142kowicie uzale\u017cniono od sowieckiego imperium. W\u015br\u00f3d kraj\u00f3w pozostawionych po wojnie pod protektoratem komunistycznej w\u0142adzy […]<\/p>\n","protected":false},"author":85,"featured_media":5248,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-5251","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"yoast_head":"\n