15 października 2026 r. o godz. 17.30 zapraszamy na projekcję filmu dokumentalnego „Świat smaków, zapachów i kolorów Fani” (2025) oraz na spotkanie z reżyserem filmu Andrzejem Ciecierskim.

Film dokumentalny „Świat smaków, zapachów i kolorów Fani” opowiada o mieszkającej w Wilnie pionierce kuchni wegetariańskiej Fanii Lewando (1887–1941). Przed II wojną światową prowadziła ona w Wilnie popularną restaurację „Dietojarska Jadłodajnia” przy dzisiejszej ulicy Niemieckiej. Serwowano w niej dania wegetariańskie inspirowane tradycjami kuchni aszkenazyjskiej. Fania Lewando łączyła nietypowe smaki i przywiązywała dużą wagę do zdrowego odżywiania, wierząc, że podstawą dobrego zdrowia jest bogata w witaminy dieta pozbawiona mięsa.

Jej talent kulinarny zdobył szerokie uznanie. W restauracji bywało wielu znakomitych gości, wśród nich także wówczas jeszcze mało znany młody Marc Chagall. Fania Lewando była również jedyną kobietą zaproszoną do pracy na stanowisku szefa kuchni na polskim transatlantyku „M/S Batory”, gdzie przygotowywała dla pasażerów dania koszerne.

Tuż przed wybuchem II wojny światowej wydała książkę kucharską w językach jidysz i polskim, zawierającą 400 przepisów wegetariańskich. Niestety wybuch wojny przerwał jej międzynarodową karierę. W 1941 roku Fania Lewando i jej mąż zginęli, a książka kucharska zaginęła w wojennym chaosie.

Po wielu dziesięcioleciach jeden z egzemplarzy książki został niespodziewanie odnaleziony na londyńskich targach książek antykwarycznych. Przetłumaczona na język angielski przez nowojorski Instytut YIVO książka stała się bestsellerem, a następnie ukazała się również w językach litewskim, polskim i czeskim.

Film zostanie wyświetlony w oryginalnej wersji językowej (po polsku) z litewskimi napisami.

Czas trwania filmu: 54 min.

Wstęp wolny.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa, TVP.