Polska Stolica Kultury to inicjatywa Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, która powstała aby wspierać i promować życie kulturalne w polskich miastach. Idea narodziła się w trakcie konkursu o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury 2029. Dzięki niej swój potencjał artystyczny i kulturalny będą mogły zaprezentować miasta-finaliści konkursu: Bielsko-Biała w 2026 roku, Katowice w 2027 roku i Kołobrzeg w 2028 roku.

Bielsko-Biała bywa nazywana „Małym Wiedniem”, ponieważ jej rozwój historyczny, architektura i styl życia mieszkańców przez długi czas silnie nawiązywały do wzorców wiedeńskich. Miasto znajdowało się w granicach monarchii austro-węgierskiej i funkcjonowało jako ważny ośrodek administracyjny oraz przemysłowy, ściśle powiązany kulturowo i gospodarczo ze stolicą imperium. W drugiej połowie XIX i na początku XX wieku Bielsko-Biała przeżywała dynamiczny rozkwit, a zamożne mieszczaństwo świadomie kształtowało przestrzeń miejską na wzór Wiednia, wznosząc reprezentacyjne kamienice, gmachy publiczne, teatry i instytucje kultury w stylu secesyjnym i historyzującym.

Podobnie jak Wiedeń, miasto było wielokulturowe i wielojęzyczne – żyli tu obok siebie Polacy, Niemcy i Żydzi, a intensywne życie towarzyskie, kawiarniane i artystyczne tworzyło atmosferę małej metropolii. Określenie „Mały Wiedeń” podkreśla więc nie tylko podobieństwa architektoniczne, lecz także ambicje miasta, jego mieszczańską elegancję oraz poczucie przynależności do wspólnej przestrzeni kulturowej monarchii Habsburgów.

Głównym celem projektu „Polskie Stolice Kultury 2026–2028” jest pokazanie, jak ważna jest rola kultury w rozwoju miast. Ma on pomóc w budowaniu marki miast poprzez realizację programów artystycznych, opartych na lokalnym potencjale twórczym, które będą integrować mieszkańców. Działania te będą nawiązywać do unikalnych cech miast i regionów, a także do współczesnych wyzwań, takich jak zmiany klimatyczne. Projekt pokaże też, jak idea zrównoważonego rozwoju może być częścią życia artystycznego miasta.

Różne oblicza Polskich Stolic Kultury

Polska Stolica Kultury ma stać się symbolem jakości i autentyczności w kulturze oraz inspiracją dla innych miast. 17 stycznia 2026 roku tytuł jako pierwsza obejmie Bielsko-Biała. Następnie, w 2027 roku przekaże go Katowicom, a te – w 2028 roku – Kołobrzegowi. Każde z trzech miast będzie miało możliwość zaprezentowania swojej tożsamości, potencjału twórczego oraz bogactwa kultury, które są zakorzenione w lokalnej wspólnocie:

• Bielsko Biała (Tkamy dobrostan) – wizja miasta jako krosna, na którym tkany jest dobrostan mieszkańców w oparciu o dialog między różnymi grupami społecznymi i sektorami życia społeczno-gospodarczego.
• Katowice (Play!) – zaproszenie do włączenia w życie kulturalne wszystkich mieszkańców, zawierające w swojej artystycznej wizji i strategii wyjście z zamkniętej strefy kultury wysokiej w kierunku jak najszerszej partycypacji w kulturze i sztuce.
• Kołobrzeg (I Sea You) – zwrot w kierunku natury i potrzeba dania głosu małym, lokalnym społecznościom, aby z ich perspektywy przyjrzeć się największym globalnym wyzwaniom.

Dowiedz się więcej

» Odwiedź stronę projektu Polska Stolica Kultury: www.polskastolicakultury.pl  

» Lublin Europejską Stolicą Kultury 2029