Siedemnastego września 1939 roku rosyjska Armia Czerwona zaatakowała Polskę, okupowaną już od 17 dni przez Niemców. Napaść była rezultatem paktu Ribbentrop-Mołotow, który przed wybuchem II wojny światowej zawarły Niemcy i Rosja. Część zachodnia Polski znalazła się w niemieckiej strefie wpływów a wschodnia w radzieckiej. Rosyjski atak wpłynął na całe życie Janiny Lewandowskiej, pasjonatki lotnictwa i sztuki.

Po wkroczeniu do Polski Rosjanie aresztowali ponad 200 tys. osób, w tym wojskowych, prawników i ziemian. Na Syberię wywieźli ok. 1 mln 350 tys. Polaków. Oficerów i policjantów umieścili w obozach jenieckich  m.in. w Katyniu, Charkowie i Twerze.

Po napaści i ZSRR na Polskę  Janina Lewandowska trafiła do sowieckiego obozu jenieckiego w Ostaszkowie, a potem w Kozielsku. Bohaterską pilotkę, tak 22,5 tys. innych polskich jeńców, Rosjanie zabili strzałem w tył głowy w lesie nieopodal Katynia. Jej los udało się jednak wyjaśnić dopiero po 65 latach, w 2005 roku. Poznaj tę niezwykłą historię:

Zobacz poprzedni, czwarty odcinek serii „Polki i Rumunki, które zmieniły świat” poświęcony rumuńskiej malarce Cecilii Cuțescu-Storck:

Wszystkie filmy z cyklu „Polki i Rumunki, które zmieniły świat” można zobaczyć na kanałach internetowych Instytutu Polskiego w Bukareszcie. Każda z 10 animacji prezentuje historię jednej kobiety, która zapisała się w historii Polski lub Rumunii.

Gdzie oglądać?

Facebook: https://www.facebook.com/institutulpolonez/  

YouTube: https://www.youtube.com/institutulpolonez

Instagram: https://www.instagram.com/institutulpolonez/

Animacje, zrealizowane przez polskie studio ilustratorsko-projektowe Dinksy z Cieszyna, są kontynuacją wystawy pt. „Polki i Rumunki, które zmieniły świat” przygotowanej przez Instytut Polski w Bukareszcie w 2018 roku. Opowiada ona o 34 wybitnych kobietach z obu krajów.

Ekspozycja powstała z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości przez Polskę i Roku Praw Kobiet oraz Wielkiego Zjednoczenia Rumunii.

Do tej pory w Rumunii była prezentowana m.in.: w Bukareszcie, Klużu, Sybinie, Râmnicu Vâlcea, Jassach, Suczawie, Krajowej, Alba Iulii, Hosmanie oraz w stolicy Republiki Mołdawii – Kiszyniowie.

===============

Autorzy filmów z serii „Polki i Rumunki, które zmieniły świat”:

Alicja Woźniakowska-Woźniak – ilustracje

Marek Chmiel – animacje

Agnieszka Skieterska – teksty, koordynacja produkcji

Katarzyna Zalaszewska – teksty, koordynacja produkcji

Justyna Świerczek – koordynacja produkcji

Mirela Lazăr – tłumaczenie na język rumuński