10.10.2022 Historia, Kino, Wydarzenia

O Alfredzie Markowskiej w Szwedzkiej Telewizji

Na platformie Szwedzkiej Telewizji publicznej - SVT PLAY – jest już dostępny serial dokumentalny pt. „Zagłada Romów”. Trzeci odcinek serialu opowiada o polskiej Romani Alfredzie „Nonci” Markowskiej.

Program został wyprodukowany przez firmę UDSY, a w zebraniu materiałów filmowych szwedzkich producentów wspierał przez blisko dwa lata Instytut Polski w Sztokholmie, przekazując stosowne kontakty i materiały oraz także poprzez uczestnictwo kierownika placówki, Pawła Ruszkiewicza, w nagraniach na terenie Warszawy. Wsparcia w zbieraniu materiałów udzieliły Instytutowi: Instytut Pileckiego i IPN Oddział Lublin oraz organizacje romskie ze Szwecji i Polski.

Serial znajdziesz na stronie Szwedzkiej Telewizji publicznej – SVT PLAY













Dziękujemy Kancelarii Prezydenta RP za udostepnienie materiałów filmowych z 2006 roku. Szczególne podziękowania dla Ministra Wojciecha Kolarskiego, Jana Gębalskiego, Anny Łozińskiej (Instytut Pileckiego), Marie Fjellborg (UDSY), Stanisława Stankiewicza, Jana Chojnackiego i Malenki Siwak.

Alfreda Markowska urodziła się w cygańskim taborze, jej rodzice pochodzili z wędrownej grupy Polska Roma. W 1939 początek wojny zastał ją we Lwowie, tabor przemieścił się wówczas na tereny zajęte przez Niemców. W 1941 Niemcy wymordowali jej rodzinę, w tym rodziców i rodzeństwo.

Alfreda Markowska, której udało się przeżyć, osiedliła się w Rozwadowie, gdzie w 1942 wyszła za mąż. Wkrótce małżonkowie zostali osadzeni w getcie w Lublinie, następnie przewiezieni do Łodzi i Bełżca, skąd uciekli i powrócili do Rozwadowa.

Alfreda Markowska została wówczas zatrudniona na kolei, uzyskując zaświadczenie o pracy chroniące ją przed łapankami. W tym okresie aktywnie zajęła się ratowaniem dzieci romskich i żydowskich z miejsc pogromów i transportów do obozów. Znajdowała rodziny, które zgadzały się nimi zaopiekować, wiele z nich ukrywała sama. Wyrabiała dla nich fałszywe dokumenty.

Szacuje się, że dzięki niej uratowano około pięćdziesięcioro dzieci.





Więcej informacji na temat Alfredy Markowskiej






Scheduled Historia >Kino >Wydarzenia

Premiera tomiku poetyckiego, pt. “Det sanna livet”

W lutym ma premierę tomik poetycki, pt. “Det sanna livet” (pl. „Prawdziwe życie”) z poezją Adama Zagajewskiego – jednego z najważniejszych polskich poetów – w szwedzkim przekładzie Ireny Grönberg oraz przedmową tłumaczki i krytyczki literackiej Emi-Simone Zawall (Norstedts, 2023).
13 02.2023 Aktualności, Literatura, Wydarzenia

Małgorzata Mirga-Tas i Fred Taikon – rozmowa

Dzień po otwarciu wystawy ”Suno Mangie Dzialas / Jag har en dröm”, pokazywanej w Göteborgs Konsthall - Miejskiej Galerii Sztuki w Göteborgu we współpracy z Instytutem Polskim w Sztokholmie, w niedzielę 29 stycznia o godz. 13.00-14.00 w Stadsbiblioteket - Bibliotece Miejskiej w Göteborgu odbywa się rozmowa z udziałem polsko-romskiej artystki Małgorzaty Mirgi-Tas i szwedzko-romskiego autora książek dla dzieci Freda Taikona.
29 01.2023 Design, Sztuki wizualne, Wydarzenia

SUNO MANGIE DZIALAS /JAG HAR EN DRÖM

SUNO MANGIE DZIALAS / JAG HAR EN DRÖM czyli ”Mam marzenie” to tytuł indywidualnej wystawy polsko-romskiej artystki Małgorzaty Mirgi-Tas w Göteborgs Konsthall (Miejska Galeria Sztuki w Göteborgu), którą można oglądać od 28 stycznia do 16 kwietnia 2023. Wystawa odbywa się przy wsparciu Instytutu Polskiego w Sztokholmie.
28 01.2023 16 04.2023 Design, Sztuki wizualne, Wydarzenia