1.02.2023 - 28.02.2023 Historia

Wystawa „Architektura Niepodległości w Europie Środkowej” w Kiszyniowie

Zakończenie I wojny światowej w 1918 roku diametralnie zmieniło geopolityczny obraz Europy Środkowej. Wielu narodom przyniosło wolność, dla innych zaś oznaczało głębokie zmiany dotychczasowych ram życia politycznego i gospodarczego. Zniszczenia wojenne, przesunięcia granic oraz zderzenie z nowymi realiami politycznymi odcisnęły piętno na rozwoju kultury oraz kształcie architektury tej części kontynentu w kolejnych dekadach. Jak zmieniły Bukareszt, Warszawa, Tallin, Eforie Nord i Czerniowce, odkryją Państwo zapoznając się z rumuńską wersją wystawy „Architektura Niepodległości w Europie Środkowej” przygotowaną przez Instytut Polski w Bukareszcie. Można oglądać na ogrodzeniu Narodowego Muzeum Historii Mołdawii w Kiszyniowie od 1 do 28 lutego 2023.

Był to co prawda krótki, ale bardzo dynamiczny okres. Na mapie Europy Środkowej pojawiła się mozaika nowych krajów. Marzeniem, które obudziło się po tragedii I wojny światowej, było odzyskanie porządku, zaprowadzenie ładu w rozbitym świecie, znalezienie jakiegoś nowego ustroju dla narodów, które wreszcie uzyskały upragnioną podmiotowość – mówi Łukasz Galusek, zastępca dyrektora ds. programowych Międzynarodowego Centrum Kultury (MCK) w Krakowie i jeden z kuratorów wystawy. Teraz, z perspektywy ponad stu lat możemy spojrzeć na moment, kiedy kształtował się ten nowy ład; dla wielu był czasem świętowania, a u innych data ta nadal zmusza do refleksji. Patrzymy na naszą część kontynentu w rozległym horyzoncie, staramy się objąć całe spectrum zmian, jakie się wtedy dokonywały, a znalazły swoje odbicie w przestrzeni, urbanistyce i architekturze.

Myślą przewodnią wystawy stało się ukazanie bardzo dynamicznego okresu po roku 1918 w całym szerokim spectrum zmian, jakie się wówczas dokonywały, a znalazły swoje odbicie w przestrzeni, urbanistyce i architekturze nowych państw, wyłonionych na mapie Europy Środkowej. Tworzył się nowy ład – polityczny, społeczny i kulturowy.

Tytułowa architektura niepodległości jest w tym wypadku rozumiana szerzej niż pojedyncze budowle. Jest zaznaczaniem swojej podmiotowości w krajobrazie regionów i miast, poszukiwaniem nowych wzorów ikonografii narodowej, wyrazem chęci stworzenia szans dla rozwoju społecznego, ale także powstaniem idei nowego człowieka.

Zmiany polityczne sprawiły, że niegdyś tętniące życiem metropolie traciły swoje istotne znaczenie zaś prowincjonalne miasta z dnia na dzień stawały się stolicami krajów lub regionów. Młode państwowości potrzebowały właściwej i godnej oprawy. Monumentalny charakter gmachów i rozmach przestrzeni publicznych służyły umocowaniu nowej władzy jak i budowaniu tożsamości narodowej. Tryumfy święcił modernizm, który rozwinął się z myślą o potrzebach najuboższych oferując tanie budownictwo mieszkaniowe, aby z czasem zyskać swój nowy, luksusowy wymiar.

Koniec Wielkiej Wojny to także czas narodzin idei nowego człowieka. Człowiek przyszłości miał być zdrowy i wysportowany, a jego ciało miało przypominać maszynę. Zdrowie i higienę, sport i aktywny wypoczynek uznano za czynniki przemian społecznych i obyczajowych oraz ważne elementy konsolidowania nowych społeczeństw. Dokonujące się zmiany świetnie ilustrowała ewolucja uzdrowiska, a także rozwój infrastruktury sportowej. Hale sportowe, tory wyścigowe, pływalnie, stadiony mogące pomieścić tysiące widzów stawały się widomym znakiem modernizacji i świetnym narzędziem propagandowym dla nowo powstałych państw.


Kuratorzy: Łukasz Galusek, dr Żanna Komar, Helena Postawka-Lech, dr Michał Wiśniewski, Natalia Żak

Ekspozycja dofinansowana ze środków polskiego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017-2022.

Wernisaż wystawy odbędzie się w środę, 1 lutego 2023 o godzinie 12.00, przed wejściem do Narodowego Muzeum Historii Mołdawii w Kiszyniowie

from to
Scheduled Historia

Sezon Kulturalny Polska-Rumunia 2024-2025 – Mamy wspólny

Rumunia i Polska organizują pierwszy raz w historii wspólny sezon kulturalny. Zróżnicowany program zaplanowanych wydarzeń oraz intensywnej wymiany kulturalnej przyczynią się do pogłębienia wzajemnych relacji i przyjacielskich więzi łączących od dawna oba kraje. 3 marca 2024 roku po raz pierwszy obchodziliśmy Dzień Solidarności Polsko-Rumuńskiej. Organizowane w tym okresie wyjątkowe wydarzenia kulturalne w Warszawie i Bukareszcie były okazją do zaprezentowania programu sezonu szerokiej publiczności.
03 03.2024 31 10.2024 Historia, Inne, Kino, Literatura, Muzyka, Sztuki wizualne, Teatr, Wydarzenia

„Architektura niepodległości w Europie środkowej” na festiwalu

W ramach Festiwalu Postaw Kulturalnych - Folkever in Siret, w tym roku Instytut Polski w Bukareszcie zaprezentuje wystawę „Architektura Niepodległości w Europie Środkowej”. Zakończenie I wojny światowej w 1918 roku diametralnie zmieniło geopolityczny obraz Europy Środkowej. Wielu narodom przyniosło wolność, dla innych zaś oznaczało głębokie zmiany dotychczasowych ram życia politycznego i gospodarczego. Zniszczenia wojenne, przesunięcia granic oraz zderzenie z nowymi realiami politycznymi odcisnęły piętno na rozwoju kultury oraz kształcie architektury tej części kontynentu w kolejnych dekadach. Jak zmieniły Bukareszt, Warszawa, Tallin, Eforie Nord i Czerniowce, odkryją Państwo odwiedzając Centrum Kultury Siret w okresie 20 września - 4 października 2023.
20 09.2023 04 10.2023 Historia

„Architektura Niepodległości w Europie Środkowej” na Dniach

Dni Polskie to od 23 lat przedsięwzięcie łączące sympozjum na temat szeroko pojętych relacji polsko-rumuńskich na przestrzeni wieków oraz imprezy kulturalne. Od 2006 r. stałym elementem Dni Polskich są także polonijne dożynki w Nowym Sołońcu, podczas których prezentują się wszystkie polskie środowiska z Rumunii, a także sąsiedzi Rumuni i inne narodowości. Tegoroczne 24. Dni Polskie, odbędą się w dniach 24-26 sierpnia 2023 roku w Gura Humorului, Moarze i Nowym Sołońcu.
24 08.2023 Historia